
Motyl koliber (fruczak wławiec)
Macroglossum stellatarum
Motyl koliber, właściwie fruczak wławiec, to ćma, która porusza się i żeruje tak podobnie do prawdziwych kolibrów, że wiele osób myli te dwa zupełnie różne zwierzęta — owada i ptaka.
Motyl koliber (fruczak wławiec) — podstawowe fakty
Szybkie ciekawostki
- Zawisa w powietrzu przy kwiatku jak koliber.
- Skrzydłami macha tak szybko, że bzyczą.
- Długą ssawką pije nektar w locie.
- Lata w dzień, choć jest ćmą.
Jak żyje motyl koliber?
Motyl koliber, czyli fruczak gołąbek, to niezwykła ćma, która lata za dnia i zachowuje się jak maleńki koliber. Zawisa nieruchomo przy kwiatku i macha skrzydłami tak szybko, że słychać bzyczenie.
W locie rozwija długą ssawkę i pije nektar, nie siadając na kwiatku. Dzięki temu potrafi w krótkim czasie odwiedzić mnóstwo kwiatów, przelatując zwinnie z jednego na drugi.
motyl koliber trzepocze skrzydłami nawet 70-80 razy na sekundę, co pozwala mu zawisać nieruchomo w powietrzu przy kwiatach i pić nektar długą trąbką, dokładnie jak prawdziwy koliber swoim dziobem? To zdumiewający przykład konwergencji ewolucyjnej — dwa zupełnie niespokrewnione zwierzęta wykształciły niemal identyczny sposób żerowania.
Jak wygląda motyl koliber?
Ciało motyla kolibra jest krępe i opływowe, zwężające się ku tyłowi w pęczek łusek przypominający ptasi ogon, co dodatkowo wzmacnia jego złudne podobieństwo do prawdziwego kolibra. Skrzydła są stosunkowo niewielkie w porównaniu z krępym, ciężkim ciałem tego niezwykłego motyla.
Przed lotem motyl koliber intensywnie porusza skrzydłami, by rozgrzać mięśnie lotne, ponieważ zbyt niska temperatura ciała uniemożliwiłaby mu utrzymanie charakterystycznego, nieruchomego zawisu przy kwiatach. Taki sposób rozgrzewania jest typowy dla wielu innych, blisko spokrewnionych gatunków ciem zawisakowatych.
Motyl koliber a podobne zwierzęta
W przeciwieństwie do wielu innych ciem pozostających w jednym miejscu przez całe życie, motyl koliber jest gatunkiem wędrownym, co roku przelatującym daleko na północ Europy wraz z nadejściem cieplejszej pogody. Jesienią część populacji wraca z powrotem w cieplejsze rejony południowej Europy.
Zawisak wilczomleczowy jest znacznie większym krewniakiem motyla kolibra, lecz podobnie jak on potrafi zawisać w powietrzu przy kwiatach, pijąc nektar długą, wysuwaną trąbką. Oba gatunki należą do tej samej, licznej i zróżnicowanej rodziny ciem zawisakowatych.
Motyl koliber a ludzie
Badacze zachowań owadów wykazali, że motyl koliber potrafi zapamiętywać lokalizacje najbardziej obfitych w nektar kwiatów i wracać do nich wielokrotnie, co jest zaskakująco zaawansowaną zdolnością jak na owada, wcześniej przypisywaną głównie ptakom i ssakom.
Obserwatorzy przyrody w Europie Środkowej coraz częściej spotykają motyla kolibra znacznie dalej na północ niż dawniej, co część naukowców wiąże ze zmianami klimatycznymi i coraz cieplejszymi latami ostatnich lat.
Ze względu na swój niezwykły, ptasi sposób lotu motyl koliber bywa mylony przez niedoświadczonych obserwatorów z prawdziwym, niewielkim kolibrem, mimo że w Europie żaden gatunek kolibra naturalnie nie występuje. Taka pomyłka bywa zaskoczeniem nawet dla doświadczonych miłośników ptaków.
Motyl koliber (fruczak wławiec) — częste pytania
Jak duży jest motyl koliber?
Motyl koliber ma rozpiętość skrzydeł 4–4,5 cm.
Dla dociekliwych
Ile żyje motyl koliber?
Jako dorosły owad motyl koliber żyje kilka tygodni.
Dla dociekliwych
Co je motyl koliber?
Motyl koliber pije nektar kwiatów, pobierając go długą trąbką w locie.
Dla dociekliwych
Gdzie żyje motyl koliber?
Motyl koliber lata w ogrodach, na łąkach i terenach otwartych Europy, Azji i północnej Afryki.
Dla dociekliwych
Dlaczego motyl koliber wygląda jak ptak?
Trzepocze skrzydłami 70–80 razy na sekundę i potrafi zawisnąć nieruchomo przy kwiatku, pijąc nektar — zupełnie jak prawdziwy koliber.
Dla dociekliwych
Jak jest „motyl koliber" po angielsku?
Motyl koliber po angielsku to hummingbird hawk-moth.
Dla dociekliwych
Czy motyl koliber żyje w jednym miejscu przez całe życie?
Nie, jest gatunkiem wędrownym, co roku przelatującym daleko na północ Europy wraz z nadejściem cieplejszej pogody.
Dla dociekliwych
Czy motyl koliber potrafi zapamiętywać dobre miejsca żerowania?
Tak, badacze wykazali, że potrafi zapamiętywać lokalizacje najbardziej obfitych w nektar kwiatów i wracać do nich wielokrotnie.
Dla dociekliwych
Dlaczego motyla kolibra spotyka się dziś dalej na północ niż dawniej?
Obserwatorzy przyrody w Europie Środkowej coraz częściej widują go dalej na północ, co wiąże się ze zmianami klimatycznymi.
Dla dociekliwych
Zobacz także motyle

Czerwończyk dukacik
Samce czerwończyka dukacika mają skrzydła mieniące się metalicznym, złotym połyskiem, który zmienia odcień w zależności od kąta pa
Poznaj
Motyl mieniak tęczowiec
Fioletowy połysk skrzydeł mieniaka tęczowca to nie barwnik, tylko efekt optyczny?
Poznaj
Szczotecznica szarawka
Włoski gąsienicy szczotecznicy szarawki są puste w środku i wypełnione drażniącą substancją?
Poznaj