Egzamin ósmoklasisty · matematyka · grudzień 2018

Zadanie z E8 (grudzień 2018) – skala i mapa

Agata przygotowuje kartkę okolicznościową w kształcie prostokąta o wymiarach 15 cm × 18 cm, ozdobioną wzorem z jednakowych kwadratów. Kwadraty są obrócone o 45° i stykają się wierzchołkami, tworząc łańcuszek wzdłuż krawędzi kartki: wzdłuż krótszego boku (15 cm) mieszczą się trzy takie kwadraty…

3pkt · trudniejsze

Zadanie 5 (grudzień 2018)3 pkttrudniejsze

Agata przygotowuje kartkę okolicznościową w kształcie prostokąta o wymiarach 15 cm × 18 cm, ozdobioną wzorem z jednakowych kwadratów. Kwadraty są obrócone o 45°45° i stykają się wierzchołkami, tworząc łańcuszek wzdłuż krawędzi kartki: wzdłuż krótszego boku (15 cm) mieszczą się trzy takie kwadraty jeden za drugim, a wzdłuż dłuższego boku (18 cm) — cztery. Bok kwadratu wyraża się całkowitą liczbą centymetrów. Oblicz maksymalną długość boku jednego kwadratu. Do obliczeń przyjmij przybliżenie 2≈1,4\sqrt{2} \approx 1{,}4. Zapisz obliczenia.
Kartka 15 cm × 18 cm z łańcuszkiem obróconych kwadratów wzdłuż krawędzi15 cm18 cm
Zobacz rozwiązanie krok po kroku

Odpowiedź: 3 cm

  1. Kwadraty stoją „na rogu”, więc wzdłuż krawędzi kartki każdy z nich zajmuje swoją przekątną, a nie bok.
  2. Krok 1 — przekątna kwadratu o boku aa.
  3. d=a2≈1,4 ad = \textcolor{#16A06A}{a}\sqrt2 \approx \textcolor{#E0453A}{1{,}4}\,\textcolor{#16A06A}{a}
  4. Krok 2 — warunek dla krótszego boku (15 cm). Trzy przekątne muszą się zmieścić:
  5. 3⋅1,4 a≤153 \cdot \textcolor{#E0453A}{1{,}4}\,\textcolor{#16A06A}{a} \le 15  →  4,2 a≤154{,}2\,\textcolor{#16A06A}{a} \le 15  →  a≤3,57…\textcolor{#16A06A}{a} \le 3{,}57\ldots
  6. Krok 3 — warunek dla dłuższego boku (18 cm). Tu przekątnych jest cztery:
  7. 4⋅1,4 a≤184 \cdot \textcolor{#E0453A}{1{,}4}\,\textcolor{#16A06A}{a} \le 18  →  5,6 a≤185{,}6\,\textcolor{#16A06A}{a} \le 18  →  a≤3,21…\textcolor{#16A06A}{a} \le 3{,}21\ldots
  8. Krok 4 — wybieramy największą liczbę całkowitą. Muszą być spełnione oba warunki, więc decyduje ten ostrzejszy: a≤3,21\textcolor{#16A06A}{a} \le 3{,}21.
  9. Największa taka liczba całkowita to a=3\textcolor{#16A06A}{a} = 3 cm.
  10. Sprawdzenie: dla a=3a = 3 przekątna wynosi 4,24{,}2 cm, więc trzy przekątne to 12,6≤1512{,}6 \le 15 ✓, a cztery — 16,8≤1816{,}8 \le 18 ✓
  11. Dla a=4a = 4: przekątna 5,65{,}6 cm, trzy przekątne to już 16,8>1516{,}8 > 15 ✗ — nie mieści się.
  12. Odpowiedź: maksymalna długość boku kwadratu wynosi 3 cm.

💡 Wskazówka: Gdy warunki są dwa, zawsze wygrywa ostrzejszy — czyli ten, który dopuszcza mniej. Warto na koniec podstawić wynik do obu i sprawdzić, że oba są spełnione.

⚠ Najczęstszy błąd: użycie boku kwadratu zamiast przekątnej (3a≤153a \le 15 daje a≤5a \le 5). Skoro kwadraty są obrócone o 45°45°, wzdłuż krawędzi kartki układa się ich przekątna, czyli odcinek o około 40%40\% dłuższy od boku.

Rozwiązanie zadania – E8 (grudzień 2018) — skala i mapa: Agata przygotowuje kartkę okolicznościową w kształcie prostokąta o wymiarach 15 cm × 18 cm…
Rozwiązanie w obrazku: treść, odpowiedź i obliczenia krok po kroku.

Sklep Nie każ mu liczyć!

Przygotuj się do E8: skala i mapa i pełne arkusze

Karty pracy i arkusze z kluczem — do druku od razu po zakupie.

Podobne zadania z E8

Mateusz Będkowski — nauczyciel matematyki, autor serwisu Nie każ mu liczyć

Mateusz Będkowski

nauczyciel matematyki i pedagog

Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →

Ostatnia aktualizacja: 2026-10-15