
Dudek
Upupa epops
Dudek to jeden z najbardziej egzotycznie wyglądających ptaków Europy — pomarańczowe upierzenie, czarno-białe pasiaste skrzydła i imponujący, rozkładany czub na głowie. Nazwa dźwiękonaśladowcza pochodzi od jego charakterystycznego, przypominającego "hup-hup-hup" wołania.
Dudek — podstawowe fakty
Szybkie ciekawostki
- Na głowie ma czub, który rozkłada jak wachlarz.
- Woła charakterystycznie: „up-up-up”.
- Długim, zakrzywionym dziobem wyłuskuje owady z ziemi.
- Ma rdzawo-pomarańczowe pióra i czarno-białe skrzydła.
Jak żyje dudek?
Dudek to barwny, niezwykle rozpoznawalny ptak spotykany także w Polsce. Na głowie nosi rdzawy czub zakończony czarnymi plamkami, który potrafi rozłożyć w efektowny wachlarz.
Długim, cienkim dziobem wygrzebuje z ziemi owady i ich larwy. Jego nazwa naśladuje charakterystyczne wołanie, które niesie się nad łąkami wiosną.
dudek w obronie gniazda potrafi wydzielać nieprzyjemnie pachnącą substancję z gruczołu kuprowego, przypominającą zgniłe mięso? To skuteczny sposób na odstraszenie drapieżników próbujących dostać się do gniazda z jajami lub pisklętami.
Jak wygląda dudek?
Dudek ma rdzawopomarańczowe upierzenie głowy i piersi oraz kontrastowe, czarno-białe pasy na skrzydłach i ogonie, dobrze widoczne zwłaszcza podczas charakterystycznego, falistego lotu nad zieloną łąką.
Długi, cienki i lekko wygięty dziób dudka doskonale nadaje się do precyzyjnego wygrzebywania z ziemi owadów i ich larw, a jego rdzawy czub zwykle pozostaje złożony, dopóki ptak się mocno nie wzbudzi lub nie wyląduje. Rozłożony wachlarz piór na głowie widać wtedy z bardzo daleka, nawet na dość dużej, otwartej przestrzeni pola.
Dudek a podobne zwierzęta
Krogulec ma szare upierzenie i mocne szpony przystosowane do polowania na inne, mniejsze ptaki w locie, zupełnie inne od barwnego ubarwienia i długiego, cienkiego dzioba żerującego na ziemi dudka.
Zimorodek ma metalicznie błękitne upierzenie i krótki, prosty dziób przystosowany do łowienia rybek, zupełnie inny od rdzawych barw i wygiętego dzioba dudka żerującego na lądzie.
Dudek a ludzie
Dudek był dobrze znany już w starożytnym Egipcie, gdzie jego charakterystyczna sylwetka z rozłożonym czubem pojawiała się w malowidłach naściennych i była uznawana za symbol wdzięczności oraz szacunku wobec własnych, starzejących się rodziców.
W 2008 roku dudek został wybrany narodowym ptakiem Izraela w powszechnym głosowaniu obywateli, pokonując w finale kilka innych, popularnych gatunków, co podkreśliło jego duże znaczenie kulturowe i sentymentalne w tym regionie świata.
W Polsce dudek jest ptakiem stosunkowo rzadkim i lokalnie zagrożonym, dlatego jego pojawienie się na danym terenie traktowane jest przez ornitologów jako cenna, wartościowa obserwacja, chętnie odnotowywana w rejestrach przyrodniczych. Najczęściej można go dziś spotkać na cieplejszych, nasłonecznionych terenach południowej i wschodniej części kraju, zwłaszcza w pobliżu starych sadów i pastwisk.
Dudek — częste pytania
Jak duży jest dudek?
Dudek ma 25–32 cm długości, a jego skrzydła rozkładają się na nawet 46 cm.
Dla dociekliwych
Ile żyje dudek?
Dudek dożywa 7–11 lat.
Dla dociekliwych
Co je dudek?
Dudek je owady i ich larwy, które zbiera z ziemi swoim długim, wygiętym dziobem.
Dla dociekliwych
Gdzie żyje dudek?
Dudek mieszka na otwartych terenach, w sadach i na skrajach lasów Europy, Azji i Afryki.
Dla dociekliwych
Co to za czub na głowie dudka?
To wachlarz z piór, który dudek rozkłada w chwilach podniecenia albo gdy chce kogoś odstraszyć.
Dla dociekliwych
Jak dudek broni gniazda?
Sprytnie i… nieprzyjemnie! Dudek potrafi wydzielać substancję o zapachu zgniłego mięsa, która skutecznie odstrasza drapieżniki.
Dla dociekliwych
Jak jest „dudek" po angielsku?
Dudek po angielsku to hoopoe (czyt. hupu).
Dla dociekliwych
Jakie dokładnie znaczenie miał dudek w starożytnym Egipcie?
Jego charakterystyczna sylwetka z rozłożonym czubem pojawiała się w malowidłach naściennych i była uznawana za symbol wdzięczności oraz szacunku wobec rodziców.
Dla dociekliwych
Dlaczego dudek został narodowym ptakiem Izraela?
W 2008 roku został wybrany w powszechnym głosowaniu obywateli, pokonując w finale kilka innych, popularnych gatunków ptaków.
Dla dociekliwych
Czy dudek jest dziś w Polsce ptakiem częstym?
Nie, jest ptakiem stosunkowo rzadkim i lokalnie zagrożonym, dlatego jego pojawienie się na danym terenie traktowane jest jako cenna obserwacja.
Dla dociekliwych
Zobacz także inne

Cietrzew
Samce cietrzewia co roku, o wiosennym świcie, urządzają na polanach turnieje — stroszą pióra i podskakują, żeby zaimponować samicom?
Poznaj
Drop
Samiec dropia może ważyć nawet do 21 kg, co czyni go jednym z najcięższych ptaków zdolnych do lotu na świecie?
Poznaj
Dzierzba
Dzierzba nabija swoją zdobycz na kolce, ciernie lub drut kolczasty, ponieważ nie ma tak silnych szponów jak prawdziwe ptaki drapieżne (np.
Poznaj
Dzięcioł czerwonoczuby
Dzięcioł czerwonoczuby, podobnie jak inne dzięcioły, ma specjalnie wzmocnioną czaszkę i elastyczną kość gnykową owijającą się wokó
Poznaj