Krokodyl wąskopyski

Krokodyl wąskopyski to krokodyl leśnych rzek Afryki Zachodniej i Środkowej, którego łatwo poznać po wąskim, wydłużonym pysku. Taki kształt pyska pomaga błyskawicznie chwytać ryby.

Jest skryty i płochliwy, dlatego rzadko udaje się go zobaczyć. Poza rybami zjada też skorupiaki i drobne zwierzęta, a większość czasu spędza w cieniu nadrzecznych zarośli.

Krokodyl wąskopyski ma ciemnobrązowe lub niemal czarne ubarwienie ciała, dobrze maskujące go w cieniu gęstych, nadrzecznych zarośli lasów deszczowych Afryki, w których spędza zdecydowaną większość swojego skrytego, ostrożnego życia.

Jego ciało jest smuklejsze i mniej masywne niż u wielu innych krokodyli, a długi, wąski pysk stanowi nawet ponad połowę całkowitej długości głowy, co czyni go jednym z najbardziej wyspecjalizowanych łowców ryb wśród wszystkich znanych dziś gatunków krokodyli świata.

Gawial gangesowy, mimo że należy do zupełnie innej rodziny gadów i żyje w dalekiej Azji, wykształcił uderzająco podobny, bardzo wąski pysk — to efekt zbieżnej ewolucji obu tych gatunków w podobnym, rybożernym trybie życia.

Krokodyl karłowaty, żyjący w tych samych lasach deszczowych Afryki Zachodniej i Środkowej, jest znacznie mniejszy i ma za to krótki, szeroki pysk, zupełnie inny od długiego, wąskiego pyska krokodyla wąskopyskiego opisanego wyżej.

Dopiero w dwa tysiące osiemnastym roku badania genetyczne wykazały, że to, co uznawano dotąd za jeden gatunek krokodyla wąskopyskiego, w rzeczywistości obejmuje dwa odrębne gatunki — jeden z Afryki Zachodniej, drugi z Afryki Środkowej.

Przez wiele dziesięcioleci krokodyl wąskopyski był stosunkowo słabo zbadany i pomijany w programach ochrony, ponieważ jego skryty, płochliwy tryb życia w gęstych lasach deszczowych utrudniał naukowcom prowadzenie rzetelnych badań terenowych nad jego prawdziwą liczebnością.

Dziś głównym zagrożeniem dla krokodyla wąskopyskiego pozostaje szybko postępująca wycinka lasów deszczowych pod uprawy oraz polowania dla mięsa, traktowanego lokalnie jako cenne źródło pożywienia w wielu ubogich społecznościach Afryki Zachodniej i Środkowej. Dodatkowo rzeki bywają zanieczyszczane przez górnictwo i osadnictwo ludzkie.