Jarząbek — mały, szarobrązowy kurak leśny z czubkiem na gałęzi
Ilustracja AI (zamiennik zdjęcia)
🐦 Ptaki

Jarząbek

Tetrastes bonasia

Jarząbek to najmniejszy kurak leśny w Polsce. Żyje w gęstych lasach z podszytem z leszczyny, brzozy i olchy. Jest bardzo skryty, a łatwiej go usłyszeć — wydaje cienki, wysoki gwizd.

W pigułce

Jarząbek — podstawowe fakty

🏡
Gdzie mieszkaGęste lasy mieszane i iglaste z podszytem, głównie na wschodzie i północnym wschodzie Polski oraz w górach
🍽️
Co jePąki, kotki leszczyny i brzozy, jagody, nasiona; pisklęta jedzą owady
📏
Wielkość35–39 cm, waży 350–500 g
⏳
Ile żyjeZwykle kilka lat
Dla ciekawskich

Szybkie ciekawostki

  • Wydaje cienki, wysoki gwizd.
  • Samiec ma czarne gardło.
  • Para trzyma się razem przez cały rok.
  • Zimą chowa się w śniegu.
Bliżej natury

Jak żyje jarząbek?

Jarząbki żyją w parach na stałym terytorium. Przez większą część roku zjadają pąki i kotki leszczyny, brzozy i olchy, a latem jagody i nasiona.

W mroźne zimowe noce jarząbek nurkuje w puszysty śnieg i nocuje w wydrążonej w nim jamce, gdzie jest cieplej niż na zewnątrz.

Czy wiesz, że…?

jarząbek śpi zimą pod śniegiem? Wlatuje prosto w zaspę i robi sobie w niej „igloo”, w którym przeczekuje mróz.

Jak rozpoznać

Jak wygląda jarząbek?

Jarząbek ma krępe ciało, małą głowę z niewielkim czubkiem i krótki dziób. Ogon jest szary z czarnym paskiem przy końcu.

Upierzenie jest szarobrązowe, w rdzawe, białe i czarne plamki. Samiec ma czarne gardło obrzeżone bielą i czerwoną brew nad okiem. Mierzy 35–39 cm.

Nie pomyl się

Jarząbek a podobne zwierzęta

Samica głuszca jest dużo większa i bardziej rdzawa.

Kuropatwa żyje na polach, ma szarą pierś i rdzawą twarz.

W sąsiedztwie człowieka

Jarząbek a ludzie

Jarząbkowi szkodzi wycinanie lasów z gęstym podszytem i niepokojenie przez ludzi.

Ornitolodzy i myśliwi przywołują jarząbki, naśladując ich gwizd specjalnym gwizdkiem.

Ćwicz dalej z kartami pracy

Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.

Pierwsza strona: Czytanie ze zrozumieniem kl. 1: Zwierzęta domowe, 6 tekstów PDF

Materiał PDF · sklep

Czytanie ze zrozumieniem kl. 1: Zwierzęta domowe, 6 tekstów PDF

6 krótkich opowiadań z pytaniami dla klasy 1, pisanych dużą czcionką: „Zwierzęta domowe”.

5,90 zł

Pierwsza strona: Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Zwierzęta z zoo, 6 tekstów PDF

Materiał PDF · sklep

Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Zwierzęta z zoo, 6 tekstów PDF

6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.

5,90 zł

Pierwsza strona: Rośliny i zwierzęta — kartkówka, przyroda kl. 3

Kartkówka PDF · sklep

Rośliny i zwierzęta — kartkówka, przyroda kl. 3

Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.

3,90 zł

Wszystkie materiały z przyrody →

Pytania i odpowiedzi

Jarząbek — częste pytania

Jak wygląda jarząbek?

Jarząbek to mały, szarobrązowy kurak w plamki z niewielkim czubkiem.

Dla dociekliwych
Samiec ma czarne gardło.
Co je jarząbek?

Jarząbek je pąki, kotki leszczyny i brzozy, jagody i nasiona.

Dla dociekliwych
Pisklęta jedzą owady.
Gdzie żyje jarząbek?

Jarząbek żyje w gęstych lasach z podszytem.

Dla dociekliwych
W Polsce głównie na wschodzie i w górach.
Jaki głos ma jarząbek?

Jarząbek wydaje cienki, wysoki gwizd.

Dla dociekliwych
Łatwiej go usłyszeć niż zobaczyć.
Jak jarząbek spędza zimę?

Zimą jarząbek je pąki drzew i nocuje w jamkach w śniegu.

Dla dociekliwych
Nie odlatuje na zimę.
Jak jest „jarząbek” po angielsku?

Jarząbek po angielsku to hazel grouse (czyt. hejzl grałs).

Dla dociekliwych
Jarząbek to po angielsku hazel grouse (czyt. hejzl grałs).
Poznaj też

Zobacz także inne

Kategoria: PtakiWróć do: Inne
Wszystkie: inne
Mateusz Będkowski — nauczyciel matematyki, autor serwisu Nie każ mu liczyć

Mateusz Będkowski

nauczyciel matematyki i pedagog

Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →

Ostatnia aktualizacja: 2026-11-12