Jaskółka dymówka

Jaskółki dymówki gniazdują w oborach, stajniach i szopach, często wiele lat w tym samym miejscu. Para lepi z grudek błota i źdźbeł trawy gniazdo w kształcie miseczki, przyklejone do belki lub ściany. W sezonie wychowuje zwykle dwa lęgi po 4–5 piskląt.

Całymi dniami krążą nad łąkami, stawami i pastwiskami, chwytając owady w locie. Pod koniec lata zbierają się w duże stada na drutach i jesienią odlatują do Afryki na południe od Sahary, gdzie spędzają zimę.

Jaskółka dymówka ma lśniący, granatowo-niebieski grzbiet z metalicznym połyskiem, kremowy lub białawy brzuch i ceglastorudą plamę na czole i gardle, oddzieloną od piersi granatową przepaską. Skrzydła są długie i wąskie.

Najbardziej charakterystyczny jest głęboko rozwidlony ogon z długimi, cienkimi sterówkami — u samca dłuższymi niż u samicy. Cała jaskółka mierzy 17–19 cm, z czego sporo przypada na ogon.

Oknówka jest mniejsza, ma czysto biały brzuch, biały kuper i krótki, słabo wcięty ogon. Lepi zamknięte gniazda z błota pod okapami domów, a nie wewnątrz budynków.

Jerzyk wygląda podobnie w locie, ale jest cały ciemnobrązowy, ma sierpowate skrzydła i nie jest spokrewniony z jaskółkami. Brzegówka jest brązowa z białym brzuchem i kopie norki w skarpach.

Jaskółki od wieków uważano za ptaki przynoszące szczęście — obecność gniazda w oborze miała chronić zwierzęta i dom. Powiedzenie „jedna jaskółka wiosny nie czyni” oznacza, że jeden dobry znak nie wystarczy, by mówić o zmianie.

Jaskółek ubywa, bo znikają tradycyjne obory i błotniste kałuże potrzebne do budowy gniazd, a także owady. Pomaga zostawianie otwartych okienek w budynkach gospodarczych i niszczenie gniazd jest zabronione — jaskółki są pod ochroną.