Kapibary żyją w grupach nad wodą, w Ameryce Południowej. Świetnie pływają i nurkują, a między palcami mają niewielkie błony, które pomagają im poruszać się w wodzie. W upał chętnie się w niej chłodzą.

Słyną z niezwykłego spokoju — często można je zobaczyć, jak odpoczywają obok ptaków, żółwi, a nawet małp, które lubią siadać im na grzbiecie. Dlatego bywają nazywane najbardziej lubianym zwierzęciem świata.

Kapibara ma beczkowate, masywne ciało, krótkie nogi i tępo zakończony pysk z małymi, wysoko osadzonymi oczami, uszami i nozdrzami — ustawionymi w jednej linii, tak żeby zanurzone w wodzie zwierzę mogło widzieć, słyszeć i oddychać, wystawiając ponad powierzchnię tylko wąski pas głowy.

Sierść jest szorstka, rzadka i czerwonawobrunatna, przepuszczająca wodę zamiast ją odpychać — zupełnie inaczej niż gęste, wodoodporne futro bobra czy wydry. Palce mają niewielkie błony pławne, wystarczające do sprawnego pływania, choć nie tak rozbudowane jak u typowych zwierząt wodnych.

Świnka morska, znacznie mniejszy krewniak kapibary, ma podobny kształt głowy i pyska, ale nigdy nie osiąga nawet ułamka jej rozmiarów i nie jest przystosowana do życia w wodzie w takim stopniu.

Mara patagońska, inny południowoamerykański gryzoń, ma znacznie dłuższe nogi i bardziej zajęczą sylwetkę, przystosowaną do biegania po otwartych równinach, a nie do pływania jak kapibara.

Kapibara jest w wielu krajach Ameryki Południowej tradycyjnie hodowana dla mięsa, a Kościół katolicki w niektórych regionach historycznie klasyfikował ją jako pokarm dozwolony w okresie postu, traktując ją bardziej jak rybę niż ssaka ze względu na wodny tryb życia.

Wyjątkowa tolerancja kapibary wobec innych gatunków — ptaków siadających jej na grzbiecie, małp korzystających z niej jako przysiadu, a nawet drapieżników takich jak kajmany dzielących z nią brzeg rzeki — uczyniła ją w ostatnich latach internetowym symbolem spokoju i akceptacji.

W niektórych miastach Ameryki Południowej, zwłaszcza w Brazylii, kapibary zadomowiły się w parkach miejskich i na polach golfowych, korzystając z trawników i sztucznych zbiorników wodnych, co bywa źródłem zarówno atrakcji turystycznej, jak i lokalnych sporów o szkody w zieleni.