Strona głównaEgzamin ósmoklasisty — język polski

Egzamin ósmoklasisty z języka polskiego

Arkusz egzaminu ósmoklasisty z języka polskiego ma dwie części i tylko jedno naprawdę duże zadanie. Poniżej rozkład punktów policzony na 22 arkuszach CKE — od arkusza przykładowego z 2017 r. po sesję 2026. Przy każdej sesji jest klucz odpowiedzi.

Dział: Egzamin ósmoklasisty — język polskiPoziom: klasa 8

1Dwie części, bardzo nierówne

Arkusz dzieli się na część I — zadania do dwóch tekstów źródłowych i do lektur — oraz część II, czyli wypracowanie. Podział wygląda na symetryczny, dopóki nie policzy się punktów.

To jest najważniejsza liczba w całym dziale. Uczeń, który rozwiąże bezbłędnie wszystkie zadania zamknięte i nie napisze wypracowania, nie zdobędzie nawet trzech piątych punktów. Odwrotnie: dobre wypracowanie ratuje arkusz rozwiązany przeciętnie.

2Punktacja arkusza zmieniła się w trakcie — i to widać w starych arkuszach

Egzamin nie jest stały. Pomiar 22 arkuszy pokazuje dwie punktacje: 7 arkuszy za 50 punktów (do 2020 r.) i 15 arkuszy za 45 punktów (od 2021 r.).

Ma to praktyczny skutek: arkusz z 2020 r. i wcześniejsze mają inną wagę wypracowania — 40 % zamiast 44 %. Rozwiązując stare arkusze dla wprawy, trzeba to wiedzieć, żeby nie przeliczać wyniku wprost na dzisiejszą skalę.

Zmienna jest też liczba zadań: w zbadanych arkuszach było ich 18 / 19 / 20 / 21 / 22. Nie ma więc czegoś takiego jak „standardowy układ arkusza”, do którego można się przyzwyczaić.

3Czas pracy i wersje arkusza

Czas pracy wydłużył się w trakcie, i to nie o drobiazg. W starszych arkuszach jest to 120 minut, ale od sesji 2025 — już 150 minut. Dłuższy czas ma 5 arkuszy z 22 — wszystkie z roczników 2025 i 2026.

To nie jest szczegół bez znaczenia: 20 punktów za wypracowanie trzeba zdobyć w czasie, który zostanie po części I. Rozwiązując stary arkusz na czas, ustawia się stoper o pół godziny za krótko wobec dzisiejszej formuły.

Od pewnego momentu CKE drukuje arkusz w dwóch wersjach — X i Y — różniących się kolejnością wariantów odpowiedzi. Ma je 7 z 22 arkuszy; 15 nie ma. Dla ucznia to znaczy tyle, że odpowiedź „B” z klucza znalezionego w internecie może nie być „B” w jego arkuszu.

4Wszystkie strony działu — arkusze i zadania po kolei

Zadania z 22 arkuszy podzieliliśmy na dziesięć grup. Podział nie jest wymyślony — powstał z przydzielenia każdego z 471 rekordów zadań do dokładnie jednej grupy, a przy każdej stronie podana jest liczba zadań i punktów, które za nią stoją.

Największa grupa to zadania do fragmentu utworu literackiego — 127 zadań za 133 punkty. Najmniejsza liczebnie, ale najcenniejsza punktowo, jest wypracowanie: 22 zadania i aż 440 punktów.

Osobno stoi spis arkuszy — pełna tabela 22 sesji z datami, kodami CKE, punktacją i kluczem odpowiedzi do każdej z nich.

5Skąd wzięliśmy te liczby

Każda liczba na tej stronie pochodzi z przepisanych arkuszy CKE, nie z opracowań. Przepisane jest 22 arkuszy z lat 2017–2026: 8 terminów głównych, 8 dodatkowych i 6 próbnych albo diagnostycznych. Razem 471 rekordów zadań, 1025 punktów i 58 tekstów źródłowych.

Z arkuszy wycięliśmy też 98 ilustracji, z czego 53 jest niezbędnych do rozwiązania zadania — reszta to ozdobniki. Ta różnica ma znaczenie przy nauce: nad plakatem trzeba usiąść, nad ramką wokół zaproszenia nie.

6Przykłady krok po kroku

Trzy rzeczy, które widać dopiero po zestawieniu wszystkich arkuszy obok siebie.

Przykład 1 Wypracowanie waży więcej niż cała reszta zadań otwartych

Rozkład punktów w arkuszu za 45 punktów

  1. Wypracowanie: 20 punktów — jedno zadanie.
  2. Wszystkie pozostałe zadania razem: 45 minus 20, czyli 25 punktów.
  3. Podziel 20 przez 45 i pomnóż przez sto.

Odpowiedź: 44 % całego egzaminu stoi na jednym zadaniu. Żadne inne nie zbliża się nawet do jednej dziesiątej tej wagi.

Przykład 2 Formy wypracowania nie da się przewidzieć

Zestawienie tematów wypracowania z 22 arkuszy

  1. W każdym arkuszu są dwa tematy do wyboru, więc razem tematów jest ponad czterdzieści.
  2. Policz, ile razy wystąpiła każda forma wypowiedzi.
  3. Sprawdź, czy któraś forma powtarza się na tyle regularnie, żeby dało się ją założyć z góry.

Odpowiedź: Form jest 5: opowiadanie (21×), rozprawka (15×), przemówienie (6×), list otwarty (1×), opowiadanie (dokończenie) (1×). Opowiadanie i rozprawka dominują, ale przemówienie pojawiło się 6 razy — kto ćwiczył tylko rozprawkę, na takim arkuszu traci 20 punktów.

Przykład 3 Kanon lektur, z którego czerpie CKE, jest bardzo wąski

Zliczenie zadań odwołujących się do konkretnych lektur

  1. Weź wszystkie zadania, które wymagają znajomości lektury obowiązkowej.
  2. Przypisz każde do utworu, o który pyta.
  3. Uszereguj utwory według liczby zadań.

Odpowiedź: Na czele Pan Tadeusz — 32 zadań. Dalej: Pan Tadeusz (32), Quo vadis (23), Mały Książę (22), Zemsta (21), Balladyna (19), Kamienie na szaniec (13). Różnych lektur pojawiło się 11 — kilka tygodni nauki wystarczy, żeby pokryć te najczęstsze.

7Najczęstsze błędy

Błędy, które nie biorą się z nieznajomości polskiego, tylko z nieznajomości arkusza.

Rozwiązywanie części I do skutku i pisanie wypracowania „z resztek” czasu

Skąd się bierze: Część I jest liczniejsza i wygląda na ważniejszą, bo zajmuje kilkanaście stron. Uczeń dochodzi do wypracowania z czterdziestoma minutami i pisze pierwszą wersję na brudno, a potem nie ma jak jej przepisać.

Jak zrobić dobrze: Odwróć proporcje względem liczby stron, a wyrównaj je do punktów. Na jedno zadanie za 20 punktów warto zostawić co najmniej połowę czasu, jakim dysponujesz.

Uczenie się jednej formy wypracowania

Skąd się bierze: Szkoła zwykle ćwiczy rozprawkę, bo jest najbardziej „szkolna”. Tymczasem w zbadanych arkuszach opowiadanie wystąpiło 21 razy, a rozprawka 15 — z przewagą dla opowiadania.

Jak zrobić dobrze: Ćwicz obie główne formy i przeczytaj kryteria przemówienia. Kryteria oceniania różnią się między formami, a forma niezgodna z poleceniem to zero punktów w kryterium realizacji tematu i, w konsekwencji, we wszystkich pozostałych.

Traktowanie zadań o lekturach jak zadań na pamięć

Skąd się bierze: Uczeń uczy się streszczeń, bo spodziewa się pytań typu „co się wydarzyło”. W arkuszach dominują natomiast polecenia typu „uzasadnij”, „przywołaj sytuację ilustrującą”, „wyjaśnij, dlaczego” — sprawdzają rozumienie, nie odtwarzanie.

Jak zrobić dobrze: Do każdej lektury przygotuj dwie–trzy SYTUACJE, które umiesz opowiedzieć własnymi słowami i podpiąć pod różne wartości. Zasady oceniania CKE wielokrotnie odbierają punkt za odpowiedź poprawną, ale nieopartą na konkretnej scenie.

Uczenie się z kluczy odpowiedzi znalezionych w internecie bez sprawdzenia wersji arkusza

Skąd się bierze: Od 2021 r. część arkuszy ma wersje X i Y z inną kolejnością wariantów. Sam ciąg liter z klucza jest wtedy bezwartościowy.

Jak zrobić dobrze: Sprawdzaj odpowiedzi po TREŚCI wariantu, nie po literze. Klucze CKE podają obie wersje — jeśli źródło podaje jedną literę bez wskazania wersji, prawdopodobnie nie wie, o czym mówi.

8Pytania i odpowiedzi

Ile punktów można zdobyć na egzaminie ósmoklasisty z języka polskiego?

W arkuszach od 2021 r. — 45 punktów, wcześniej 50. Zmiana objęła 15 z 22 zbadanych arkuszy. Wypracowanie jest warte 20 punktów niezależnie od tego, którą punktację ma arkusz.

Ile trwa egzamin ósmoklasisty z polskiego?

To zależy od rocznika. Do sesji 2024 obowiązywało 120 minut, a od 2025 — 150 minut. Dłuższy czas ma 5 arkuszy z 22 w tym zestawieniu, więc wartość zawsze warto sprawdzić na stronie tytułowej arkusza.

Ile zadań jest w arkuszu z języka polskiego?

W zbadanych arkuszach było ich 18 / 19 / 20 / 21 / 22. Liczba zadań nie jest stała i zmieniała się wraz z punktacją — dlatego nie ma sensu ćwiczyć „na czas na zadanie”, tylko na czas na całą część.

Czy trzeba znać wszystkie lektury obowiązkowe na egzamin ósmoklasisty?

Formalnie tak — lista lektur jest wydrukowana w każdym arkuszu i uczeń może się odwołać do dowolnej pozycji. Praktycznie zadania koncentrują się na kilku utworach: w zbadanym komplecie zdecydowanie najczęściej pojawiał się Pan Tadeusz (32 zadań).

Skąd wiadomo, że te liczby są prawdziwe?

Wszystkie pochodzą z 22 arkuszy CKE przepisanych zadanie po zadaniu — 471 rekordów, 1025 punktów, 58 tekstów źródłowych. Nie są przepisane z opracowań ani z pamięci, tylko przeliczane przy każdej aktualizacji strony.

Czytaj dalej

Mateusz Będkowski — nauczyciel matematyki, autor serwisu Nie każ mu liczyć

Mateusz Będkowski

nauczyciel matematyki, autor „Nie każ mu liczyć”

Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole — dziś w dwóch szkołach w Kaliszu. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Rozwiązania na tej stronie liczę sam, krok po kroku, i zapisuję dokładnie tak, jak tłumaczę je uczniowi na kartce.

Ostatnia aktualizacja: 2026-08-03. Tekst redakcji „Nie każ mu liczyć”.