Czytanie i odbiór tekstów

Czytanie ze zrozumieniem — zadania maturalne — strona 8

Zadania sprawdzające rozumienie informacji, zależności i sensów tekstu.

364zadań przypisanych do tematu

Jak odpowiadać

  1. Ustal dokładny zakres polecenia.
  2. Oprzyj odpowiedź na tekście, lekturze albo wskazanym materiale.
  3. Sformułuj wniosek i uzasadnij go konkretną obserwacją.
  4. Porównaj zakres odpowiedzi z zasadami oceniania.

Najczęstsza pułapka

Odpowiedź oparta na pojedynczym zdaniu zamiast na sensie całego fragmentu.

Pełny zestaw · strona 8 z 34

Zadania, odpowiedzi i kryteria

Na tej stronie znajduje się 11 z 364 zadań. Odpowiedzi oraz zasady oceniania są ukryte do chwili rozwinięcia.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 3

lipiec 2020podstawowy1 pkt
Na podstawie tekstu wymień po dwa czynniki ograniczające oraz umożliwiające samorozwój człowieka. Czynniki ograniczające samorozwój: Czynniki umożliwiające samorozwój:
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Odczytaj wymaganą liczbę elementów i wypisz je jako odrębne, niepowtarzające się informacje. Każdy punkt powinien odpowiadać tej samej kategorii wskazanej w poleceniu.
Odpowiedź lub przykład realizacji
Czynniki ograniczające samorozwój, np.: wewnętrzne bariery, zewnętrzne normy, ograniczenia materialne lub bytowe. Czynniki umożliwiające samorozwój, np.: wolność, niezależność, zdolność krytycznego rozumowania. Należy podać po dwa czynniki z każdej grupy.
Klucz i zasady oceniania
Na podstawie zasad CKE. 1 pkt - poprawne wymienienie dwóch czynników ograniczających i dwóch czynników umożliwiających samorozwój człowieka; 0 pkt - odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza odczytywanie informacji i formułowanie odpowiedzi zgodnej z materiałem źródłowym.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 12

lipiec 2020podstawowy3 pkt
Napisz streszczenie tekstu liczące 40–60 wyrazów.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Ustal wymaganą formę, odbiorcę i limit długości. Zawrzyj wszystkie elementy wskazane w poleceniu, a po napisaniu usuń informacje, które nie służą realizacji celu wypowiedzi.
Odpowiedź lub przykład realizacji
Autorzy porównują dziennikarstwo i literaturę w XX i XXI wieku. Wskazują podobieństwa, różnice oraz wzajemne oddziaływanie obu dziedzin. Omawiają funkcje pisarza i dziennikarza w kształtowaniu odbiorców, podkreślając wpływ literatury na powstanie i rozwój dziennikarstwa. Interesuje ich też przedstawianie rzeczywistości oraz oddziaływanie tekstów na sposób myślenia czytelników.
Klucz i zasady oceniania
Opracowanie serwisu na podstawie przykładowej odpowiedzi i zasad CKE. 3 pkt — streszczenie przedstawia temat i główne ustalenia tekstu, zachowuje odpowiedni poziom uogólnienia, spójność logiczną i limit 40–60 słów. 2 pkt — trafna treść z problemem dotyczącym uogólnienia albo spójności. 1 pkt — trafna treść z problemami dotyczącymi uogólnienia i spójności. 0 pkt — odpowiedź błędna albo brak odpowiedzi.
Wymagania podstawy programowej
Umiejętność sprawdzana według klucza CKE: Napisz

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 11

lipiec 2020podstawowy1 pkt
Na podstawie tekstu określ, w jaki sposób pisarze tworzą iluzję rzeczywistości.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Podaj precyzyjną nazwę cechy, zjawiska lub pojęcia, a następnie dopasuj ją do materiału jednym konkretnym szczegółem. Unikaj określeń tak ogólnych, że mogłyby pasować do dowolnego tekstu.
Odpowiedź lub przykład realizacji
Pisarze tworzą iluzję rzeczywistości m.in. przez plastyczne obrazowanie, ukazywanie emocji bohaterów oraz urealnianie fabuły za pomocą stylizowanych dokumentów, listów, dzienników i pamiętników.
Klucz i zasady oceniania
Opracowanie serwisu na podstawie przykładowych odpowiedzi i zasad CKE. 1 pkt — podanie jednego zgodnego z tekstem sposobu tworzenia iluzji rzeczywistości. 0 pkt — odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza odczytywanie informacji i formułowanie odpowiedzi zgodnej z materiałem źródłowym.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 5

kwiecień 2020podstawowy2 pkt
Na podstawie tekstu Juliana Krzyżanowskiego podaj trzy przyczyny, które wpłynęły na zwrot twórczości Henryka Sienkiewicza ku tematyce historycznej. Przyczyna 1. Przyczyna 2. Przyczyna 3.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Nazwij przyczynę wskazanego zjawiska, a następnie pokaż zależność przyczynowo-skutkową obecną w materiale. Nie ograniczaj odpowiedzi do powtórzenia skutku opisanego w pytaniu.
Odpowiedź lub przykład realizacji
Trzy przyczyny to: zmęczenie atmosferą Warszawy i stosunkami prasowymi; niezadowolenie z dotychczasowej twórczości i bohaterów; wychowanie oraz wykształcenie rozwijające zainteresowanie przeszłością.
Klucz i zasady oceniania
2 pkt - poprawne sformułowanie trzech przyczyn. 1 pkt - poprawne sformułowanie dwóch przyczyn. 0 pkt - odpowiedź niepełna lub niepoprawna albo brak odpowiedzi.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza wyszukiwanie i podawanie wymaganych informacji.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 3

kwiecień 2020podstawowy1 pkt
Na podstawie tekstu wyjaśnij znaczenie użytego w nim słowa epigon. Epigon 3 Teodor Tomasz Jeż (1824–1915) – polski pisarz i polityk niepodległościowy, autor powieści historycznych. 4 Władysław Łoziński (1843–1913) – polski pisarz, historyk, kolekcjoner dzieł sztuki, autor powieści historycznych.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Ustal znaczenie pojęcia w tym konkretnym kontekście. Zastąp je precyzyjnym objaśnieniem własnymi słowami i sprawdź, czy zachowuje sens całego zdania lub akapitu.
Odpowiedź lub przykład realizacji
Epigon to naśladowca wielkich poprzedników.
Klucz i zasady oceniania
1 pkt - poprawne wyjaśnienie znaczenia słowa. 0 pkt - odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza wyjaśnianie sensu, zależności lub funkcji wskazanego elementu.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 1

kwiecień 2020podstawowy1 pkt
Dokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych. Korespondencja Sienkiewicza dostarcza niewielu informacji o A. okolicznościach powstania Ogniem i mieczem. B. konsekwencjach powstania Ogniem i mieczem. C. przyczynach powstania Ogniem i mieczem. D. warunkach powstania Ogniem i mieczem.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw sformułuj odpowiedź własnymi słowami, dopiero potem porównaj ją z wariantami. Odrzucaj odpowiedzi częściowo prawdziwe, które nie obejmują całego sensu polecenia.
Odpowiedź lub przykład realizacji
C. przyczynach powstania Ogniem i mieczem.
Klucz i zasady oceniania
1 pkt - zaznaczenie odpowiedzi C. 0 pkt - odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza rozpoznawanie informacji albo interpretacji zgodnej z materiałem.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 9

czerwiec 2020podstawowy1 pkt
Wyjaśnij, na czym – zdaniem Józefa Tischnera – polega podobieństwo między matką a filozofem.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Ustal wspólne kryterium i w jednym toku odpowiedzi wskaż podobieństwo oraz różnicę między zestawianymi elementami.
Odpowiedź lub przykład realizacji
• Tak jak kiedyś matka uczyła dziecko chodzić, nim mogło to robić samodzielnie, tak ludzie powinni uczyć się od filozofów, by móc samodzielnie myśleć. • Podobieństwo między matką a filozofem polega na płynącej od nich nauce. Obserwując i naśladując ich czyny, możemy odkryć w sobie nowe umiejętności.
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – za odpowiedź zawierającą analogię między matką i filozofem w prowadzeniu człowieka do samodzielności. 0 pkt – za odpowiedź niepełną lub niepoprawną albo brak odpowiedzi. Przykładowe odpowiedzi • Tak jak kiedyś matka uczyła dziecko chodzić, nim mogło to robić samodzielnie, tak ludzie powinni uczyć się od filozofów, by móc samodzielnie myśleć. • Podobieństwo między matką a filozofem polega na płynącej od nich nauce. Obserwując i naśladując ich czyny, możemy odkryć w sobie nowe umiejętności.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza wyjaśnianie sensu, zależności lub funkcji wskazanego elementu.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 6

czerwiec 2020podstawowy1 pkt
Wśród podanych określeń (A.–E.) wskaż te, które charakteryzują język tekstu Tadeusza Pszczołowskiego. A. słownictwo wyrażające ocenę B. liczne wykrzyknienia C. częste wykorzystywanie przenośni D. stosowanie wyliczeń E. posługiwanie się przysłowiami
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw sformułuj odpowiedź własnymi słowami, dopiero potem porównaj ją z wariantami. Odrzucaj odpowiedzi częściowo prawdziwe, które nie obejmują całego sensu polecenia.
Odpowiedź lub przykład realizacji
A, D
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – za poprawne wskazanie dwóch cech języka tekstu. 0 pkt – za odpowiedź niepełną lub niepoprawną albo brak odpowiedzi. Uwaga. Jeżeli zdający zaznaczy trzy lub więcej odpowiedzi, w tym dwie poprawne, to otrzymuje 0 punktów. Poprawna odpowiedź A, D
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza wskazywanie właściwego elementu i osadzanie go w kontekście.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 3

czerwiec 2020podstawowy1 pkt
Uzupełnij poniższe zdanie. Zaznacz odpowiedź spośród oznaczonych literami A i B oraz odpowiedź spośród oznaczonych literami C i D. W podanym zdaniu Chodzi więc o to, aby osoba przekonywana uznała jakieś zdania za prawdziwe albo fałszywe i przyjęła, że jakieś zdarzenia są bardziej albo mniej prawdopodobne; zmieniła oceny albo nawet całą ich hierarchię […] wyraz prawdziwe można zastąpić wyrazem A/B, a wyraz prawdopodobne – wyrazem C/D. A. przypuszczalne C. możliwe B. pewne D. jednoznaczne
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw sformułuj odpowiedź własnymi słowami, dopiero potem porównaj ją z wariantami. Odrzucaj odpowiedzi częściowo prawdziwe, które nie obejmują całego sensu polecenia.
Odpowiedź lub przykład realizacji
B, C
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – za poprawną odpowiedź. 0 pkt – za odpowiedź niepełną lub niepoprawną albo brak odpowiedzi. Poprawna odpowiedź B, C
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza uzupełnianie brakujących informacji na podstawie kontekstu.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 15

czerwiec 2020podstawowy2 pkt
Na podstawie tekstu Agnieszki Kampki wyjaśnij znaczenie podanych sformułowań. Uzupełnij drugą kolumnę tabeli.
Lp.Sformułowanie z tekstuWyjaśnienie znaczenia
1.trudne przedsięwzięcie
2.przestrzeń niezgody
3.mylne przekonanie
4.wartościujące etykietki
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Przeformułuj wskazaną myśl własnymi słowami, zachowując jej sens. Następnie dopowiedz, jak odnosi się ona do problemu omawianego w tekście.
Odpowiedź lub przykład realizacji
Lp.Sformułowanie z tekstuWyjaśnienie znaczenia
1.trudne przedsięwzięciezadanie wymagające kilku operacji myślowych
2.przestrzeń niezgodysfera, w której nie dochodzi do porozumienia
3.mylne przekonanieniesłuszne przeświadczenie
4.wartościujące etykietkisubiektywne i stereotypowe opinie o kimś
Klucz i zasady oceniania
Opracowanie serwisu na podstawie odpowiedzi i zasad CKE. 2 pkt — poprawne wyjaśnienie znaczenia czterech sformułowań. 1 pkt — poprawne wyjaśnienie znaczenia dwóch sformułowań. 0 pkt — odpowiedź niepełna, niepoprawna albo brak odpowiedzi.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: korzystanie z informacji. Zadanie sprawdza objaśnianie znaczenia sformułowań użytych w tekście z uwzględnieniem ich kontekstu.

Czytanie ze zrozumieniem

Zadanie 14

czerwiec 2020podstawowy1 pkt
W wypowiedzeniu Potrafi też dostrzec motywy leżące u podstaw danego stwierdzenia zastąp wyraz motywy tak, by zachować sens całego zdania.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw rozpoznaj regułę językową sprawdzaną w przykładzie. Po przekształceniu przeczytaj całe zdanie i sprawdź jego znaczenie, składnię, fleksję oraz zapis.
Odpowiedź lub przykład realizacji
powody, intencje, zamiary
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – za poprawne zastąpienie wyrazu synonimem. 0 pkt – za odpowiedź niepoprawną albo brak odpowiedzi. Przykładowe odpowiedzi powody, intencje, zamiary Zasady oceniania rozwiązań zadań
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Korzystanie z informacji. Zadanie sprawdza odczytywanie informacji i formułowanie odpowiedzi zgodnej z materiałem źródłowym.
Mateusz Będkowski — wydawca serwisu Nie każ mu liczyć

Nie każ mu liczyć! — opracowanie

Baza matury z języka polskiego

Bazę zadań z języka polskiego opracowano na podstawie publicznych arkuszy i zasad oceniania CKE. Redakcja dodaje podział tematyczny, wskazówki do rozwiązania i odnośniki do źródeł. Poznaj moje podejście →

Ostatnia aktualizacja: 2026-10-04