Świnka morska (morświnek)

Świnka morska to niewielki, łagodny gryzoń, którego ludzie hodują w domach na całym świecie. Pochodzi z gór Ameryki Południowej, gdzie jej dzicy krewni żyją w grupach.

Jest towarzyska i głośno się porozumiewa — piszczy, gwiżdże i pomrukuje. Najlepiej czuje się w towarzystwie innej świnki i chętnie chrupie siano oraz warzywa.

Świnka morska ma krępe, beczkowate ciało bez widocznego ogona z zewnątrz, krótkie nogi i szeroką głowę z dużymi, ciemnymi oczami osadzonymi po bokach. Uszy są średniej wielkości, cienkie i częściowo pofałdowane, dobrze wychwytujące dźwięki otoczenia.

Sierść u dzikiego przodka jest krótka i jednolicie szarobrunatna, ale rasy hodowlane, wywodzące się od tego samego gatunku, mają futro niemal każdej barwy i długości — od krótkiego i gładkiego po długie, jedwabiste runo ras wystawowych.

Kapibara, znacznie większy krewniak świnki morskiej, ma podobny kształt głowy i pyska, ale osiąga rozmiary dużego psa i prowadzi wodny tryb życia, którego świnka morska w ogóle nie ma.

Mara, inny krewniak z tej samej grupy gryzoni, ma długie nogi i sylwetkę przypominającą zająca, zupełnie inną od krępej, niskiej budowy świnki morskiej, przystosowanej do życia blisko ziemi.

Świnka morska pochodzi z Andów, gdzie od tysięcy lat jest hodowana przez ludność Ameryki Południowej, tradycyjnie zarówno jako zwierzę domowe, jak i źródło mięsa — w Peru i Ekwadorze pozostaje do dziś częstym składnikiem lokalnej kuchni.

Nazwa świnka morska jest myląca w obu częściach — zwierzę nie jest ani świnią, ani nie ma nic wspólnego z morzem. Najbardziej prawdopodobne wyjaśnienie wiąże się z tym, że zwierzęta przewożono do Europy statkami, a ich kwiczący odgłos przypominał chrząknięcie prosiaka.

Ze względu na niezdolność do samodzielnej syntezy witaminy C, tak samo jak u ludzi, świnka morska jest ważnym modelem w badaniach nad szkorbutem i metabolizmem tej witaminy, co czyni ją jednym z niewielu zwierząt laboratoryjnych dzielących z nami tę konkretną, rzadką cechę.