Cyraneczka

Mimo małych rozmiarów cyraneczka jest szybkim i sprawnym lotnikiem. Żyje na płytkich, zarośniętych zbiornikach, gdzie zbiera z wody i mułu drobne rośliny oraz małe zwierzęta wodne.

Samiec cyraneczki jest ładnie ubarwiony — ma kasztanową głowę z zieloną „przepaską” biegnącą wokół oka. Samica jest skromna, brązowo nakrapiana, dzięki czemu jest mniej widoczna, gdy wysiaduje jaja.

Samiec cyraneczki w szacie godowej ma kasztanową głowę z jaskrawozieloną „przepaską” biegnącą od oka w stronę karku, obwiedzioną cienką, kremową obwódką, dobrze widoczną nawet z dość dużej odległości nad spokojną wodą.

Samica cyraneczki jest skromnie, brązowo nakrapiana, bez żadnych jaskrawych barw i wyraźnych wzorów, dzięki czemu jest znacznie trudniejsza do zauważenia przez drapieżniki, gdy nieruchomo wysiaduje jaja w dobrze ukrytym gnieździe wśród gęstej trawy.

Cyranka jest wyraźnie większa od cyraneczki i ma szeroką, białą pręgę biegnącą nad okiem oraz brązowoczerwoną, jednolitą głowę, zupełnie inną od wąskiej, jaskrawozielonej przepaski charakterystycznej dla samca cyraneczki.

Krzyżówka jest znacznie większa i wyraźnie cięższa od drobnej cyraneczki, a jej samiec ma jednolicie zieloną głowę bez żadnej barwnej przepaski wokół oka oraz grubszy, mocniejszy dziób.

Cyraneczka bywa w wielu krajach Europy tradycyjnym, cenionym ptakiem łownym, poluje się na nią od bardzo dawna, a jej delikatne, drobne mięso było niegdyś szczególnie cenionym, sezonowym rarytasem na jesiennym, myśliwskim stole w niejednym gospodarstwie.

Zimą cyraneczki z całej północnej i wschodniej Europy gromadzą się w wielkich, gęstych stadach razem z innymi kaczkami, na przykład świstunami, na osłoniętych, płytkich zatokach i rozlewiskach z dala od srogiego, bardzo mroźnego klimatu ojczystych stron.

Nazwa gatunkowa cyraneczki nawiązuje do jej charakterystycznego, wysokiego, dzwoniącego głosu, wydawanego zwłaszcza przez samce w okresie godowym wczesną wiosną, łatwo odróżnialnego od chrapliwych, znacznie niższych głosów innych, większych i znacznie głośniejszych kaczek pływających opodal na tym samym stawie.