Czytanie i odbiór tekstów

Teza i argumentacja — zadania maturalne — strona 2

Rozpoznawanie tezy, argumentów, przykładów i sposobu prowadzenia rozumowania.

212zadań przypisanych do tematu

Jak odpowiadać

  1. Ustal dokładny zakres polecenia.
  2. Oprzyj odpowiedź na tekście, lekturze albo wskazanym materiale.
  3. Sformułuj wniosek i uzasadnij go konkretną obserwacją.
  4. Porównaj zakres odpowiedzi z zasadami oceniania.

Najczęstsza pułapka

Mylenie argumentu z przykładem albo streszczeniem tekstu.

Pełny zestaw · strona 2 z 21

Zadania, odpowiedzi i kryteria

Na tej stronie znajduje się 11 z 212 zadań. Odpowiedzi oraz zasady oceniania są ukryte do chwili rozwinięcia.

Teza i argumentacja

Zadanie 7

sierpień 2025podstawowy1 pkt
Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń odnoszących się do tekstu Marka Kochana. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
StwierdzeniePF
1. W tekście został ukazany związek między sztuką prowadzenia sporów a prezentowaniem poglądów w debatach publicznych.
2. Z prowadzonych rozważań wynika, że współcześnie erystyka jest mało przydatna.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Oceń każde zdanie osobno i znajdź w tekście przesłankę potwierdzającą albo wykluczającą jego treść.
Odpowiedź lub przykład realizacji
PF
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – poprawna odpowiedź. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie PF
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza weryfikowanie stwierdzeń na podstawie tekstu lub innego materiału.

Teza i argumentacja

Zadanie 4

sierpień 2025podstawowy1 pkt
Na podstawie tekstu Marcina Zdrenki wyjaśnij, dlaczego gry komputerowe są atrakcyjne dla dorosłych.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Nazwij przyczynę wskazanego zjawiska, a następnie pokaż zależność przyczynowo-skutkową obecną w materiale. Nie ograniczaj odpowiedzi do powtórzenia skutku opisanego w pytaniu.
Odpowiedź lub przykład realizacji
• Mają atrakcyjną narrację. • Pozwalają identyfikować się z bohaterem. • Dorośli chętnie grają w gry, ponieważ są one wielowątkowe i wielokontekstowe.
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – poprawne wyjaśnienie. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi. Przykładowe odpowiedzi • Mają atrakcyjną narrację. • Pozwalają identyfikować się z bohaterem. • Dorośli chętnie grają w gry, ponieważ są one wielowątkowe i wielokontekstowe.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza wyjaśnianie sensu, zależności lub funkcji wskazanego elementu.

Teza i argumentacja

Zadanie 3

sierpień 2025podstawowy2 pkt
Na podstawie tekstu Marcina Zdrenki sformułuj dwa argumenty potwierdzające słuszność stwierdzenia, że gry komputerowe są ważnym elementem kultury. Argument 1.: Argument 2.:
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw nazwij wniosek, myśl lub zasadę, której wymaga polecenie. Zapisz ją jednym precyzyjnym zdaniem i sprawdź, czy wynika z całego wskazanego materiału, a nie tylko z pojedynczego słowa.
Odpowiedź lub przykład realizacji
• O ważności gier komputerowych dla kultury świadczy ich wielokontekstowość, tj. nawiązywanie do innych testów kultury. • Gry komputerowe są ważnym elementem kultury, ponieważ stanowią grę z kulturą – dzięki nim można zobaczyć zabytkowe budowle albo porozmawiać z postaciami historycznymi. • Ważnym zjawiskiem kulturowym jest zjawisko grania w gry komputerowe przez dorosłych.
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 2 pkt – poprawne sformułowanie dwóch argumentów. 1 pkt – poprawne sformułowanie jednego argumentu. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi. Przykładowe odpowiedzi • O ważności gier komputerowych dla kultury świadczy ich wielokontekstowość, tj. nawiązywanie do innych testów kultury. • Gry komputerowe są ważnym elementem kultury, ponieważ stanowią grę z kulturą – dzięki nim można zobaczyć zabytkowe budowle albo porozmawiać z postaciami historycznymi. • Ważnym zjawiskiem kulturowym jest zjawisko grania w gry komputerowe przez dorosłych.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza samodzielne formułowanie wniosku zgodnego z poleceniem.

Teza i argumentacja

Zadanie 1

sierpień 2025podstawowy2 pkt
Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń odnoszących się do tekstu Marcina Zdrenki. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
StwierdzeniePF
1. Gry komputerowe przedstawiające opowieść są ważniejszym elementem kultury niż film.
2. Narracja jest elementem zarówno gier komputerowych takich jak Wiedźmin, jak i powieści jako gatunku literackiego.
3. Granie przez dorosłych w gry komputerowe świadczy o infantylności tych ludzi.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Oceń każde zdanie osobno i znajdź w tekście przesłankę potwierdzającą albo wykluczającą jego treść.
Odpowiedź lub przykład realizacji
FPF
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 2 pkt – trzy poprawne odpowiedzi. 1 pkt – dwie poprawne odpowiedzi. 0 pkt – jedna poprawna odpowiedź lub odpowiedzi niepoprawne albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie FPF
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza weryfikowanie stwierdzeń na podstawie tekstu lub innego materiału.

Teza i argumentacja

Zadanie 9

maj 2025podstawowy1 pkt
Odwołując się do tekstu Beaty Wrony, wyjaśnij, co to znaczy, że język młodego pokolenia jest tworem […] sieciowych subkultur „społecznościowych”.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Przełóż wskazane stwierdzenie na własne, precyzyjne słowa, zachowując jego zakres i sens. Następnie wskaż informację z materiału, która potwierdza takie objaśnienie.
Odpowiedź lub przykład realizacji
• To znaczy, że jest to język wytworzony przez pokolenie młodych ludzi porozumiewające się w internecie. • Jest to język pokolenia internetowego, stworzony według zasad przyjętych przez to pokolenie. • To język wytworzony przez młodych ludzi porozumiewających się w internecie kodem zrozumiałym przede wszystkim dla nich.
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – poprawne wyjaśnienie. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi. Przykładowe odpowiedzi • To znaczy, że jest to język wytworzony przez pokolenie młodych ludzi porozumiewające się w internecie. • Jest to język pokolenia internetowego, stworzony według zasad przyjętych przez to pokolenie. • To język wytworzony przez młodych ludzi porozumiewających się w internecie kodem zrozumiałym przede wszystkim dla nich.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza wyjaśnianie sensu, zależności lub funkcji wskazanego elementu.

Teza i argumentacja

Zadanie 8

maj 2025podstawowy2 pkt
Podaj trzy cechy języka młodzieżowego, o których mowa w tekście Beaty Wrony. 1) 2) 3)
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Ustal wspólne kryterium wymaganych cech, a następnie nazwij każdą z nich innym, precyzyjnym określeniem. Sprawdź, czy każdą cechę można potwierdzić osobną informacją z materiału.
Odpowiedź lub przykład realizacji
• słownictwo potoczne • kolokwialność • słownictwo nacechowane emocjonalnie • słownictwo wartościujące • używanie neologizmów • stosowanie skrótów • różnorodność • zmienność • stosowanie specyficznych określeń zrozumiałych tylko przez młodzież
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 2 pkt – trafne podanie trzech cech języka młodzieżowego. 1 pkt – trafne podanie dwóch cech języka młodzieżowego. 0 pkt – trafne podanie jednej cechy języka młodzieżowego lub odpowiedzi niepoprawne albo brak odpowiedzi. Zasady oceniania rozwiązań zadań Uwaga. Oceniane są trzy pierwsze odpowiedzi udzielone przez zdającego. Przykładowe odpowiedzi • słownictwo potoczne • kolokwialność • słownictwo nacechowane emocjonalnie • słownictwo wartościujące • używanie neologizmów • stosowanie skrótów • różnorodność • zmienność • stosowanie specyficznych określeń zrozumiałych tylko przez młodzież
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza wyszukiwanie i podawanie wymaganych informacji.

Teza i argumentacja

Zadanie 7

maj 2025podstawowy1 pkt
Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń odnoszących się do tekstu Beaty Wrony. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
StwierdzeniePF
1. W tekście została ukazana zależność między procesami zachodzącymi w kulturze a językiem współczesnej młodzieży.
2. Cechy stylu języka internetowego są wyznaczane przez normy poprawnościowe.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Oceń każde zdanie osobno i znajdź w tekście przesłankę potwierdzającą albo wykluczającą jego treść.
Odpowiedź lub przykład realizacji
PF
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – poprawna odpowiedź. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna lub niepełna albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie PF
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza weryfikowanie stwierdzeń na podstawie tekstu lub innego materiału.

Teza i argumentacja

Zadanie 10

maj 2025podstawowy1 pkt
Na podstawie tekstu Beaty Wrony wyjaśnij, na czym polega hipertekstowy charakter komunikacji internetowej.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Nazwij zjawisko lub mechanizm, a następnie opisz jego najważniejsze elementy albo przebieg. Oprzyj objaśnienie na szczególe z podanego materiału.
Odpowiedź lub przykład realizacji
• Na tym, że komunikaty zamieszczane w internecie mogą być modyfikowane przez różnych użytkowników w dowolny sposób. • Na tym, że komunikaty zamieszczane w internecie mają otwartą strukturę, co oznacza, że można swobodnie je czytać i aktualizować.
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – poprawne wyjaśnienie. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi. Przykładowe odpowiedzi • Na tym, że komunikaty zamieszczane w internecie mogą być modyfikowane przez różnych użytkowników w dowolny sposób. • Na tym, że komunikaty zamieszczane w internecie mają otwartą strukturę, co oznacza, że można swobodnie je czytać i aktualizować.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza wyjaśnianie sensu, zależności lub funkcji wskazanego elementu.

Teza i argumentacja

Zadanie 1

maj 2025podstawowy2 pkt
Oceń prawdziwość poniższych stwierdzeń odnoszących się do tekstu Emanuela Kulczyckiego. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.
StwierdzeniePF
1. W tekście omawia się, w jakim stopniu język umożliwia poznanie świata.
2. Z 3. akapitu tekstu wynika, że znajomość języka rozmówcy jest bardziej albo mniej przydatna w zależności od celu podróżowania.
3. W tekście dostrzega się znaczenie języków obcych dla podróżowania fizycznego oraz dla – „intelektualnego”.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Oceń każde zdanie osobno i znajdź w tekście przesłankę potwierdzającą albo wykluczającą jego treść.
Odpowiedź lub przykład realizacji
PPP
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 2 pkt – trzy poprawne odpowiedzi. 1 pkt – dwie poprawne odpowiedzi. 0 pkt – jedna poprawna odpowiedź lub odpowiedzi niepoprawne albo brak odpowiedzi. Rozwiązanie PPP
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza weryfikowanie stwierdzeń na podstawie tekstu lub innego materiału.

Teza i argumentacja

Zadanie 7

czerwiec 2025podstawowy1 pkt
Na podstawie tekstu Bartosza Warzyckiego rozstrzygnij, czy wpływ angielskiego na polszczyznę ogranicza się do użycia słownictwa. Uzasadnij odpowiedź.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Najpierw podaj jednoznaczne rozstrzygnięcie, a następnie dowód z tekstu lub lektury. Samo powtórzenie tezy nie jest uzasadnieniem.
Odpowiedź lub przykład realizacji
• Nie. Poza słownictwem wpływ angielskiego na polszczyznę jest widoczny również w organizacji/składni zdania. • Nie. Angielski wpływa także na strukturę wypowiedzi. • Nie. Z angielskiego do polszczyzny przenosi się wzorce/schematy myślowe.
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 1 pkt – rozstrzygnięcie i poprawne uzasadnienie. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi. Przykładowe odpowiedzi • Nie. Poza słownictwem wpływ angielskiego na polszczyznę jest widoczny również w organizacji/składni zdania. • Nie. Angielski wpływa także na strukturę wypowiedzi. • Nie. Z angielskiego do polszczyzny przenosi się wzorce/schematy myślowe.
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza uzasadnianie stanowiska za pomocą trafnych przesłanek lub przykładów.

Teza i argumentacja

Zadanie 3

czerwiec 2025podstawowy2 pkt
Na podstawie tekstu Marcina Nowackiego podaj dwa czynniki powodujące, że żart jest odbierany jako zabawny.
Wskazówka do rozwiązania — opracowanie serwisu
Wypisz odrębne przyczyny wskazanego zjawiska i nie łącz dwóch powodów w jednym punkcie. Przy każdym elemencie sprawdź, czy materiał pokazuje jego wpływ na skutek z polecenia.
Odpowiedź lub przykład realizacji
• żart narusza jakąś normę/zasadę • naruszenie normy/zasady nie może być przesadne • zabawna sytuacja znajduje się pomiędzy sytuacjami zwyczajnymi a dramatycznymi
Klucz i zasady oceniania
Zasady oceniania 2 pkt – poprawne podanie dwóch czynników. 1 pkt – poprawne podanie jednego czynnika. 0 pkt – odpowiedź niepoprawna albo brak odpowiedzi. Uwaga. Oceniane są dwie pierwsze odpowiedzi udzielone przez zdającego. Przykładowe odpowiedzi • żart narusza jakąś normę/zasadę • naruszenie normy/zasady nie może być przesadne • zabawna sytuacja znajduje się pomiędzy sytuacjami zwyczajnymi a dramatycznymi
Wymagania podstawy programowej
Zakres umiejętności — opracowanie serwisu: Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie informacji. Zadanie sprawdza wyszukiwanie i podawanie wymaganych informacji.
Mateusz Będkowski — wydawca serwisu Nie każ mu liczyć

Nie każ mu liczyć! — opracowanie

Baza matury z języka polskiego

Bazę zadań z języka polskiego opracowano na podstawie publicznych arkuszy i zasad oceniania CKE. Redakcja dodaje podział tematyczny, wskazówki do rozwiązania i odnośniki do źródeł. Poznaj moje podejście →

Ostatnia aktualizacja: 2026-10-04