Czytanie i odbiór tekstów

Czytanie ze zrozumieniem — zadania maturalne — strona 20

Zadania sprawdzające rozumienie informacji, zależności i sensów tekstu.

Ćwicz w pełnej bazie

364zadań przypisanych do tematu

Jak odpowiadać

Ustal dokładny zakres polecenia.
Oprzyj odpowiedź na tekście, lekturze albo wskazanym materiale.
Sformułuj wniosek i uzasadnij go konkretną obserwacją.
Porównaj zakres odpowiedzi z zasadami oceniania.

Najczęstsza pułapka

Odpowiedź oparta na pojedynczym zdaniu zamiast na sensie całego fragmentu.

Pełny zestaw · strona 20 z 34

Zadania, odpowiedzi i kryteria

Na tej stronie znajduje się 11 z 364 zadań. Odpowiedzi oraz zasady oceniania są ukryte do chwili rozwinięcia.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 1

maj 2012podstawowy1 pkt

Na podstawie akapitów 1. i 3. odpowiedz na pytanie, dlaczego tworzenie encyklopedii powszechnej jest niezwykle trudnym przedsięwzięciem. Wymień trzy powody.

Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu

Nazwij przyczynę wskazanego zjawiska, a następnie pokaż zależność przyczynowo-skutkową obecną w materiale. Nie ograniczaj odpowiedzi do powtórzenia skutku opisanego w pytaniu.

Odpowiedź lub przykład realizacji

Tworzenie encyklopedii jest trudnym przedsięwzięciem ze względu na koszty, wymaganą prostotę przekazu oraz szeroką wiedzę z różnych dziedzin.

Klucz i zasady oceniania

Przykładowa odpowiedź Tworzenie encyklopedii jest trudnym przedsięwzięciem ze względu na koszty, wymaganą prostotę przekazu oraz szeroką wiedzę z różnych dziedzin. 1 p. – za poprawne wymienienie trzech powodów.

Wymagania podstawy programowej

Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Korzystanie z informacji. Zadanie sprawdza odczytywanie informacji i formułowanie odpowiedzi zgodnej z materiałem źródłowym.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 9

czerwiec 2012podstawowy1 pkt

Wypisz z akapitu 7. cztery wyrazy należące jednocześnie do terminologii muzycznej i literackiej.

Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu

Wyszukaj w materiale element spełniający podane kryterium i przepisz go w wymaganej formie. Nie zastępuj cytowanego słowa lub wyrażenia własną parafrazą.

Odpowiedź lub przykład realizacji

Np.: styl, interpretacja, fraza, utwór.

Klucz i zasady oceniania

Przykładowa odpowiedź Np.: styl, interpretacja, fraza, utwór. 1 p. – za poprawne wypisanie czterech terminów. Kryteria oceniania odpowiedzi – poziom podstawowy

Wymagania podstawy programowej

Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Korzystanie z informacji. Zadanie sprawdza odczytywanie informacji i formułowanie odpowiedzi zgodnej z materiałem źródłowym.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 8

czerwiec 2012podstawowy2 pkt

Jaka zaleta i jakie zagrożenie wynikają z pozostawionej przez Chopina swobody interpretacji jego utworów? Odpowiedz na podstawie akapitu 7. Zaleta: Zagrożenie:

Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu

Rozdziel pozytywny i negatywny skutek tego samego zjawiska. Nazwij zaletę oraz zagrożenie osobno i nie opisuj dwukrotnie tej samej cechy.

Odpowiedź lub przykład realizacji

Pozostawiona przez Chopina swoboda interpretacji jego utworów z jednej strony tworzy szansę istnienia różnych odmian tego samego utworu, co jest zaletą, z drugiej zaś może spowodować interpretację sprzeczną z dziełem kompozytora, co jest wadą.

Klucz i zasady oceniania

Przykładowa odpowiedź Pozostawiona przez Chopina swoboda interpretacji jego utworów z jednej strony tworzy szansę istnienia różnych odmian tego samego utworu, co jest zaletą, z drugiej zaś może spowodować interpretację sprzeczną z dziełem kompozytora, co jest wadą. 2 p. – za poprawne określenie wady i zalety swobody w interpretacji dzieł Chopina. 1 p. – za poprawne określenie wady lub zalety swobody w interpretacji dzieł Chopina.

Wymagania podstawy programowej

Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Korzystanie z informacji. Zadanie sprawdza odczytywanie informacji i formułowanie odpowiedzi zgodnej z materiałem źródłowym.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 7

czerwiec 2012podstawowy1 pkt

Wyjaśnij, czemu służy zestawienie Chopina z innymi twórcami? (akapit 4.)

Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu

Najpierw nazwij efekt, który autor chce osiągnąć, a następnie połącz go z konkretnym zabiegiem w tekście. Odpowiedź powinna wyjaśniać cel użycia elementu, a nie tylko go opisywać.

Odpowiedź lub przykład realizacji

Autor zestawia Chopina z innymi twórcami, aby pokazać, że należy on do największych artystów świata (podobnie jak Szekspir i Michał Anioł).

Klucz i zasady oceniania

Przykładowa odpowiedź Autor zestawia Chopina z innymi twórcami, aby pokazać, że należy on do największych artystów świata (podobnie jak Szekspir i Michał Anioł). 1 p. – za poprawne określenie intencji autora.

Wymagania podstawy programowej

Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Korzystanie z informacji Odczytanie intencji autora

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 6

czerwiec 2012podstawowy1 pkt

Na czym polega zasługa Chopina związana z wykorzystaniem fortepianu? (akapit 3.)

Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu

Nazwij zjawisko lub mechanizm, a następnie opisz jego najważniejsze elementy albo przebieg. Oprzyj objaśnienie na szczególe z podanego materiału.

Odpowiedź lub przykład realizacji

Chopin poszerzył skalę możliwości gry na fortepianie.

Klucz i zasady oceniania

Przykładowa odpowiedź Chopin poszerzył skalę możliwości gry na fortepianie. 1 p. – za poprawne określenie jednej zasługi Chopina związanej z wykorzystaniem fortepianu.

Wymagania podstawy programowej

Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Korzystanie z informacji Odczytanie sensu akapitu

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 3

czerwiec 2012podstawowy1 pkt

Zaznacz, w którym ze znaczeń, wymienionych w „Słowniku Języka Polskiego” PWN, został użyty w akapicie 1. wyraz fenomen. fenomen m IV, D. -u, Ms. ~nie; lm M. -y, D. -ów 1. DB. -a; lm DB. -ów «ktoś nadzwyczajny, niezwykle uzdolniony, utalentowany»: Aktorski, śpiewaczy fenomen. 2. «rzadkie, niezwykłe zjawisko; rzecz wyjątkowa, zadziwiająca»: Muzealny fenomen. Fenomen natury. 3. filoz. «zjawisko fizyczne lub psychiczne będące przedmiotem poznania doświadczalnego; w szerszym znaczeniu: każdy fakt empiryczny będący punktem wyjścia badań naukowych» ágr.ñ

Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu

Najpierw ustal odpowiedź bez sugerowania się oznaczeniami, potem sprawdź każdy wariant osobno. Zaznacz tylko te odpowiedzi, które w całości spełniają warunek polecenia.

Odpowiedź lub przykład realizacji

W drugim.

Klucz i zasady oceniania

Przykładowa odpowiedź W drugim. 1 p. – za poprawne wskazanie znaczenia słowa.

Wymagania podstawy programowej

Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Korzystanie z informacji Rozpoznanie znaczenia słowa, w którym zostało ono użyte w tekście

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 10

czerwiec 2012podstawowy1 pkt

Wymień dwie cechy muzyki Chopina, które świadczą o jej patriotycznym charakterze.

Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu

Odczytaj wymaganą liczbę elementów i wypisz je jako odrębne, niepowtarzające się informacje. Każdy punkt powinien odpowiadać tej samej kategorii wskazanej w poleceniu.

Odpowiedź lub przykład realizacji

O patriotycznym charakterze muzyki Chopina świadczą nawiązania do polskiej tradycji ludowej oraz nawiązania do losów Polski.

Klucz i zasady oceniania

Przykładowa odpowiedź O patriotycznym charakterze muzyki Chopina świadczą nawiązania do polskiej tradycji ludowej oraz nawiązania do losów Polski. 1 p. – za poprawne określenie dwóch cech muzyki Chopina, które świadczą o jej narodowym charakterze.

Wymagania podstawy programowej

Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Korzystanie z informacji Odczytanie sensu fragmentów (zdań, grupy zdań, akapitu)

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 9

sierpień 2011podstawowy2 pkt

W akapicie 5. pojawiają się wyrażenia „emigracja zewnętrzna” i „emigracja wewnętrzna”. Wyjaśnij je. emigracja zewnętrzna: emigracja wewnętrzna:

Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu

Objaśnij każde wskazane określenie osobno w kontekście tekstu. Zastąp je sformułowaniem dosłownym i sprawdź, czy zachowuje sens zdania, w którym zostało użyte.

Odpowiedź lub przykład realizacji

„Emigracja zewnętrzna” – wyjazd z kraju za granicę „Emigracja wewnętrzna” – wyobcowanie, świadoma izolacja, ucieczka od problemów świata zewnętrznego we własne wnętrze

Klucz i zasady oceniania

„Emigracja zewnętrzna” – wyjazd z kraju za granicę „Emigracja wewnętrzna” – wyobcowanie, świadoma izolacja, ucieczka 2 1 od problemów świata zewnętrznego we własne wnętrze

Wymagania podstawy programowej

Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Korzystanie z informacji. Zadanie sprawdza wyjaśnianie sensu, zależności lub funkcji wskazanego elementu.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 7

sierpień 2011podstawowy2 pkt

Z akapitu 5. wypisz dwie różnice pomiędzy Pokoleniem 89 i Poszukiwaczami.

Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu

Ustal wspólne kryterium i w jednym toku odpowiedzi wskaż podobieństwo oraz różnicę między zestawianymi elementami.

Odpowiedź lub przykład realizacji

Różnice, np.: – Pokolenie 89 łatwo osiągało sukces, natomiast Poszukiwaczom przychodził on z trudem, kosztem rezygnacji i apatii; – dla Pokolenia 89 robienie kariery było modą, stylem życia, natomiast dla Poszukiwaczy smutną koniecznością; – Pokolenie 89 było naiwne i często zderzało się ze ścianą (rozczarowanie), natomiast Poszukiwacze nie są już naiwni (cechuje ich ostrożność).

Klucz i zasady oceniania

Różnice, np.: – Pokolenie 89 łatwo osiągało sukces, natomiast Poszukiwaczom przychodził on z trudem, kosztem rezygnacji i apatii; – dla Pokolenia 89 robienie kariery było modą, stylem życia, natomiast 2 1 dla Poszukiwaczy smutną koniecznością; – Pokolenie 89 było naiwne i często zderzało się ze ścianą (rozczarowanie), natomiast Poszukiwacze nie są już naiwni (cechuje ich ostrożność).

Wymagania podstawy programowej

Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Korzystanie z informacji. Zadanie sprawdza odczytywanie informacji i formułowanie odpowiedzi zgodnej z materiałem źródłowym.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 6

sierpień 2011podstawowy1 pkt

Jaką funkcję pełnią słowa „także” i „też” w zdaniach rozpoczynających akapity 8. i 9.?

Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu

Nazwij funkcję precyzyjnym terminem, a następnie wyjaśnij, jaki efekt dany element wywołuje w tym konkretnym tekście. Samo wskazanie środka lub zabiegu nie realizuje całego polecenia.

Odpowiedź lub przykład realizacji

Wskazują na kontynuację rozważań; nawiązują do poprzednich rozważań, nadają spójność

Klucz i zasady oceniania

Wskazują na kontynuację rozważań; nawiązują do poprzednich 1 0 rozważań, nadają spójność

Wymagania podstawy programowej

Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Korzystanie z informacji. Zadanie sprawdza odczytywanie informacji i formułowanie odpowiedzi zgodnej z materiałem źródłowym.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 5

sierpień 2011podstawowy4 pkt

Jak młodzi ludzie postrzegają świat, a jak dom rodzinny? Na podstawie akapitu 2. podaj dwie cechy świata i dwie cechy domu.

Lp.	Cecha świata	Cecha domu rodzinnego
1.
2.

Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu

Nazwij informację lub etap wywodu, którego szukasz, a potem porównaj go kolejno z treścią akapitów. W odpowiedzi podaj wyłącznie właściwy numer lub numery.

Odpowiedź lub przykład realizacji

Dopuszczalne cechy świata	Dopuszczalne cechy domu rodzinnego
walka o sukces chaos lub brak spójności brak norm i wzorów nadmiar informacji lub możliwości konieczność dokonywania wyborów smutek niebezpieczeństwo obciążenie obowiązkami	bezpieczeństwo brak rywalizacji poczucie wspólnoty przyjaźń jasne zasady funkcjonowania zasobność brak konieczności walki o cokolwiek

Klucz i zasady oceniania

Opracowanie serwisu na podstawie odpowiedzi i zasad CKE. Maksymalnie 4 pkt — za podanie dwóch zgodnych z tekstem cech świata i dwóch cech domu rodzinnego.

Wymagania podstawy programowej

Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: korzystanie z informacji. Zadanie sprawdza porządkowanie cech dwóch zestawianych obszarów na podstawie tekstu.