
Koliber
Trochilidae
Koliber to najmniejszy ptak świata i jedyny zdolny do lotu wstecz — maleńki, niezwykle szybko trzepoczący skrzydłami mieszkaniec obu Ameryk, żywiący się głównie słodkim nektarem kwiatów.
Koliber — podstawowe fakty
Szybkie ciekawostki
- Macha skrzydłami tak szybko, że tylko bzyczą.
- Potrafi zawisnąć w miejscu, a nawet lecieć w tył.
- Pije słodki nektar długim dziobem i języczkiem.
- Należą do niego najmniejsze ptaki świata.
Jak żyje koliber?
Kolibry to maleńkie, barwne ptaki obu Ameryk, słynące z niezwykłego lotu. Skrzydłami machają tak szybko, że wydają bzyczący dźwięk, i jako jedne z nielicznych ptaków potrafią zawisnąć w miejscu.
Żywią się głównie słodkim nektarem kwiatów, który zlizują długim języczkiem. Aby wystarczyło im energii do tak szybkiego lotu, muszą jeść bardzo często, odwiedzając setki kwiatów dziennie.
serce kolibra bije nawet 1200 razy na minutę podczas lotu, a skrzydła trzepoczą do 80 razy na sekundę — to najszybszy metabolizm wśród wszystkich ptaków świata? Aby dostarczyć tyle energii, koliber musi codziennie zjadać nektar w ilości odpowiadającej nawet połowie własnej masy ciała.
Jak wygląda koliber?
Koliber ma drobne, opływowe ciało pokryte często metalicznie połyskującymi piórami w odcieniach zieleni, czerwieni lub błękitu, oraz bardzo długi, cienki dziób dopasowany do kształtu odwiedzanych kwiatów. Kolory piór zmieniają odcień w zależności od kąta padania jasnego światła słonecznego.
Skrzydła kolibra są wąskie i sztywne, poruszające się niemal wyłącznie w stawie barkowym, co pozwala im wykonywać charakterystyczny, ósemkowy ruch umożliwiający dokładne zawiśnięcie w powietrzu. Nogi kolibra są bardzo krótkie i słabe, przystosowane wyłącznie do chwilowego przysiadania na cienkiej gałązce.
Koliber a podobne zwierzęta
Jerzyk ma znacznie większe, sierpowate skrzydła i nie potrafi zawisnąć w powietrzu, zupełnie inaczej niż drobny koliber unoszący się nieruchomo nad pojedynczym, otwartym kwiatem odległej łąki.
Pszczołojad afrykański żywi się owadami chwytanymi zwinnie w locie, a nie nektarem, zupełnie inaczej niż niewielki koliber pijący słodki nektar swoim długim, cienkim dziobem kwiatów.
Koliber a ludzie
Aby przetrwać chłodną noc bez dostępu do pożywienia, koliber potrafi wpaść w stan podobny do odrętwienia, zwany torporem, podczas którego jego tętno i temperatura ciała gwałtownie spadają, oszczędzając cenną energię do samego rana.
Niektóre gatunki kolibrów, na przykład koliber rubinowy, potrafią nielądując przelecieć nawet kilkaset kilometrów nad otwartymi wodami Zatoki Meksykańskiej podczas dorocznej, bardzo wyczerpującej migracji między Ameryką Północną a Środkową.
W kulturze dawnych Azteków koliber był symbolem odwagi i uosobieniem dusz poległych wojowników, a ich barwne pióra wykorzystywano do zdobienia cennych, ceremonialnych strojów najważniejszych osób w państwie. Bóstwo wojny Huitzilopochtli bywało wręcz przedstawiane właśnie pod postacią tego drobnego, waleczniejszego ptaka. Sama nazwa tego groźnego bóstwa oznacza dosłownie „kolibra z lewej, południowej strony”.
Koliber — częste pytania
Jak duży jest koliber?
Koliber mierzy zaledwie 5–20 cm — to najmniejsze ptaki świata.
Dla dociekliwych
Ile żyje koliber?
Na wolności koliber dożywa 3–5 lat.
Dla dociekliwych
Co je koliber?
Koliber pije nektar kwiatowy i zjada drobne owady.
Dla dociekliwych
Gdzie żyje koliber?
Kolibry żyją tylko w obu Amerykach — od Ameryki Północnej po Południową.
Dla dociekliwych
Czy koliber potrafi latać w tył?
Tak! Koliber to jedyny ptak, który potrafi zawisać w miejscu i lecieć do tyłu.
Dla dociekliwych
Jak szybko bije serce kolibra?
Nawet 1200 razy na minutę podczas lotu — to najszybszy metabolizm wśród wszystkich ptaków.
Dla dociekliwych
Jak jest „koliber" po angielsku?
Koliber po angielsku to hummingbird (czyt. hamingberd), czyli „brzęczący ptak".
Dla dociekliwych
Czym dokładnie jest ten szczególny torpor u kolibra i do czego dokładnie służy?
To stan podobny do odrętwienia, podczas którego tętno i temperatura ciała gwałtownie spadają, oszczędzając cenną energię potrzebną do przetrwania chłodnej, długiej nocy.
Dla dociekliwych
Jak bardzo daleko potrafi przelecieć maleńki koliber bez jakiegokolwiek lądowania?
Niektóre gatunki, na przykład koliber rubinowy, potrafią nielądując przelecieć nawet kilkaset kilometrów nad otwartymi, rozległymi wodami Zatoki Meksykańskiej.
Dla dociekliwych
Co takiego symbolizował koliber w bogatej, dawnej kulturze Azteków?
Był symbolem odwagi i uosobieniem dusz poległych wojowników, a jego barwne pióra wykorzystywano do zdobienia cennych, ceremonialnych strojów.
Dla dociekliwych
Zobacz także inne

Cietrzew
Samce cietrzewia co roku, o wiosennym świcie, urządzają na polanach turnieje — stroszą pióra i podskakują, żeby zaimponować samicom?
Poznaj
Drop
Samiec dropia może ważyć nawet do 21 kg, co czyni go jednym z najcięższych ptaków zdolnych do lotu na świecie?
Poznaj
Dudek
Dudek w obronie gniazda potrafi wydzielać nieprzyjemnie pachnącą substancję z gruczołu kuprowego, przypominającą zgniłe mięso?
Poznaj
Dzierzba
Dzierzba nabija swoją zdobycz na kolce, ciernie lub drut kolczasty, ponieważ nie ma tak silnych szponów jak prawdziwe ptaki drapieżne (np.
Poznaj