Czytanie i odbiór tekstów

Czytanie ze zrozumieniem — zadania maturalne — strona 30

Zadania sprawdzające rozumienie informacji, zależności i sensów tekstu.

364zadań przypisanych do tematu

Jak odpowiadać

  1. Ustal dokładny zakres polecenia.
  2. Oprzyj odpowiedź na tekście, lekturze albo wskazanym materiale.
  3. Sformułuj wniosek i uzasadnij go konkretną obserwacją.
  4. Porównaj zakres odpowiedzi z zasadami oceniania.

Najczęstsza pułapka

Odpowiedź oparta na pojedynczym zdaniu zamiast na sensie całego fragmentu.

Pełny zestaw · strona 30 z 34

Zadania, odpowiedzi i kryteria

Na tej stronie znajduje się 11 z 364 zadań. Odpowiedzi oraz zasady oceniania są ukryte do chwili rozwinięcia.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 4

maj 2006podstawowy1 pkt
Czego – zdaniem autora – najbardziej brakuje emigrantom na obczyźnie?
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Zamień pytanie z polecenia na początek zdania oznajmującego. Następnie dodaj informację wynikającą z tekstu lub lektury i sprawdź, czy odpowiedź obejmuje każdy człon pytania.
Odpowiedź lub przykład realizacji
swojskości
Klucz i zasady oceniania
Czego – zdaniem autora – najbardziej brakuje emigrantom na obczyźnie? swojskości
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Czego – zdaniem autora – najbardziej brakuje emigrantom na obczyźnie? swojskości

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 3

maj 2006podstawowy1 pkt
Z akapitów 2. i 8. wypisz po dwie nazwy użyte przez autora dla określenia istoty patriotyzmu i nacjonalizmu. a) patriotyzm b) nacjonalizm
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Wyszukaj w materiale element spełniający podane kryterium i przepisz go w wymaganej formie. Nie zastępuj cytowanego słowa lub wyrażenia własną parafrazą.
Odpowiedź lub przykład realizacji
a) patriotyzm - uczucie, cnota; b) nacjonalizm - światopogląd, grzech.
Klucz i zasady oceniania
Z akapitów 2. i 8. wypisz po dwie nazwy użyte przez autora dla określenia istoty patriotyzmu i nacjonalizmu. a) patriotyzm – uczucie, cnota b) nacjonalizm – światopogląd, grzech
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Z akapitów 2. i 8. wypisz po dwie nazwy użyte przez autora dla określenia istoty patriotyzmu i nacjonalizmu. a) patriotyzm – uczucie, cnota b) nacjonalizm – światopogląd, grzech

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 2

maj 2006podstawowy1 pkt
W podanym zdaniu: [...] patriotyzm, jak i nacjonalizm stały się generatorami olbrzymich zasobów zbiorowej energii i woli działania... podkreślony zwrot zastąp bliskoznacznym, tak by nie zmienić znaczenia zdania.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw rozpoznaj regułę językową sprawdzaną w przykładzie. Po przekształceniu przeczytaj całe zdanie i sprawdź jego znaczenie, składnię, fleksję oraz zapis.
Odpowiedź lub przykład realizacji
...wyzwoliły olbrzymie zasoby zbiorowej energii i woli działania....
Klucz i zasady oceniania
W podanym zdaniu: [...] patriotyzm, jak i nacjonalizm stały się generatorami olbrzymich zasobów zbiorowej energii i woli działania... podkreślony zwrot zastąp bliskoznacznym, tak by nie zmienić znaczenia zdania. ...wyzwoliły olbrzymie zasoby zbiorowej energii i woli działania....
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: W podanym zdaniu: [...] patriotyzm, jak i nacjonalizm stały się generatorami olbrzymich zasobów zbiorowej energii i woli działania... podkreślony zwrot zastąp bliskoznacznym, tak by nie zmienić znaczenia zdania. ...wyzwoliły olbrzymie zasoby zbiorowej energii i woli działania....

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 15

maj 2006podstawowy2 pkt
Ułóż notatkę biograficzną (w dowolnej formie) o Janie Nowaku-Jeziorańskim, zawierającą cztery informacje podane w tekście.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Wypisz wszystkie obowiązkowe składniki polecenia i zaplanuj dla każdego osobny fragment wypowiedzi. Każdą tezę poprzyj konkretnym przykładem, a przykład połącz z problemem wyraźnym wyjaśnieniem.
Odpowiedź lub przykład realizacji
Jan Nowak – Jeziorański żył na przełomie XX i XXI wieku; w młodości odbywał służbę wojskową na Wołyniu; w Londynie przebywał jako emisariusz; z Polski wyemigrował z powodów politycznych; był dziennikarzem i autorem wielu artykułów prasowych; z pierwszego zdania wynika, że spotykał się z ludźmi zainteresowanymi polityką.
Klucz i zasady oceniania
Ułóż notatkę biograficzną (w dowolnej formie) o Janie Nowaku-Jeziorańskim, zawierającą cztery informacje podane w tekście. Jan Nowak – Jeziorański żył na przełomie XX i XXI wieku; w młodości odbywał służbę wojskową na Wołyniu; w Londynie przebywał jako emisariusz; z Polski wyemigrował z powodów politycznych; był dziennikarzem i autorem wielu artykułów prasowych; z pierwszego zdania wynika, że spotykał się z ludźmi zainteresowanymi polityką.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Korzystanie z informacji. Zadanie sprawdza tworzenie spójnej wypowiedzi argumentacyjnej.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 14

maj 2006podstawowy1 pkt
Jak na pytanie przywołane w akapicie 1. odpowiada Jan Nowak-Jeziorański?
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Odtwórz odpowiedź lub stanowisko autora własnymi słowami, zachowując jego główną tezę. Następnie wskaż fragment, który najlepiej tę tezę potwierdza.
Odpowiedź lub przykład realizacji
Nacjonalizm i patriotyzm są pojęciami przeciwstawnymi.
Klucz i zasady oceniania
Jak na pytanie przywołane w akapicie 1. odpowiada Jan Nowak-Jeziorański? Nacjonalizm i patriotyzm są pojęciami przeciwstawnymi.
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Jak na pytanie przywołane w akapicie 1. odpowiada Jan Nowak-Jeziorański? Nacjonalizm i patriotyzm są pojęciami przeciwstawnymi.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 13

maj 2006podstawowy2 pkt
Jakie funkcje pełnią akapity 8. i 15. w stosunku do wszystkich akapitów poprzedzających je? a) akapit 8. b) akapit 15.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Nazwij funkcję precyzyjnym terminem, a następnie wyjaśnij, jaki efekt dany element wywołuje w tym konkretnym tekście. Samo wskazanie środka lub zabiegu nie realizuje całego polecenia.
Odpowiedź lub przykład realizacji
a) Akapit 8. podsumowuje rozważania z akapitów 1.-7. b) Akapit 15. podsumowuje treść całego artykułu.
Klucz i zasady oceniania
Jakie funkcje pełnią akapity 8. i 15. w stosunku do wszystkich akapitów poprzedzających je? a) akapit 8. – jest podsumowaniem rozważań, które autor przedstawił w akapitach 1–7 . b) akapit 15. – jest podsumowaniem treści całego artykułu.
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Jakie funkcje pełnią akapity 8. i 15. w stosunku do wszystkich akapitów poprzedzających je? a) akapit 8. – jest podsumowaniem rozważań, które autor przedstawił w akapitach 1–7 . b) akapit 15. – jest podsumowaniem treści całego artykułu.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 12

maj 2006podstawowy1 pkt
Jaką funkcję w tekście pełni cudzysłów w wyrażeniu „getto ławkowe”? A. Akcentuje ironię. B. Wyodrębnia cytat. C. Wyodrębnia nazwę własną. D. Oddaje przenośne znaczenie.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw sformułuj odpowiedź własnymi słowami, dopiero potem porównaj ją z wariantami. Odrzucaj odpowiedzi częściowo prawdziwe, które nie obejmują całego sensu polecenia.
Odpowiedź lub przykład realizacji
D. Cudzysłów oddaje przenośne znaczenie wyrażenia.
Klucz i zasady oceniania
Jaką funkcję w tekście pełni cudzysłów w wyrażeniu „getto ławkowe”? A. Akcentuje ironię. B. Wyodrębnia cytat. C. Wyodrębnia nazwę własną. D. Oddaje przenośne znaczenie.
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Jaką funkcję w tekście pełni cudzysłów w wyrażeniu „getto ławkowe”? A. Akcentuje ironię. B. Wyodrębnia cytat. C. Wyodrębnia nazwę własną. D. Oddaje przenośne znaczenie.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 11

maj 2006podstawowy2 pkt
Wypisz cztery przykłady szkód, jakie wyrządził Polsce nacjonalizm (akapity:10.,12.,13.).
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Ustal cechę, którą przykład ma ilustrować, a następnie wybierz z materiału element spełniający to kryterium. Podaj go konkretnie, zamiast opisywać całą sytuację.
Odpowiedź lub przykład realizacji
Polacy zostali określeni jako najbardziej antysemicki naród europejski; zostali także oskarżeni o współudział w zagładzie Żydów, a tym samym antysemityzm polski został postawiony na równi z antysemityzmem hitlerowskim, co było nieprawdą; Polacy utracili poparcie Zachodu dla własnych aspiracji podczas II wojny światowej; Nacjonalizm ukraiński, który obrócił się przeciwko Polakom, został wywołany przez nacjonalizm polski.
Klucz i zasady oceniania
Wypisz cztery przykłady szkód, jakie wyrządził Polsce nacjonalizm (akapity:10.,12.,13.). Polacy zostali określeni jako najbardziej antysemicki naród europejski; zostali także oskarżeni o współudział w zagładzie Żydów, a tym samym antysemityzm polski został postawiony na równi z antysemityzmem hitlerowskim, co było nieprawdą; Polacy utracili poparcie Zachodu dla własnych aspiracji podczas II wojny światowej; Nacjonalizm ukraiński, który obrócił się przeciwko Polakom, został wywołany przez nacjonalizm polski.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Korzystanie z informacji. Zadanie sprawdza odczytywanie informacji i formułowanie odpowiedzi zgodnej z materiałem źródłowym.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 10

maj 2006podstawowy1 pkt
W akapicie 10. – w stosunku do akapitu 9. – autor A. podał przykład. B. podjął nową myśl. C. wprowadził kontrargument. D. powtórzył myśl wyrażoną wcześniej.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw sformułuj odpowiedź własnymi słowami, dopiero potem porównaj ją z wariantami. Odrzucaj odpowiedzi częściowo prawdziwe, które nie obejmują całego sensu polecenia.
Odpowiedź lub przykład realizacji
A. Autor podał przykład ilustrujący myśl z akapitu 9.
Klucz i zasady oceniania
W akapicie 10. – w stosunku do akapitu 9. – autor A. podał przykład. B. podjął nową myśl. C. wprowadził kontrargument. D. powtórzył myśl wyrażoną wcześniej.
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: W akapicie 10. – w stosunku do akapitu 9. – autor A. podał przykład. B. podjął nową myśl. C. wprowadził kontrargument. D. powtórzył myśl wyrażoną wcześniej.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 9

listopad 2006podstawowy2 pkt
Dlaczego, według koncepcji Alice Miller, krzywdy doznane w dzieciństwie prowadzą do niepowodzeń i kłopotów w dorosłym życiu? (akapit 8.)
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Nazwij przyczynę wskazanego zjawiska, a następnie pokaż zależność przyczynowo-skutkową obecną w materiale. Nie ograniczaj odpowiedzi do powtórzenia skutku opisanego w pytaniu.
Odpowiedź lub przykład realizacji
Krzywda pozostawia trwały ślad w pamięci i jest odtwarzana w dorosłym życiu. Skrzywdzona osoba powtarza wtedy rolę ofiary albo oprawcy, co prowadzi do kolejnych kłopotów i niepowodzeń.
Klucz i zasady oceniania
Na podstawie modelu CKE. 2 pkt - pełne wyjaśnienie mechanizmu. 0 pkt - odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: (nie dzielimy 0 – Ktoś skrzywdzony w dzieciństwie, aby zrozumieć punktów) swoją sytuację, musi przez całe życie odgrywać rolę ofiary lub oprawcy, co zamienia jego egzystencję w ciąg kłopotów i nieszczęść. np.: – Wikłanie się w niekorzystne sytuacje życiowe. – Konflikty z ludźmi. (za

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 9

listopad 2006rozszerzony1 pkt
Czemu w akapicie 12. służy zdrobnienie?
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Nazwij zamierzony cel działania lub zabiegu, a potem wyjaśnij, dzięki czemu może on zostać osiągnięty. Oddziel cel od samego opisu użytego środka.
Odpowiedź lub przykład realizacji
Zdrobnienie wartościuje negatywnie i służy wyrażeniu ironii.
Klucz i zasady oceniania
1 pkt - poprawne określenie funkcji zdrobnienia; 0 pkt - odpowiedź błędna albo brak odpowiedzi.
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Konwencja wspomnienia. 0-1
Mateusz Będkowski — wydawca serwisu Nie każ mu liczyć

Nie każ mu liczyć! — opracowanie

Baza matury z języka polskiego

Bazę zadań z języka polskiego opracowano na podstawie publicznych arkuszy i zasad oceniania CKE. Redakcja dodaje podział tematyczny, wskazówki do rozwiązania i odnośniki do źródeł. Poznaj moje podejście →

Ostatnia aktualizacja: 2026-10-04