
Materiał PDF · sklep
Czytanie ze zrozumieniem kl. 1: Zwierzęta domowe, 6 tekstów PDF
6 krótkich opowiadań z pytaniami dla klasy 1, pisanych dużą czcionką: „Zwierzęta domowe”.
5,90 zł

Bothrops jararaca
Żararaka to jeden z najbardziej niebezpiecznych węży Ameryki Południowej — odpowiedzialny za większość poważnych ukąszeń węży w Brazylii. To właśnie badania nad jej jadem doprowadziły do jednego z najważniejszych odkryć w historii medycyny.
Żararaka to jadowity wąż z rodziny grzechotnikowatych, żyjący w lasach i na polach Ameryki Południowej. Jej brązowo-szary, plamisty wzór doskonale maskuje ją wśród liści i gałązek.
Poluje z zasadzki, nieruchomo czatując na gryzonie, które wyczuwa dzięki czułym na ciepło dołkom na pysku. Jest płochliwa i unika ludzi, atakując tylko w obronie.
to właśnie badania nad jadem żararaki doprowadziły do odkrycia mechanizmu działania popularnych dziś leków na nadciśnienie tętnicze (tzw. inhibitorów ACE)? Naukowcy zauważyli, że jad tego węża obniża ciśnienie krwi ofiary, co zainspirowało dekady badań zakończonych opracowaniem leków ratujących dziś życie milionów ludzi na całym świecie.
Żararaka ma trójkątną, wyraźnie oddzieloną od szyi głowę oraz czułe na ciepło dołki między okiem a nozdrzem, typowe dla całej rodziny grzechotnikowatych węży jamkogłowych świata. Dzięki takim dołkom potrafi precyzyjnie namierzyć ciepłokrwistą zdobycz nawet w kompletnej, bardzo gęstej ciemności nocnego, wilgotnego lasu.
Jej łuski są silnie kilowate i szorstkie w dotyku, a ogon, w przeciwieństwie do grzechotnika, nie jest zakończony grzechotką, lecz zwykłym, cienkim i spiczastym czubkiem. Zamiast grzechotki żararaka gwałtownie wibruje całym ogonem w suchych, opadłych liściach, głośno ostrzegając napastnika samym szelestem.
Grzechotnik ma na końcu ogona charakterystyczną grzechotkę ostrzegawczą, której zupełnie brakuje żararace, mimo że oba gatunki należą do tej samej, dużej rodziny jamkogłowych, jadowitych węży całego świata.
Wąż koralowy ma jaskrawe, kontrastowe pierścienie na całym ciele, zupełnie inne od maskującego, brązowo-szarego, plamistego ubarwienia żararaki ukrytej wśród liści i suchych, opadłych gałązek gęstego, cienistego lasu.
Żararaka odpowiada dziś za znaczną część wszystkich udokumentowanych ukąszeń jadowitych węży w niektórych regionach Brazylii, głównie dlatego, że chętnie zasiedla pola uprawne i tereny blisko ludzkich osad. Do większości takich ukąszeń dochodzi podczas codziennych prac na polu, gdy rolnik przypadkowo nadepnie na dobrze ukrytego, czatującego węża.
Ekspansja rolnictwa oraz wycinka lasów w wielu regionach Ameryki Południowej sprzyja żararace, ponieważ pola uprawne obfitują w gryzonie stanowiące jej podstawowy, bardzo ulubiony pokarm żmii. Tam, gdzie rosną obfite plony, dzikich gryzoni zwykle nie brakuje przez zdecydowaną większość całego roku.
W brazylijskich szpitalach dostępna jest dziś specjalna surowica przeciw jadowi żararaki, ratująca życie tysięcy osób ukąszonych każdego roku podczas codziennych, bardzo ciężkich prac polowych na dalekiej wsi.
Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.

Materiał PDF · sklep
6 krótkich opowiadań z pytaniami dla klasy 1, pisanych dużą czcionką: „Zwierzęta domowe”.
5,90 zł

Materiał PDF · sklep
6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.
5,90 zł

Kartkówka PDF · sklep
Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.
3,90 zł
Żararaka ma 1–1,6 metra długości.
Żararaka ma trójkątną, wyraźnie oddzieloną od szyi głowę oraz czułe na ciepło dołki między okiem a nozdrzem, typowe dla całej rodziny grzechotnikowatych węży jamkogłowych świata.
Żararaka dożywa 10–15 lat.
Żararaka poluje na gryzonie, małe ssaki i ptaki.
Żararaka mieszka w lasach i na terenach rolniczych Ameryki Południowej, głównie w Brazylii.
Spotkasz go m.in. w: lasach Brazylii.
Badania nad jej jadem doprowadziły do odkrycia popularnych leków na nadciśnienie (tzw. inhibitorów ACE).
Żararaka po angielsku to jararaca.
Chętnie zasiedla pola uprawne i tereny blisko ludzkich osad, gdzie dochodzi do znacznej części wszystkich udokumentowanych, poważnych ukąszeń jadowitych węży.
Pola uprawne stale obfitują w gryzonie stanowiące jej podstawowy pokarm, dlatego wycinka lasów pod nowe uprawy sprzyja tej jadowitej żmii.
W brazylijskich szpitalach dostępna jest dziś specjalna surowica przeciw jej jadowi, ratująca życie tysięcy ukąszonych osób każdego roku.

Anakonda jest tak ciężka, że na lądzie porusza się niezdarnie, ale w wodzie staje się zwinna i niemal niewidoczna — dlatego poluje
Poznaj
Boa dusiciel wcale nie miażdży ofiary na śmierć, tylko dusi ją, uniemożliwiając oddychanie?
Poznaj
Wąż Eskulapa to największy wąż w Polsce, a jednocześnie zupełnie niejadowity?
Poznaj
Boa piaskowy potrafi zniknąć w piasku w mniej niż sekundę, wykorzystując specjalny, klinowaty kształt pyska do wkopywania się pod
Poznaj
Mateusz Będkowski
nauczyciel matematyki i pedagog
Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →
Ostatnia aktualizacja: 2026-11-12
30 kart pracy, które uczą dziecko uważnego patrzenia i kończenia tego, co zaczęło. Cały PDF wrzucam za darmo do grupy na Facebooku — bez zapisów.
Odbieram książeczkę w grupie