
Materiał PDF · sklep
Czytanie ze zrozumieniem kl. 1: Zwierzęta domowe, 6 tekstów PDF
6 krótkich opowiadań z pytaniami dla klasy 1, pisanych dużą czcionką: „Zwierzęta domowe”.
5,90 zł

Mola mola
Ryba księżycowa, zwana też samogłowem, to jedna z najdziwniejszych ryb świata. Wygląda jak wielka, spłaszczona głowa z płetwami — jakby ktoś zapomniał domalować jej resztę ciała.
Samogłów to jedna z najcięższych ryb kostnych na świecie — dorosłe osobniki mogą ważyć nawet ponad tonę. Jego ciało jest wysokie i płaskie, prawie bez ogona, a napędzają je dwie duże płetwy: górna i dolna.
Ryba księżycowa pływa spokojnie i często wygrzewa się przy powierzchni, leżąc na boku w słońcu. Żywi się głównie galaretowatym planktonem, w tym meduzami, i mimo ogromnych rozmiarów jest zupełnie niegroźna dla ludzi.
ryba księżycowa (samogłów) wygląda jak wielka, spłaszczona głowa z płetwami — jakby ktoś zapomniał domalować jej resztę ciała? To jedna z najcięższych ryb kostnych świata: dorosłe osobniki mogą ważyć nawet ponad tonę.
Ryba księżycowa to jedno z najdziwniejszych zwierząt oceanu — wygląda jak wielka, pływająca głowa bez reszty ciała. Jej ciało jest bardzo wysokie, mocno spłaszczone z boków i jakby ucięte z tyłu, bez prawdziwego ogona. Zamiast niego ma szeroką, pofałdowaną krawędź.
Z góry i z dołu wyrastają dwie wielkie, wiosłowate płetwy — grzbietowa i odbytowa — którymi ryba wolno wiosłuje, kołysząc się w wodzie. Skóra jest gruba, szorstka i srebrzystoszara, często pokryta warstwą śluzu. Mały, okrągły pysk z zrośniętymi zębami przypomina dziobek i nie potrafi się domykać do końca.
Rybę księżycową trudno z czymkolwiek pomylić dzięki jej „obciętej” sylwetce. Ma kilku spokrewnionych krewniaków o podobnym kształcie, różniących się wielkością i szczegółami tylnej krawędzi ciała. Wszystkie łączy brak zwykłego ogona i wysokie, płaskie ciało.
Z daleka jej wielka płetwa grzbietowa stercząca nad powierzchnią bywa brana za płetwę rekina, co wywołuje niepotrzebny popłoch. W rzeczywistości ryba księżycowa jest zupełnie nieszkodliwa i porusza się tak wolno, że nie ma nic wspólnego z drapieżnikiem, za którego bywa brana.
Ryba księżycowa jest wielką atrakcją dla nurków i wielbicieli oceanu, bo jej dziwaczny kształt i spokojne usposobienie robią ogromne wrażenie. Często wypływa pod powierzchnię i kładzie się na boku, wystawiając ciało do słońca, co bywa okazją do niezwykłych spotkań.
Bywa pokazywana w największych publicznych akwariach świata, gdzie jej rozmiary i wygląd przyciągają tłumy. Choć w niektórych krajach jest jadana, dla wielu ludzi pozostaje przede wszystkim symbolem tego, jak niezwykłe formy potrafi przybierać ryba. Dla żeglarzy jej widok to zawsze niecodzienne wydarzenie.
Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.

Materiał PDF · sklep
6 krótkich opowiadań z pytaniami dla klasy 1, pisanych dużą czcionką: „Zwierzęta domowe”.
5,90 zł

Materiał PDF · sklep
6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.
5,90 zł

Kartkówka PDF · sklep
Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.
3,90 zł
Ryba księżycowa jest ogromna — potrafi mierzyć ponad 2 metry i ważyć nawet ponad tonę.
Ryba księżycowa to jedno z najdziwniejszych zwierząt oceanu — wygląda jak wielka, pływająca głowa bez reszty ciała.
Ryba księżycowa prawdopodobnie żyje wiele lat, choć jej życie w naturze wciąż jest słabo poznane.
Ryba księżycowa żywi się głównie galaretowatym planktonem, w tym meduzami.
Ryba księżycowa pływa w ciepłych i umiarkowanych morzach oraz oceanach na całym świecie.
Prawdopodobnie po to, by po nurkowaniu w chłodnej, głębokiej wodzie ogrzać się w słońcu.
Ryba księżycowa po angielsku to ocean sunfish (albo mola), a ryba to a fish.
Ryba księżycowa nie ma zwykłego ogona — jego miejsce zajmuje szeroka, pofałdowana krawędź powstała z zrośnięcia płetw. Dlatego jej ciało sprawia wrażenie ogromnej głowy z płetwami, gwałtownie zakończonej z tyłu.
Tak, i to wyjątkowo dużo. Ryba księżycowa uchodzi za jedną z najbardziej płodnych ryb — samica potrafi wypuścić naraz ogromną liczbę drobnych jajeczek, z których tylko nieliczne dożywają dorosłości.
Nie. Mimo dużych rozmiarów jest zupełnie nieszkodliwa, powolna i spokojna. Jej sterczącą nad wodą płetwę czasem myli się z płetwą rekina, ale to całkiem łagodne zwierzę, które nie interesuje się człowiekiem.

Barracuda potrafi rozpędzić się do prędkości nawet 43 km/h podczas krótkiego, błyskawicznego ataku na zdobycz?
Poznaj
Dorsz to jedna z najważniejszych ryb morskich łowionych na świecie — od wieków jest ważnym pożywieniem ludzi?
Poznaj
Manta to największa płaszczka świata — rozpiętość jej „skrzydeł” sięga nawet 7 metrów?
Poznaj
Rekin wielorybi to największa ryba świata — dłuższy niż autobus — a mimo to jest łagodny i żywi się maleńkim planktonem?
Poznaj
Mateusz Będkowski
nauczyciel matematyki i pedagog
Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →
Ostatnia aktualizacja: 2026-11-12
30 kart pracy, które uczą dziecko uważnego patrzenia i kończenia tego, co zaczęło. Cały PDF wrzucam za darmo do grupy na Facebooku — bez zapisów.
Odbieram książeczkę w grupie