Czytanie i odbiór tekstów

Czytanie ze zrozumieniem — zadania maturalne — strona 18

Zadania sprawdzające rozumienie informacji, zależności i sensów tekstu.

364zadań przypisanych do tematu

Jak odpowiadać

  1. Ustal dokładny zakres polecenia.
  2. Oprzyj odpowiedź na tekście, lekturze albo wskazanym materiale.
  3. Sformułuj wniosek i uzasadnij go konkretną obserwacją.
  4. Porównaj zakres odpowiedzi z zasadami oceniania.

Najczęstsza pułapka

Odpowiedź oparta na pojedynczym zdaniu zamiast na sensie całego fragmentu.

Pełny zestaw · strona 18 z 34

Zadania, odpowiedzi i kryteria

Na tej stronie znajduje się 11 z 364 zadań. Odpowiedzi oraz zasady oceniania są ukryte do chwili rozwinięcia.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 10

maj 2015podstawowy1 pkt
Jakie formy działalności hipermarketów są podobne do działań podejmowanych przez instytucje kultury? Wymień je (na podstawie akapitu 6.).
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Odczytaj wymaganą liczbę elementów i wypisz je jako odrębne, niepowtarzające się informacje. Każdy punkt powinien odpowiadać tej samej kategorii wskazanej w poleceniu.
Odpowiedź lub przykład realizacji
– organizowanie zajęć plastycznych – organizowanie kursów tańca – organizowanie koncertów – organizowanie wystaw
Klucz i zasady oceniania
Schemat punktowania 1 p. – wymienienie czterech form działalności. 0 p. – odpowiedź niepełna lub błędna, lub brak odpowiedzi.
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Korzystanie z informacji Odczytywanie sensu fragmentu tekstu

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 9

maj 2014podstawowy1 pkt
Zdanie: Nie umiemy się przyjaźnić, nie umiemy się porozumiewać, ale jątrzyć – o, do tego jesteśmy wręcz uzdolnieni jest ironiczne, ponieważ autorka A. typowym wadom ludzi przeciwstawia zalety. B. podkreśla wartość przyjaźni i porozumienia. C. akceptuje właściwą ludziom niedoskonałość. D. o wadach ludzi mówi z pozornym podziwem. Zaznacz właściwą odpowiedź.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw sformułuj odpowiedź własnymi słowami, dopiero potem porównaj ją z wariantami. Odrzucaj odpowiedzi częściowo prawdziwe, które nie obejmują całego sensu polecenia.
Odpowiedź lub przykład realizacji
D
Klucz i zasady oceniania
Poprawna odpowiedź: D 1 p. – za wskazanie poprawnej odpowiedzi 0 p. – za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Korzystanie z informacji. Zadanie sprawdza odczytywanie informacji i formułowanie odpowiedzi zgodnej z materiałem źródłowym.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 8

maj 2014podstawowy2 pkt
Do każdego zdania dobierz dominującą funkcję językową.
Funkcje językowe
  • A. funkcja fatyczna
  • B. funkcja informacyjna
  • C. funkcja impresywna
  • D. funkcja ekspresywna
Lp.Zdanie z tekstuFunkcja językowa
1.Dialog Platona, w którym mówi się o miłości, nosi tytuł „Uczta”.
2.Śpieszmy się kochać ludzi, tak szybko odchodzą.
3.Kochając, cieszę się, że jesteś.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Ustal cechę każdego elementu z pierwszego zbioru, a następnie dobierz odpowiednik spełniający tę samą funkcję lub relację. Na końcu sprawdź, czy żaden wariant nie został użyty niezgodnie z instrukcją.
Odpowiedź lub przykład realizacji
Lp.Zdanie z tekstuFunkcja językowa
1.Dialog Platona, w którym mówi się o miłości, nosi tytuł „Uczta”.B. funkcja informacyjna
2.Śpieszmy się kochać ludzi, tak szybko odchodzą.C. funkcja impresywna
3.Kochając, cieszę się, że jesteś.D. funkcja ekspresywna
Klucz i zasady oceniania
Opracowanie serwisu na podstawie odpowiedzi i zasad CKE. 2 pkt — poprawne nazwanie trzech funkcji. 1 pkt — poprawne nazwanie dwóch funkcji. 0 pkt — odpowiedź niepełna, niepoprawna albo brak odpowiedzi.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: kształcenie językowe. Zadanie sprawdza rozpoznawanie dominującej funkcji językowej wypowiedzi.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 7

maj 2014podstawowy2 pkt
Autorka ukazuje miłość z punktu widzenia reprezentantów różnych dziedzin myśli ludzkiej. Przedstaw, na czym polega istota miłości zdaniem: A. naukowca – biologa (akapit 3.) B. księdza – poety (akapit 4.) C. filozofa – etyka (akapit 5.)
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Nazwij zjawisko lub mechanizm, a następnie opisz jego najważniejsze elementy albo przebieg. Oprzyj objaśnienie na szczególe z podanego materiału.
Odpowiedź lub przykład realizacji
A. naukowiec – biolog widzi wartość miłości w podtrzymywaniu życia/przetrwaniu gatunku ludzkiego B. ksiądz – poeta zwraca uwagę na potrzebę miłości w krótkim, ulotnym życiu/pojmuje ją jako obejmującą wszystkich ludzi (miłość bliźniego) C. filozof – etyk podkreśla bezinteresowny charakter prawdziwej miłości/ definiuje ją jako radość z czyjegoś istnienia.
Klucz i zasady oceniania
Przykładowa odpowiedź A. naukowiec – biolog widzi wartość miłości w podtrzymywaniu życia/przetrwaniu gatunku ludzkiego B. ksiądz – poeta zwraca uwagę na potrzebę miłości w krótkim, ulotnym życiu/pojmuje ją jako obejmującą wszystkich ludzi (miłość bliźniego) Rozwiązania zadań i schemat punktowania – poziom podstawowy C. filozof – etyk podkreśla bezinteresowny charakter prawdziwej miłości/ definiuje ją jako radość z czyjegoś istnienia. 2 p. – za zgodne z tekstem odczytanie trzech punktów widzenia 1 p. – za zgodne z tekstem odczytanie dwóch punktów widzenia 0 p. – za odpowiedź niepełną, niepoprawną lub brak odpowiedzi
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Korzystanie z informacji Odczytywanie sensu fragmentu tekstu.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 6

maj 2014podstawowy1 pkt
Jaką funkcję pełnią sformułowania: „właśnie”, „chciałoby się powiedzieć”, „wiemy dobrze” w zdaniach z akapitu 3.?
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Nazwij funkcję precyzyjnym terminem, a następnie wyjaśnij, jaki efekt dany element wywołuje w tym konkretnym tekście. Samo wskazanie środka lub zabiegu nie realizuje całego polecenia.
Odpowiedź lub przykład realizacji
– uwydatniają emocjonalny stosunek autorki do tematu – podkreślają prawdziwość tych twierdzeń – wzmacniają siłę przekazu
Klucz i zasady oceniania
Przykładowa odpowiedź – uwydatniają emocjonalny stosunek autorki do tematu – podkreślają prawdziwość tych twierdzeń – wzmacniają siłę przekazu 1 p. – za poprawne określenie funkcji 0 p. – za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Korzystanie z informacji Rozpoznawanie charakterystycznych cech stylu i języka tekstu, nazywanie środków językowych i ich funkcji w tekście.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 10

maj 2014podstawowy2 pkt
Wyjaśnij celowość zastosowania w akapicie 4. czasowników w pierwszej osobie liczby pojedynczej i liczby mnogiej. 1 os. l. poj. 1 os. l. mn.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw nazwij efekt, który autor chce osiągnąć, a następnie połącz go z konkretnym zabiegiem w tekście. Odpowiedź powinna wyjaśniać cel użycia elementu, a nie tylko go opisywać.
Odpowiedź lub przykład realizacji
1 os. liczby pojedynczej – nadanie wypowiedzi subiektywnego charakteru 1 os. liczby mnogiej – utożsamienie się z odbiorcą
Klucz i zasady oceniania
Przykładowa odpowiedź: 1 os. liczby pojedynczej – nadanie wypowiedzi subiektywnego charakteru 1 os. liczby mnogiej – utożsamienie się z odbiorcą 2 p. – za wyjaśnienie funkcji obu form 1 p. – za wyjaśnienie funkcji jednej z form 0 p. – za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Rozpoznawanie charakterystycznych cech stylu i języka Korzystanie z informacji tekstu, nazywanie środków językowych i ich funkcji w tekście.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 1

maj 2014podstawowy1 pkt
Na podstawie akapitu 1. (z przypisem) wyjaśnij, co stanowiło pokarm duchowy dla bohaterów utworu Platona Uczta.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Zbuduj odpowiedź z dwóch części: nazwij sens, przyczynę lub funkcję, a potem pokaż, z czego to wynika. Unikaj samej parafrazy przytoczonego fragmentu.
Odpowiedź lub przykład realizacji
– rozmowa o miłości/moralności, filozofii – dyskutowanie, wymiana myśli z innymi ludźmi
Klucz i zasady oceniania
Przykładowa odpowiedź – rozmowa o miłości/moralności, filozofii – dyskutowanie, wymiana myśli z innymi ludźmi 1 p. – za poprawne wyjaśnienie 0 p. – za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Korzystanie z informacji Odczytywanie sensu wyrażenia zastosowanego w tekście.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 9

maj 2013podstawowy1 pkt
W kontekście akapitu 3. wyjaśnij sens frazy: zaglądamy za horyzont zdarzeń.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Przeformułuj wskazaną myśl własnymi słowami, zachowując jej sens. Następnie dopowiedz, jak odnosi się ona do problemu omawianego w tekście.
Odpowiedź lub przykład realizacji
Fraza zaglądamy za horyzont zdarzeń oznacza, że poznajemy prawa przyrody, dzięki którym przekraczamy, przesuwamy granice poznania oraz poznajemy zjawiska, prawa przyrody do tej pory niepoznane, niewidoczne.
Klucz i zasady oceniania
Przykładowa odpowiedź: Fraza zaglądamy za horyzont zdarzeń oznacza, że poznajemy prawa przyrody, dzięki którym przekraczamy, przesuwamy granice poznania oraz poznajemy zjawiska, prawa przyrody do tej pory niepoznane, niewidoczne. 1 p. – za wyjaśnienie frazy 0 p. – za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Odczytywanie sensu fragmentów tekstu. Stosowanie Korzystanie z informacji charakterystycznych cech języka tekstu do rozwiązania problemu.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 6

maj 2013podstawowy2 pkt
Wskaż dwa problemy, których dotyczą pytania zadawane naukowcom przez Tomasza Rożka.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Sprawdź, ilu elementów wymaga polecenie, i podaj dokładnie tyle odrębnych informacji. Każdy element zapisz możliwie precyzyjnie i bez zbędnego komentarza.
Odpowiedź lub przykład realizacji
Problemy, których dotyczą pytania zadawane naukowcom przez Tomasza Rożka, to etyka w badaniach naukowych oraz odpowiedzialność uczonych za wyniki, skutki badań.
Klucz i zasady oceniania
Przykładowa odpowiedź Problemy, których dotyczą pytania zadawane naukowcom przez Tomasza Rożka, to etyka w badaniach naukowych oraz odpowiedzialność uczonych za wyniki, skutki badań. 2 p. – za wskazanie dwóch problemów 1 p. – zawskazanie jednego problemu 0 p. – za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Korzystanie z informacji Odczytywanie sensu fragmentu tekstu.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 5

maj 2013podstawowy2 pkt
W kontekście akapitu 3. wyjaśnij sens dwóch wyrażeń przyimkowych użytych w zdaniach: Świat przyszłości […] będzie światem dostosowanym przez człowieka do człowieka. Tylko czy w ostatecznym rachunku dla człowieka? do człowieka – dla człowieka –
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Przeformułuj wskazaną myśl własnymi słowami, zachowując jej sens. Następnie dopowiedz, jak odnosi się ona do problemu omawianego w tekście.
Odpowiedź lub przykład realizacji
do człowieka – świat dostosowany do ludzkich potrzeb; urzeczowienie, uprzedmiotowienie człowieka dla człowieka – świat rzeczywiście dla człowieka korzystny; człowiek stawiany jest w centrum
Klucz i zasady oceniania
Przykładowa odpowiedź do człowieka – świat dostosowany do ludzkich potrzeb; urzeczowienie, uprzedmiotowienie człowieka dla człowieka – świat rzeczywiście dla człowieka korzystny; człowiek stawiany jest w centrum 2 p. – za wyjaśnienie obu członów przeciwstawienia 1 p. – za wyjaśnienie jednego z członów przeciwstawienia 0 p. – za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Korzystanie z informacji Odczytywanie sensu zastosowanego przeciwstawienia.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 4

maj 2013podstawowy2 pkt
Za pomocą jakich zabiegów językowych autor wyraził wątpliwości związane z niektórymi sądami prezentowanymi w akapicie 3.? Wypisz dwa i je nazwij. 1. nazwa zabiegu językowego: przykład: 2. nazwa zabiegu językowego: przykład:
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Podaj precyzyjną nazwę cechy, zjawiska lub pojęcia, a następnie dopasuj ją do materiału jednym konkretnym szczegółem. Unikaj określeń tak ogólnych, że mogłyby pasować do dowolnego tekstu.
Odpowiedź lub przykład realizacji
– użycie zdania warunkowego (jeżeli w ogóle kiedykolwiek to nastąpi) – pytanie (np. tylko czy w ostatecznym rachunku dla człowieka?)
Klucz i zasady oceniania
Przykładowa odpowiedź: – użycie zdania warunkowego (jeżeli w ogóle kiedykolwiek to nastąpi) – pytanie (np. tylko czy w ostatecznym rachunku dla człowieka?) 2 p. – za podanie nazw dwóch zabiegów językowych wraz z przykładami 1 p. – za podanie nazw jednego zabiegu językowego wraz z przykładem 0 p. – za odpowiedź niepełną lub niepoprawną, lub brak odpowiedzi Kryteria oceniania odpowiedzi – poziom podstawowy
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Rozpoznawanie charakterystycznych cech stylu i języka Korzystanie z informacji tekstu, nazywanie środków językowych.
Mateusz Będkowski — wydawca serwisu Nie każ mu liczyć

Nie każ mu liczyć! — opracowanie

Baza matury z języka polskiego

Bazę zadań z języka polskiego opracowano na podstawie publicznych arkuszy i zasad oceniania CKE. Redakcja dodaje podział tematyczny, wskazówki do rozwiązania i odnośniki do źródeł. Poznaj moje podejście →

Ostatnia aktualizacja: 2026-10-04