
Materiał PDF · sklep
Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Owady i małe zwierzęta
6 tekstów informacyjnych z pytaniami dla klas 2–3: „Owady i małe zwierzęta”.
5,90 zł

Gryllidae
Świerszcze to owady, które „śpiewają” w ciepłe wieczory, pocierając o siebie skrzydłami. To nie głos, lecz dźwięk powstający z drgania skrzydeł — a wydają go tylko samce.
Samiec świerszcza gra, żeby przywabić samicę i zaznaczyć, że dane miejsce należy do niego. Ma na skrzydłach specjalne, ząbkowane listwy, którymi pociera o siebie niczym smyczkiem, wydając charakterystyczne, powtarzane ćwierkanie.
Świerszcze mają długie tylne nogi, dzięki którym potrafią skakać, i długie czułki. Żyją w trawie, pod kamieniami i w norkach, a żywią się roślinami oraz drobnymi resztkami. W ciepłe letnie noce ich cykanie jest jednym z najbardziej znanych odgłosów łąki.
świerszcz „śpiewa” w ciepłe wieczory, pocierając o siebie skrzydłami, a nie głosem — i grają tylko samce, żeby przywabić samice i zaznaczyć teren? Na skrzydłach mają ząbkowane listwy, którymi pocierają o siebie niczym smyczkiem.
Narządy słuchu świerszcza znajdują się nie na głowie, lecz na przednich odnóżach, w postaci niewielkich, błoniastych membran wyczuwających drgania powietrza — dzięki nim owad słyszy nawet cichy śpiew innych świerszczy w pobliżu, a nawet w gęstej trawie.
Ciało świerszcza jest zwykle brązowe lub czarne, spłaszczone od góry, z długimi czułkami sięgającymi daleko poza koniec ciała, którymi owad bada otoczenie w ciemności, poruszając się ostrożnie wśród gęstych traw i niskich roślin.
Tempo grania świerszcza wyraźnie przyspiesza wraz ze wzrostem temperatury powietrza, na tyle regularnie, że policzenie liczby ćwierknięć w określonym czasie pozwala z niezłą dokładnością oszacować aktualną temperaturę otoczenia. Zjawisko to bywa nazywane naturalnym termometrem opartym na zachowaniu owada.
Konik polny i pasikonik grają w podobny sposób, pocierając o siebie skrzydłami, choć każdy z tych owadów wydaje inny, charakterystyczny dla swojego gatunku dźwięk, rozróżnialny nawet dla mniej wprawnego ucha. Doświadczeni obserwatorzy przyrody potrafią rozpoznać gatunek owada wyłącznie po jego charakterystycznym śpiewie.
W wielu krajach Azji, zwłaszcza w Chinach, świerszcze od wieków hoduje się jako zwierzęta ozdobne, a walki świerszczy pozostają tam do dziś popularną, tradycyjną rozrywką z bogatą, wielowiekową historią sięgającą dynastii cesarskich. Zwycięskie owady bywały niegdyś przedmiotem prawdziwej dumy ich właścicieli.
Świerszcze coraz częściej hoduje się masowo jako pokarm dla zwierząt terraryjnych, a w niektórych krajach również jako alternatywne, bogate w białko źródło pożywienia dla ludzi, na przykład w postaci mąki owadziej do wypieków.
Nocny śpiew świerszczy od dawna uznawany jest za jeden z najbardziej charakterystycznych dźwięków letniego wieczoru, obecny w literaturze, filmach i muzyce jako symbol spokoju oraz ciepłej, spokojnej, letniej nocy z dala od miasta.
Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.

Materiał PDF · sklep
6 tekstów informacyjnych z pytaniami dla klas 2–3: „Owady i małe zwierzęta”.
5,90 zł

Materiał PDF · sklep
6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.
5,90 zł

Kartkówka PDF · sklep
Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.
3,90 zł
Świerszcz ma zwykle około 1,5–3 cm długości.
Świerszcze mają długie tylne nogi, dzięki którym potrafią skakać, i długie czułki.
Świerszcz żyje zwykle jeden sezon — od wiosny lub lata do jesieni.
Świerszcz jest wszystkożerny — je rośliny i drobne resztki.
Świerszcze żyją na łąkach, polach i w ogrodach wielu części świata.
To nie głos, lecz dźwięk powstający, gdy owad pociera o siebie skrzydłami.
Świerszcz po angielsku to cricket.
Tak, tempo grania wyraźnie przyspiesza wraz ze wzrostem temperatury, co pozwala z niezłą dokładnością oszacować aktualną temperaturę otoczenia.
Znajdują się nie na głowie, lecz na przednich odnóżach, w postaci niewielkich membran wyczuwających drgania powietrza.
Coraz częściej hoduje się je masowo jako pokarm dla zwierząt terraryjnych oraz alternatywne źródło białka dla ludzi.

Liczba kropek na grzbiecie biedronki nie mówi nic o jej wieku, jak powszechnie się sądzi?
Poznaj
Biegacz to drapieżny chrząszcz, który zamiast latać szybko biega po ziemi, polując na inne owady, ślimaki i dżdżownice?
Poznaj
Bielinek to jeden z najpospolitszych białych motyli — jego gąsienice żywią się liśćmi kapusty i innych warzyw kapustnych, dlatego
Poznaj
Bogatki to chrząszcze o metalicznie połyskujących pancerzykach, które mienią się w słońcu jak polerowany metal?
Poznaj
Mateusz Będkowski
nauczyciel matematyki i pedagog
Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →
Ostatnia aktualizacja: 2026-11-12
30 kart pracy, które uczą dziecko uważnego patrzenia i kończenia tego, co zaczęło. Cały PDF wrzucam za darmo do grupy na Facebooku — bez zapisów.
Odbieram książeczkę w grupie