
Materiał PDF · sklep
Czytanie ze zrozumieniem kl. 1: Zwierzęta domowe, 6 tekstów PDF
6 krótkich opowiadań z pytaniami dla klasy 1, pisanych dużą czcionką: „Zwierzęta domowe”.
5,90 zł

Falco peregrinus
Sokół wędrowny to najszybsze zwierzę świata. Nurkując z góry na zdobycz, pędzi z prędkością ponad 300 kilometrów na godzinę — szybciej niż jakiekolwiek inne zwierzę.
Sokół wędrowny poluje głównie na inne ptaki, które chwyta w locie. Wypatruje ofiary z dużej wysokości, a potem składa skrzydła i spada w dół w błyskawicznym locie nurkowym, uderzając w zdobycz z ogromną prędkością. To właśnie ten nurkowy atak czyni go najszybszym zwierzęciem.
Sokół wędrowny żyje niemal na całym świecie — od dzikich klifów po wielkie miasta, gdzie gniazduje na wysokich budynkach i wieżach, polując na miejskie gołębie. Ma spiczaste, mocne skrzydła stworzone do szybkiego lotu oraz doskonały wzrok, którym z daleka wypatruje zdobycz.
sokół wędrowny to najszybsze zwierzę świata — nurkując z góry na zdobycz, pędzi z prędkością ponad 300 km na godzinę, szybciej niż jakiekolwiek inne zwierzę? Poluje głównie na ptaki, które chwyta w locie.
Sokół wędrowny ma szaroniebieski grzbiet i jasny, prążkowany spód ciała oraz charakterystyczny, ciemny „wąs” schodzący od oka w dół po policzku — to jedna z najłatwiej rozpoznawalnych, charakterystycznych cech całego tego gatunku.
Skrzydła są długie, spiczaste i wąskie, tworzące w locie sylwetkę przypominającą kotwicę, doskonale przystosowaną do szybkiego, dalekiego lotu oraz błyskawicznych, gwałtownych ataków nurkowych na inne, mniejsze ptaki w locie.
Jastrząb ma krótsze, zaokrąglone skrzydła i poluje z zaskoczenia między drzewami leśnymi, zupełnie inaczej niż sokół wędrowny, atakujący z bardzo dużej wysokości w otwartej przestrzeni nieba.
Pustułka poluje, zawisając nieruchomo w powietrzu nad otwartymi polami, zupełnie inaczej niż sokół wędrowny, wypatrujący zdobyczy z bardzo wysoka i atakujący błyskawicznym, celnym lotem nurkowym.
W połowie XX wieku sokół wędrowny niemal całkowicie wyginął w wielu regionach świata z powodu powszechnie stosowanego pestycydu DDT, który osłabiał skorupki jaj tych ptaków — w niektórych krajach populacja spadła wtedy do zaledwie pojedynczych, nielicznych par, a w części regionów gatunek zniknął zupełnie.
Po zakazie DDT prowadzono zakrojone na szeroką skalę programy hodowli sokołów w niewoli i wypuszczania młodych ptaków na wolność, często właśnie w dużych miastach, gdzie wysokie budynki i wieżowce przypominają naturalne, skaliste klify, na których gatunek ten zwykle gniazduje.
Sokół wędrowny od stuleci był jednym z najbardziej cenionych ptaków w sokolnictwie, zarezerwowanym w dawnej Europie niemal wyłącznie dla najwyższych warstw społecznych ze względu na jego wyjątkową szybkość i niezrównaną skuteczność w polowaniu na inne, mniejsze ptaki w locie.
Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.

Materiał PDF · sklep
6 krótkich opowiadań z pytaniami dla klasy 1, pisanych dużą czcionką: „Zwierzęta domowe”.
5,90 zł

Materiał PDF · sklep
6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.
5,90 zł

Kartkówka PDF · sklep
Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.
3,90 zł
Nurkując z góry na zdobycz, sokół wędrowny pędzi z prędkością ponad 300 kilometrów na godzinę — to najszybsze zwierzę świata.
Rozpiętość skrzydeł sokoła wędrownego wynosi ok. 0,9–1,1 m.
Sokół wędrowny ma szaroniebieski grzbiet i jasny, prążkowany spód ciała oraz charakterystyczny, ciemny „wąs” schodzący od oka w dół po policzku — to jedna z najłatwiej rozpoznawalnych, charakterystycznych cech całego tego gatunku.
Sokół wędrowny dożywa około 15 lat, a niekiedy dłużej.
Sokół wędrowny poluje głównie na inne ptaki, które chwyta w locie.
Sokół wędrowny żyje niemal na całym świecie — od dzikich klifów i gór po wielkie miasta.
Podczas polowania składa skrzydła i spada w dół w błyskawicznym locie nurkowym, uderzając w zdobycz z ogromną prędkością — ponad 300 km/h.
Sokół wędrowny po angielsku to peregrine falcon, a sokół ogólnie to a falcon.
Z powodu powszechnie stosowanego pestycydu DDT, który osłabiał skorupki jaj tych ptaków, w niektórych krajach populacja spadła wtedy do zaledwie pojedynczych, nielicznych par.
Wysokie budynki i wieżowce w miastach mocno przypominają naturalne, skaliste klify, na których sokoły wędrowne zwykle gniazdują na wolności.
Jego wyjątkowa szybkość i niezrównana skuteczność w polowaniu sprawiały, że był zarezerwowany niemal wyłącznie dla najwyższych warstw społecznych w dawnej, średniowiecznej Europie.

Bielik to największy ptak drapieżny Polski — rozpiętość jego skrzydeł przekracza dwa metry?
Poznaj
Błotniak poluje, wolno przelatując nisko nad łąkami i mokradłami z uniesionymi w kształt litery „V” skrzydłami — a zdobycz często
Poznaj
Jastrząb gołębiarz potrafi wykonywać błyskawiczne zwroty i manewry między gałęziami drzew podczas pościgu za zdobyczą, osiągając p
Poznaj
Kanię łatwo rozpoznać po głęboko wciętym, „widlastym” ogonie, którym steruje w locie jak sterem?
Poznaj
Mateusz Będkowski
nauczyciel matematyki i pedagog
Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →
Ostatnia aktualizacja: 2026-11-12
30 kart pracy, które uczą dziecko uważnego patrzenia i kończenia tego, co zaczęło. Cały PDF wrzucam za darmo do grupy na Facebooku — bez zapisów.
Odbieram książeczkę w grupie