Chrabąszcz majowy

Dorosłe chrabąszcze wychodzą z ziemi wiosną i przez kilka tygodni żerują na liściach dębów, buków, brzóz i drzew owocowych. Latają o zmierzchu, a samice składają jaja w ziemi, zwykle na łąkach i polach.

Z jaj wylęgają się białe, łukowato wygięte larwy z brązową głową — pędraki. Przez 3–4 lata żyją pod ziemią i zjadają korzenie roślin, a potem przepoczwarczają się. Co kilka lat zdarzają się tzw. lata chrabąszczowe, gdy dorosłych owadów jest bardzo dużo.

Chrabąszcz majowy ma krępe ciało długości 2–3 cm, rdzawobrązowe pokrywy skrzydeł i czarne przedplecze pokryte jasnymi włoskami. Na bokach odwłoka widać trójkątne białe plamki, a odwłok kończy się spiczastym wyrostkiem.

Najbardziej charakterystyczne są czułki zakończone wachlarzykiem z ruchomych blaszek — u samca dużym, z siedmiu blaszek, u samicy mniejszym, z sześciu. Pod pokrywami skrywa błoniaste skrzydła do lotu.

Chrabąszcz kasztanowiec jest bardzo podobny, ale mniejszy i ma krótszy wyrostek na końcu odwłoka. Guniak czerwczyk, latający w czerwcu, jest mniejszy, jasnobrązowy i bardziej owłosiony.

Żuk leśny jest czarny z granatowym lub zielonym połyskiem i nie ma wachlarzowatych czułków. Kruszczyca złotawka mieni się zielono-złoto.

W latach masowego pojawu chrabąszcze potrafią ogołocić drzewa z liści, a pędraki niszczą korzenie traw, zbóż i młodych drzewek. Dawniej zbierano je w wielkich ilościach i karmiono nimi drób.

Chrabąszcze są pokarmem dla nietoperzy, sów, kawek i jeży. Dla dzieci są ciekawym owadem do obserwacji — można je oglądać na liściach w maju, ale potem warto je wypuścić.