Czytanie i odbiór tekstów

Czytanie ze zrozumieniem — zadania maturalne — strona 5

Zadania sprawdzające rozumienie informacji, zależności i sensów tekstu.

364zadań przypisanych do tematu

Jak odpowiadać

  1. Ustal dokładny zakres polecenia.
  2. Oprzyj odpowiedź na tekście, lekturze albo wskazanym materiale.
  3. Sformułuj wniosek i uzasadnij go konkretną obserwacją.
  4. Porównaj zakres odpowiedzi z zasadami oceniania.

Najczęstsza pułapka

Odpowiedź oparta na pojedynczym zdaniu zamiast na sensie całego fragmentu.

Pełny zestaw · strona 5 z 34

Zadania, odpowiedzi i kryteria

Na tej stronie znajduje się 11 z 364 zadań. Odpowiedzi oraz zasady oceniania są ukryte do chwili rozwinięcia.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 9

czerwiec 2022podstawowy2 pkt
Na podstawie akapitu 3. tekstu Plotki wśród narodowych symboli podaj dwa przykłady potwierdzające przekonanie autorów, że w Weselu odzwierciedlono atmosferę Młodej Polski. Przykład 1. Przykład 2.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Ustal cechę, którą przykład ma ilustrować, a następnie wybierz z materiału element spełniający to kryterium. Podaj go konkretnie, zamiast opisywać całą sytuację.
Odpowiedź lub przykład realizacji
• Wyspiański ukazał w „Weselu” młodopolskie obyczaje. • Wyspiański ukazał w „Weselu” młodopolską modę na chłopomanię. • Postać Poety reprezentuje typ młodopolskiego artysty-dekadenta. • Postać Nosa reprezentuje typ artysty z kręgu cyganerii artystycznej. • Wyspiański przedstawił w „Weselu” typy młodopolskich artystów.
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 2 pkt – podanie dwóch poprawnych przykładów. 1 pkt – podanie jednego poprawnego przykładu. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi. Przykładowe odpowiedzi • Wyspiański ukazał w „Weselu” młodopolskie obyczaje. • Wyspiański ukazał w „Weselu” młodopolską modę na chłopomanię. • Postać Poety reprezentuje typ młodopolskiego artysty-dekadenta. • Postać Nosa reprezentuje typ artysty z kręgu cyganerii artystycznej. • Wyspiański przedstawił w „Weselu” typy młodopolskich artystów.
Wymagania podstawy programowej
Wymagania egzaminacyjne 2022
Wymagania ogólneWymagania szczegółowe
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1) odczytuje sens całego tekstu […] oraz wydzielonych przez siebie fragmentów […]; 1.2) […] odczytuje zawarte w odbieranych tekstach informacje zarówno jawne, jak i ukryte.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 7

czerwiec 2022podstawowy2 pkt
Na które pytania można odnaleźć odpowiedź w tekście Plotki wśród narodowych symboli? Zaznacz TAK, jeśli odpowiedź można odnaleźć, lub NIE – jeśli nie można. 1. Co łączy Wesele i Pana Tadeusza? TAK NIE 2. Skąd pochodzą „Osoby Dramatu”? TAK NIE Czy miejsce wydarzeń ma znaczenie dla rozumienia sensów 3. TAK NIE Wesela?
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Rozdziel znaczenie dosłowne od przenośnego. Nazwij skojarzenia uruchamiane przez obraz i pokaż, jaki sens wnosi on do całej wypowiedzi.
Odpowiedź lub przykład realizacji
TAK TAK TAK
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 2 pkt – trzy poprawne odpowiedzi. 1 pkt – dwie poprawne odpowiedzi. 0 pkt – odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź TAK TAK TAK
Wymagania podstawy programowej
Wymagania egzaminacyjne 2022
Wymagania ogólneWymagania szczegółowe
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1) odczytuje sens całego tekstu […] oraz wydzielonych przez siebie fragmentów; 1.2) […] odczytuje zawarte w odbieranych tekstach informacje zarówno jawne, jak i ukryte.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 5

czerwiec 2022podstawowy1 pkt
Spośród podanych określeń A–E wybierz i zaznacz te, które charakteryzują język tekstu Jerzego Bralczyka. A. używanie zdań złożonych B. słownictwo wartościujące C. nagromadzenie zdań pytających D. stosowanie neologizmów E. liczne terminy naukowe
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw sformułuj odpowiedź własnymi słowami, dopiero potem porównaj ją z wariantami. Odrzucaj odpowiedzi częściowo prawdziwe, które nie obejmują całego sensu polecenia.
Odpowiedź lub przykład realizacji
AB
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – odpowiedź poprawna. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź AB
Wymagania podstawy programowej
Wymagania egzaminacyjne 2022
Wymagania ogólneWymagania szczegółowe
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.4) wskazuje charakterystyczne cechy […] danego tekstu, rozpoznaje zastosowane w nim środki językowe i ich funkcje w tekście.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 3

czerwiec 2022podstawowy1 pkt
Na podstawie 5. i 6. akapitu tekstu Jerzego Bralczyka wyjaśnij, na czym polega zależność między światem, myśleniem a językiem.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Nazwij oba zestawiane elementy, a następnie zapisz zależność między nimi w jednym zdaniu. Uzasadnij ją konkretną informacją z materiału.
Odpowiedź lub przykład realizacji
• Język wyraża to, co użytkownik myśli o świecie, to, jak ten świat postrzega. • Język ułatwia postrzeganie i rozumienie świata. • Świat wpływa na sposób naszego myślenia, a te refleksje możemy wyrazić za pomocą odpowiednio dobranych słów. • Zależność między pojęciami w tekście polega na tym, że język właściwie wyraża nasze myśli o świecie. • Zależność między pojęciami: świat, myśli, język polega na tym, że harmonizują one ze sobą, stanowią integralną całość.
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – poprawne wyjaśnienie. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi. Przykładowe odpowiedzi • Język wyraża to, co użytkownik myśli o świecie, to, jak ten świat postrzega. • Język ułatwia postrzeganie i rozumienie świata. • Świat wpływa na sposób naszego myślenia, a te refleksje możemy wyrazić za pomocą odpowiednio dobranych słów. • Zależność między pojęciami w tekście polega na tym, że język właściwie wyraża nasze myśli o świecie. • Zależność między pojęciami: świat, myśli, język polega na tym, że harmonizują one ze sobą, stanowią integralną całość.
Wymagania podstawy programowej
Wymagania egzaminacyjne 2022
Wymagania ogólneWymagania szczegółowe
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1) odczytuje sens całego tekstu […] oraz wydzielonych przez siebie fragmentów […]; 1.2) […] odczytuje zawarte w odbieranych tekstach informacje zarówno jawne, jak i ukryte.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 2

czerwiec 2022podstawowy1 pkt
Wyjaśnij, na czym polega nadmierna tolerancyjność, o której mowa w tekście Jerzego Bralczyka.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Nazwij zjawisko lub mechanizm, a następnie opisz jego najważniejsze elementy albo przebieg. Oprzyj objaśnienie na szczególe z podanego materiału.
Odpowiedź lub przykład realizacji
• Na akceptacji dla stosowania sformułowań językowych, które są niezgodne z normą językową. • Autor toleruje obecność w języku np. dwóch wzorców odmiany. • Autor toleruje obecność w języku np. kolokwializmów. • Na akceptowaniu utrwalonych w języku nielogiczności. • Językowa tolerancyjność autora polega na akceptacji mówienia w sposób wygodny dla użytkownika. Załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz.U. z 2020 poz. 493, z późn. zm.).
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – poprawne wyjaśnienie. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi. Przykładowe odpowiedzi • Na akceptacji dla stosowania sformułowań językowych, które są niezgodne z normą językową. • Autor toleruje obecność w języku np. dwóch wzorców odmiany. • Autor toleruje obecność w języku np. kolokwializmów. • Na akceptowaniu utrwalonych w języku nielogiczności. • Językowa tolerancyjność autora polega na akceptacji mówienia w sposób wygodny dla użytkownika. Załącznik nr 2 do rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz.U. z 2020 poz. 493, z późn. zm.). Zasady oceniania rozwiązań zadań
Wymagania podstawy programowej
Wymagania egzaminacyjne 2022
Wymagania ogólneWymagania szczegółowe
I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie Zdający: zawartych w nich informacji. 1.1) odczytuje sens całego tekstu […] oraz wydzielonych przez siebie fragmentów […].

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 7

sierpień 2021podstawowy3 pkt
Napisz streszczenie tekstu Kwiryny Handke Socjologia języka, liczące 40–60 wyrazów.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Ustal wymaganą formę, odbiorcę i limit długości. Zawrzyj wszystkie elementy wskazane w poleceniu, a po napisaniu usuń informacje, które nie służą realizacji celu wypowiedzi.
Odpowiedź lub przykład realizacji
• Tematem tekstu Kwiryny Handke jest rola wspólnoty rodzinnej w przekazywaniu tradycji i wiedzy o świecie. Autorka podkreśla, że to zadanie ułatwia język specyficzny dla danej rodziny. Zauważa również, że na integrację rodziny oraz komunikację rodzinną wpływają uwarunkowania zewnętrzne, a język familijny zmienia się w zależności od istnienia zagrożeń dla stabilności rodziny. [51 wyrazów] • Tematem tekstu Kwiryny Handke jest rola języka w budowaniu wspólnoty rodzinnej i przekazywaniu tradycji. Autorka zwraca uwagę na to, że te zadania są uwarunkowane przez specyfikę komunikacji wewnętrznej wytworzonej przez każdą rodzinę. Pozostaje ona zależna od stopnia integracji rodziny oraz uwarunkowań zewnętrznych, a język familijny zmienia się w zależności od występowania zagrożeń dla stabilności rodziny. [55 wyrazów]
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 3 pkt – ze streszczenia wynika, jaki jest temat tekstu i co na ten temat powiedziano w tekście; adekwatny poziom uogólnienia; streszczenie logicznie spójne; właściwa liczba słów. 2 pkt – ze streszczenia wynika, jaki jest temat tekstu i co na ten temat powiedziano w tekście; ALE zaburzenia dotyczące poziomu uogólnienia LUB logicznej spójności streszczenia. 1 pkt – ze streszczenia wynika, jaki jest temat tekstu i co na ten temat powiedziano w tekście; ALE zaburzenia dotyczące poziomu uogólnienia ORAZ logicznej spójności streszczenia. 0 pkt – inna odpowiedź lub brak odpowiedzi. Przykładowe odpowiedzi • Tematem tekstu Kwiryny Handke jest rola wspólnoty rodzinnej w przekazywaniu tradycji i wiedzy o świecie. Autorka podkreśla, że to zadanie ułatwia język specyficzny dla danej rodziny. Zauważa również, że na integrację rodziny oraz komunikację rodzinną wpływają uwarunkowania zewnętrzne, a język familijny zmienia się w zależności od istnienia zagrożeń dla stabilności rodziny. [51 wyrazów] • Tematem tekstu Kwiryny Handke jest rola języka w budowaniu wspólnoty rodzinnej i przekazywaniu tradycji. Autorka zwraca uwagę na to, że te zadania są uwarunkowane przez specyfikę komunikacji wewnętrznej wytworzonej przez każdą rodzinę. Pozostaje ona zależna od stopnia integracji rodziny oraz uwarunkowań zewnętrznych, a język familijny zmienia się w zależności od występowania zagrożeń dla stabilności rodziny. [55 wyrazów]
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza redagowanie zwięzłej i poprawnej odpowiedzi.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 6

sierpień 2021podstawowy1 pkt
Dokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych. Pierwsze zdanie w ostatnim akapicie tekstu Kwiryny Handke służy w tekście A. podkreśleniu punktu widzenia nadawcy. B. zwróceniu uwagi odbiorcy na istotny aspekt zagadnienia. C. ujawnieniu stosunku emocjonalnego nadawcy do odbiorcy. D. podważeniu wniosków wypływających z wcześniejszych rozważań.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw sformułuj odpowiedź własnymi słowami, dopiero potem porównaj ją z wariantami. Odrzucaj odpowiedzi częściowo prawdziwe, które nie obejmują całego sensu polecenia.
Odpowiedź lub przykład realizacji
B
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – odpowiedź poprawna. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź B
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza rozpoznawanie informacji albo interpretacji zgodnej z materiałem.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 4

sierpień 2021podstawowy1 pkt
Wyjaśnij, czemu służy zastosowanie w tekście Kwiryny Handke nazw stopni pokrewieństwa w różnych formach stylistycznych (neutralnej i zdrobniałej).
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw nazwij efekt, który autor chce osiągnąć, a następnie połącz go z konkretnym zabiegiem w tekście. Odpowiedź powinna wyjaśniać cel użycia elementu, a nie tylko go opisywać.
Odpowiedź lub przykład realizacji
• Pokazaniu różnic w słownictwie używanym w rodzinie i poza nią. • Zobrazowaniu różnic między językiem familijnym a językiem używanym poza rodziną.
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – odpowiedź poprawna. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi. Przykładowe odpowiedzi • Pokazaniu różnic w słownictwie używanym w rodzinie i poza nią. • Zobrazowaniu różnic między językiem familijnym a językiem używanym poza rodziną.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza wyjaśnianie sensu, zależności lub funkcji wskazanego elementu.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 3

sierpień 2021podstawowy1 pkt
Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń odnoszących się do tekstu Kwiryny Handke. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
StwierdzeniePF
1. Domownicy posługują się odmiennym kodem komunikacyjnym w rodzinie i poza nią.
2. Stosowanie zgrubień w języku familijnym dezintegruje rodzinę i ją osłabia.
3. Przenikanie do języka familijnego cech obcojęzycznych jest zjawiskiem negatywnym.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Oceń każde zdanie osobno i znajdź w tekście przesłankę potwierdzającą albo wykluczającą jego treść.
Odpowiedź lub przykład realizacji
PRAWDA FAŁSZ PRAWDA
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – odpowiedź poprawna. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź PRAWDA FAŁSZ PRAWDA
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza weryfikowanie stwierdzeń na podstawie tekstu lub innego materiału.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 2

sierpień 2021podstawowy1 pkt
Na podstawie tekstu Kwiryny Handke wyjaśnij, w jaki sposób uwarunkowania zewnętrzne oddziałują na rodzinę i język familijny.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Rozpisz mechanizm na dwa kroki: wskaż działanie lub zmianę, a następnie wyjaśnij, jaki skutek wywołuje ona w opisanej sytuacji. Podeprzyj oba kroki konkretną informacją z materiału.
Odpowiedź lub przykład realizacji
• Zagrożenia zewnętrzne sprzyjają umacnianiu więzi rodzinnych, przekazywaniu w rodzinie tradycji narodowej, rodzinnych historii i zwyczajów za pomocą określonego słownictwa i tekstów, np. gawęd. Z kolei brak zagrożeń zewnętrznych może dezintegrować rodzinę i osłabiać język familijny, w którym pojawią się np. kolokwializmy, zapożyczenia, żargon. • Zagrożenia zewnętrzne sprzyjają podtrzymywaniu tradycji, z kolei brak zagrożeń zewnętrznych sprzyja osłabianiu przywiązania do tradycji i osłabia język familijny. • Zagrożenia zewnętrzne spajają rodzinę, a brak takich zagrożeń sprzyja upowszechnianiu obcych wpływów językowych.
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – poprawne wyjaśnienie. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi. Przykładowe odpowiedzi • Zagrożenia zewnętrzne sprzyjają umacnianiu więzi rodzinnych, przekazywaniu w rodzinie tradycji narodowej, rodzinnych historii i zwyczajów za pomocą określonego słownictwa i tekstów, np. gawęd. Z kolei brak zagrożeń zewnętrznych może dezintegrować rodzinę i osłabiać język familijny, w którym pojawią się np. kolokwializmy, zapożyczenia, żargon. • Zagrożenia zewnętrzne sprzyjają podtrzymywaniu tradycji, z kolei brak zagrożeń zewnętrznych sprzyja osłabianiu przywiązania do tradycji i osłabia język familijny. • Zagrożenia zewnętrzne spajają rodzinę, a brak takich zagrożeń sprzyja upowszechnianiu obcych wpływów językowych. Zasady oceniania rozwiązań zadań
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza wyjaśnianie sensu, zależności lub funkcji wskazanego elementu.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 12

sierpień 2021podstawowy1 pkt
Dokończ zdanie. Zaznacz właściwą odpowiedź spośród podanych. W wypowiedzeniu Ta wiara stanowi fundamentalną zasadę kultury polskiej do dziś podkreślony wyraz pełni funkcję A. podmiotu. B. przydawki. C. okolicznika. D. dopełnienia.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw sformułuj odpowiedź własnymi słowami, dopiero potem porównaj ją z wariantami. Odrzucaj odpowiedzi częściowo prawdziwe, które nie obejmują całego sensu polecenia.
Odpowiedź lub przykład realizacji
B
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – odpowiedź poprawna. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź B
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza rozpoznawanie informacji albo interpretacji zgodnej z materiałem.
Mateusz Będkowski — wydawca serwisu Nie każ mu liczyć

Nie każ mu liczyć! — opracowanie

Baza matury z języka polskiego

Bazę zadań z języka polskiego opracowano na podstawie publicznych arkuszy i zasad oceniania CKE. Redakcja dodaje podział tematyczny, wskazówki do rozwiązania i odnośniki do źródeł. Poznaj moje podejście →

Ostatnia aktualizacja: 2026-10-04