
Materiał PDF · sklep
Czytanie ze zrozumieniem kl. 1: Zwierzęta domowe, 6 tekstów PDF
6 krótkich opowiadań z pytaniami dla klasy 1, pisanych dużą czcionką: „Zwierzęta domowe”.
5,90 zł

Physeter macrocephalus
Kaszalot to największy waleń zębaty i rekordzista głębinowego nurkowania. Ma ogromną, kanciastą głowę i największy mózg ze wszystkich zwierząt na Ziemi.
Kaszalot poluje na wielkie kałamarnice, które żyją w głębinach oceanu. Żeby je złapać, nurkuje głębiej niż jakikolwiek inny ssak — schodzi nawet na ponad 2 kilometry pod powierzchnię.
Podczas takiego nurkowania kaszalot potrafi wstrzymać oddech nawet na ponad godzinę. Zdobycz namierza w ciemności echolokacją: wysyła głośne kliknięcia i słucha ich echa, żeby „zobaczyć” otoczenie dźwiękiem.
kaszalot nurkuje głębiej niż jakikolwiek inny ssak — schodzi na ponad 2 kilometry pod wodę i potrafi wstrzymać oddech nawet na ponad godzinę, polując na wielkie kałamarnice? Ma przy tym największy mózg ze wszystkich zwierząt na Ziemi.
Kaszalot ma ogromną, prostokątną głowę stanowiącą nawet jedną trzecią długości całego ciała — to największa głowa wśród wszystkich zwierząt na Ziemi. Skóra jest ciemnoszara i pomarszczona, przypominająca z bliska suszoną śliwkę, a płetwa grzbietowa jest niska, zaokrąglona i przypomina raczej garb niż typową płetwę.
W ogromnej głowie kaszalota mieści się organ zwany spermacetem, wypełniony woskopodobną substancją, która najprawdopodobniej pomaga zwierzęciu regulować pływalność podczas głębokich nurkowań oraz skupiać fale dźwiękowe używane do echolokacji.
Płetwal błękitny ma zupełnie inny kształt głowy — opływowy i spiczasty, a nie ogromny i prostokątny jak u kaszalota, oraz żywi się drobnym krylem, podczas gdy kaszalot poluje na duże kałamarnice w głębinach.
Orka ma znacznie mniejszą, spiczastą głowę i charakterystyczne, czarno-białe ubarwienie, zupełnie inne niż jednolicie szara, pomarszczona skóra kaszalota, a do tego jest znacznie szybsza i bardziej zwrotna.
Substancja spermacet, znajdująca się w głowie kaszalota, była przez stulecia cennym surowcem w przemyśle świecowym i kosmetycznym, co uczyniło ten gatunek głównym celem połowów wielorybniczych w XVIII i XIX wieku, opisanych między innymi w klasycznej powieści o białym wielorybie.
Kaszalot ma największy mózg spośród wszystkich zwierząt, jakie kiedykolwiek żyły na Ziemi, choć w stosunku do wielkości całego ciała nie jest on wcale wyjątkowo duży — ludzki mózg ma znacznie wyższy udział w masie ciała.
Blizny na skórze dorosłych kaszalotów, pozostawione przez przyssawki ogromnych kałamarnic, są jednym z niewielu dowodów na starcia tych zwierząt z gatunkami żyjącymi tak głęboko, że nigdy nie udało się ich sfilmować w naturalnym środowisku podczas polowania. Niektóre blizny mają średnicę porównywalną z talerzem obiadowym.
Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.

Materiał PDF · sklep
6 krótkich opowiadań z pytaniami dla klasy 1, pisanych dużą czcionką: „Zwierzęta domowe”.
5,90 zł

Materiał PDF · sklep
6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.
5,90 zł

Kartkówka PDF · sklep
Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.
3,90 zł
Samce kaszalota dorastają do około 18–20 metrów długości.
Kaszalot ma ogromną, prostokątną głowę stanowiącą nawet jedną trzecią długości całego ciała — to największa głowa wśród wszystkich zwierząt na Ziemi.
Kaszalot dożywa 60–70 lat.
Kaszalot poluje głównie na wielkie kałamarnice i ryby żyjące w głębinach oceanu.
Kaszalot pływa w głębokich wodach oceanów całego świata.
Głębiej niż jakikolwiek inny ssak — schodzi na ponad 2 kilometry pod wodę i potrafi wstrzymać oddech na ponad godzinę.
Kaszalot po angielsku to sperm whale.
Najprawdopodobniej pomaga regulować pływalność podczas głębokich nurkowań oraz skupiać fale dźwiękowe używane do echolokacji w ciemnych głębinach.
Tak, w liczbach bezwzględnych — to największy mózg spośród wszystkich zwierząt, jakie kiedykolwiek żyły na Ziemi.
Świadczą o tym blizny na skórze dorosłych zwierząt, pozostawione przez przyssawki tych głowonogów podczas starć w głębinach.

Beluga jest jednym z niewielu waleni zdolnych do poruszania szyją, ponieważ w przeciwieństwie do większości waleni jej kręgi szyjn
Poznaj
Im starszy delfin Risso, tym jaśniejsza i bardziej pobliznowana jest jego skóra?
Poznaj
Każdy delfin butlonosy ma swój unikalny, niepowtarzalny gwizd, którego używa jako "imienia" — inne delfiny rozpoznają go po tym dź
Poznaj
Delfin długoszczęki przez długi czas był uznawany za tę samą odmianę co delfin zwyczajny, dopóki badania genetyczne nie potwierdzi
Poznaj
Mateusz Będkowski
nauczyciel matematyki i pedagog
Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →
Ostatnia aktualizacja: 2026-11-13
30 kart pracy, które uczą dziecko uważnego patrzenia i kończenia tego, co zaczęło. Cały PDF wrzucam za darmo do grupy na Facebooku — bez zapisów.
Odbieram książeczkę w grupie