
Materiał PDF · sklep
Czytanie ze zrozumieniem kl. 1: Zwierzęta domowe, 6 tekstów PDF
6 krótkich opowiadań z pytaniami dla klasy 1, pisanych dużą czcionką: „Zwierzęta domowe”.
5,90 zł

Halichoerus grypus
Foka szara to jedna z największych fok Europy, spotykana m.in. na wybrzeżach Morza Bałtyckiego, w tym w Polsce. Łatwo rozpoznawalna po wydłużonym, końskim pysku — stąd jej angielska nazwa "horsehead seal".
Foka szara to duża foka mórz północnych, największa z fok żyjących w Bałtyku i widywana czasem u polskiego wybrzeża. Ma charakterystyczny, wydłużony pysk przypominający koński profil.
Poluje na ryby, nurkując przy dnie. Młode rodzą się w białym, puchatym futerku i przez pierwsze tygodnie zostają na lądzie, dopóki nie zrzucą go i nie nauczą się pływać.
foka szara potrafi wstrzymać oddech pod wodą nawet na godzinę, nurkując na głębokość ponad 300 metrów w poszukiwaniu ryb? To znacznie dłużej i głębiej, niż potrafi większość innych gatunków fok europejskich.
Foka szara ma masywne, wrzecionowate ciało oraz wydłużony pysk z wypukłym, „końskim” profilem, po którym najłatwiej odróżnić ją od innych fok europejskich. Samce są zwykle wyraźnie ciemniejsze, niemal czarne, podczas gdy samice mają jaśniejsze, szarawe futro pokryte nieregularnymi, ciemnymi plamami rozproszonymi po całym grzbiecie i bokach.
Samce foki szarej są przy tym znacznie masywniejsze od samic i mają grubszą szyję pokrytą fałdami skóry, co jest dobrze widoczne zwłaszcza w okresie godowym, kiedy rywalizują między sobą o dostęp do samic na lądowiskach nadmorskich.
Foka pospolita ma znacznie krótszy, bardziej zaokrąglony pysk i drobniejsze cętki niż wyraźnie większa foka szara z jej charakterystycznym, wypukłym profilem głowy i masywniejszą sylwetką całego ciała.
Foka grenlandzka ma na grzbiecie ciemny wzór przypominający harfę i żyje głównie wśród lodów Arktyki, w odróżnieniu od foki szarej, częściej spotykanej na skalistych i piaszczystych wybrzeżach.
Foka szara była w przeszłości intensywnie polowana w Bałtyku dla futra i tłuszczu, co razem z zanieczyszczeniem morza doprowadziło do drastycznego spadku jej liczebności w tym regionie w ciągu całego XX wieku.
Dzięki ochronie prawnej i czystszej wodzie populacja foki szarej w Bałtyku od kilkudziesięciu lat stopniowo się odbudowuje, choć proces ten przebiega powoli i wciąż wymaga dalszego monitorowania przez naukowców obserwujących kolejne pokolenia tych zwierząt.
Rosnąca liczba fok szarych bywa dziś źródłem konfliktu z rybakami, bo zwierzęta te chętnie żerują przy sieciach rybackich, wyjadając z nich ryby i czasem uszkadzając sprzęt połowowy, co budzi spory o sposoby ograniczania takich strat bez szkody dla samych fok i lokalnego rybołówstwa.
Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.

Materiał PDF · sklep
6 krótkich opowiadań z pytaniami dla klasy 1, pisanych dużą czcionką: „Zwierzęta domowe”.
5,90 zł

Materiał PDF · sklep
6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.
5,90 zł

Kartkówka PDF · sklep
Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.
3,90 zł
Samiec foki szarej ma do 2,3 metra długości i waży do 300 kg.
Samce foki szarej ważą do 300 kg.
Foka szara ma masywne, wrzecionowate ciało oraz wydłużony pysk z wypukłym, „końskim” profilem, po którym najłatwiej odróżnić ją od innych fok europejskich.
Foka szara dożywa 25–35 lat.
Foka szara jest mięsożerna — poluje głównie na ryby: dorsze, śledzie i łososie.
Foka szara mieszka na wybrzeżach północnego Atlantyku oraz w Morzu Bałtyckim.
Bardzo długo — potrafi wstrzymać oddech nawet na godzinę, nurkując na głębokość ponad 300 metrów!
Foka szara po angielsku to grey seal (czyt. grej sil).
Samce są zwykle wyraźnie ciemniejsze, niemal czarne, i masywniejsze od jaśniejszych, nakrapianych samic o smuklejszej budowie ciała.
Przez intensywne polowania dla futra i tłuszczu oraz narastające zanieczyszczenie morza, które w XX wieku doprowadziły do drastycznego zmniejszenia populacji.
Chętnie żeruje przy sieciach rybackich, wyjadając z nich ryby i czasem uszkadzając sprzęt połowowy, co budzi spory o sposoby ograniczania takich strat.

Beluga jest jednym z niewielu waleni zdolnych do poruszania szyją, ponieważ w przeciwieństwie do większości waleni jej kręgi szyjn
Poznaj
Im starszy delfin Risso, tym jaśniejsza i bardziej pobliznowana jest jego skóra?
Poznaj
Każdy delfin butlonosy ma swój unikalny, niepowtarzalny gwizd, którego używa jako "imienia" — inne delfiny rozpoznają go po tym dź
Poznaj
Delfin długoszczęki przez długi czas był uznawany za tę samą odmianę co delfin zwyczajny, dopóki badania genetyczne nie potwierdzi
Poznaj
Mateusz Będkowski
nauczyciel matematyki i pedagog
Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →
Ostatnia aktualizacja: 2026-11-13
30 kart pracy, które uczą dziecko uważnego patrzenia i kończenia tego, co zaczęło. Cały PDF wrzucam za darmo do grupy na Facebooku — bez zapisów.
Odbieram książeczkę w grupie