Jazgarz — mała, kolczasta, oliwkowa ryba w ciemne plamki
Ilustracja AI (zamiennik zdjęcia)
🐟 Ryby

Jazgarz

Gymnocephalus cernua

Jazgarz to niewielka ryba z rodziny okoniowatych. Ma kolczastą płetwę grzbietową i śliskie, pokryte śluzem ciało. Żyje w jeziorach, rzekach i zalewach w całej Polsce.

W pigułce

Jazgarz — podstawowe fakty

🏡
Gdzie mieszkaJeziora, wolno płynące rzeki i zalewy przy Bałtyku w całej Polsce
🍽️
Co jeLarwy owadów, drobne skorupiaki, ikra innych ryb
📏
WielkośćZwykle 10–15 cm, do ok. 25 cm
⏳
Ile żyjeZwykle kilka lat
Dla ciekawskich

Szybkie ciekawostki

  • Jest pokryty śliskim śluzem.
  • Ma kolce w płetwie i na pokrywach skrzelowych.
  • Jest krewnym okonia.
  • Często podkrada wędkarzom przynętę.
Bliżej natury

Jak żyje jazgarz?

Jazgarze pływają w stadkach przy dnie, najczęściej na piaszczystym lub mulistym podłożu. Szukają tam larw ochotek i innych drobnych zwierząt.

Jazgarz dobrze wyczuwa ruch w wodzie dzięki dużym kanałom na głowie, więc może żerować nawet w mętnej wodzie i w nocy.

Czy wiesz, że…?

jazgarz przypłynął z Europy do Wielkich Jezior w Ameryce Północnej w wodzie, którą statki biorą do zbiorników balastowych? Rozmnożył się tam tak bardzo, że stał się kłopotem dla rodzimych ryb.

Jak rozpoznać

Jak wygląda jazgarz?

Jazgarz ma krępe, lekko wygrzbiecone ciało, dużą głowę z dużymi oczami i jedną długą płetwę grzbietową, której przednia część ma ostre kolce.

Jest oliwkowobrązowy lub zielonkawy, z ciemnymi plamkami na bokach i płetwach, a brzuch ma jasny. Mierzy zwykle 10–15 cm.

Nie pomyl się

Jazgarz a podobne zwierzęta

Okoń ma ciemne, pionowe pasy, dwie oddzielne płetwy grzbietowe i czerwone płetwy brzuszne.

Kiełb też żyje przy dnie, ale ma wąsiki przy pysku i nie ma kolców.

W sąsiedztwie człowieka

Jazgarz a ludzie

Wędkarze często nie lubią jazgarzy, bo podkradają przynętę przeznaczoną dla większych ryb.

Jazgarz jest jednak smaczny — dawniej gotowano z niego zupę rybną.

Ćwicz dalej z kartami pracy

Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.

Pierwsza strona: Czytanie ze zrozumieniem kl. 1: Zwierzęta domowe, 6 tekstów PDF

Materiał PDF · sklep

Czytanie ze zrozumieniem kl. 1: Zwierzęta domowe, 6 tekstów PDF

6 krótkich opowiadań z pytaniami dla klasy 1, pisanych dużą czcionką: „Zwierzęta domowe”.

5,90 zł

Pierwsza strona: Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Zwierzęta z zoo, 6 tekstów PDF

Materiał PDF · sklep

Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Zwierzęta z zoo, 6 tekstów PDF

6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.

5,90 zł

Pierwsza strona: Rośliny i zwierzęta — kartkówka, przyroda kl. 3

Kartkówka PDF · sklep

Rośliny i zwierzęta — kartkówka, przyroda kl. 3

Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.

3,90 zł

Wszystkie materiały z przyrody →

Pytania i odpowiedzi

Jazgarz — częste pytania

Jak wygląda jazgarz?

Jazgarz to mała, oliwkowa ryba w ciemne plamki z kolczastą płetwą grzbietową.

Dla dociekliwych
Jest pokryty śliskim śluzem.
Co je jazgarz?

Jazgarz je larwy owadów, drobne skorupiaki i ikrę innych ryb.

Dla dociekliwych
Żeruje przy dnie.
Gdzie żyje jazgarz?

Jazgarz żyje w jeziorach, rzekach i zalewach w całej Polsce.

Dla dociekliwych
Lubi piaszczyste i muliste dno.
Czym różni się jazgarz od okonia?

Jazgarz nie ma pasów i ma jedną płetwę grzbietową, a okoń ma pasy i dwie płetwy.

Dla dociekliwych
Okoń ma też czerwone płetwy brzuszne.
Czy jazgarz kłuje?

Jazgarz ma kolce w płetwie i na pokrywach skrzelowych, którymi może ukłuć.

Dla dociekliwych
Trzeba go ostrożnie trzymać.
Jak jest „jazgarz” po angielsku?

Jazgarz po angielsku to ruffe (czyt. raf).

Dla dociekliwych
Jazgarz to po angielsku ruffe (czyt. raf).
Poznaj też

Zobacz także słodkowodne

Kategoria: RybyWróć do: Słodkowodne
Wszystkie: słodkowodne
Mateusz Będkowski — nauczyciel matematyki, autor serwisu Nie każ mu liczyć

Mateusz Będkowski

nauczyciel matematyki i pedagog

Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →

Ostatnia aktualizacja: 2026-11-12