Kolonia zielonych mszyc na łodydze róży
Ilustracja AI (zamiennik zdjęcia)
🐝 Owady

Mszyca

Aphidoidea (mszyce)

Mszyce to malutkie owady, które w dużych koloniach wysysają soki z roślin. Ogrodnicy ich nie lubią, ale dla biedronek, złotooków i wielu ptaków są ważnym pożywieniem.

W pigułce

Mszyca — podstawowe fakty

🏡
Gdzie mieszkaRośliny w ogrodach, na polach i w lasach na całym świecie
🍽️
Co jeSoki roślin wysysane z liści, pędów i pąków
📏
Wielkość1–4 mm długości
⏳
Ile żyjeKilka tygodni (jedno pokolenie)
Dla ciekawskich

Szybkie ciekawostki

  • Mszyce mogą rodzić żywe młode bez udziału samców.
  • W ciągu roku jedna mszyca może dać kilkanaście pokoleń.
  • Wydzielają słodką spadź, którą zjadają mrówki.
  • Jedna biedronka zjada nawet 50 mszyc dziennie.
Bliżej natury

Jak żyje mszyca?

Mszyce żyją w koloniach na młodych pędach, liściach i pąkach roślin. Przebijają roślinę cienkim ryjkiem i piją jej sok. Nadmiar cukru wydalają jako lepką, słodką ciecz zwaną spadzią.

Wiosną i latem samice rodzą żywe młode bez zapłodnienia, a te po kilku dniach same rodzą kolejne. Dlatego kolonia rośnie bardzo szybko. Gdy robi się tłoczno, pojawiają się mszyce ze skrzydłami, które przelatują na nowe rośliny. Jesienią składane są jaja, które przetrwają zimę.

Czy wiesz, że…?

mrówki „hodują” mszyce jak ludzie krowy? Mrówki opiekują się koloniami mszyc, bronią ich przed biedronkami, a w zamian „doją” je, głaszcząc czułkami, by wydzieliły kropelkę słodkiej spadzi.

Jak rozpoznać

Jak wygląda mszyca?

Mszyca ma małe, miękkie, gruszkowate ciało długości 1–4 mm, długie czułki i sześć cienkich nóg. Na końcu odwłoka ma dwa sterczące wyrostki zwane syfonami.

Mszyce bywają zielone, czarne, szare, różowe, a nawet białe, pokryte woskowym nalotem. Większość nie ma skrzydeł, ale niektóre pokolenia mają dwie pary przezroczystych skrzydełek.

Nie pomyl się

Mszyca a podobne zwierzęta

Mączlik to malutki biały owad, który przy poruszeniu rośliny wzlatuje jak chmurka. Przędziorek to nie owad, tylko roztocze — zostawia na liściach delikatną pajęczynkę.

Czerwce i miseczniki wyglądają jak małe, nieruchome guziczki przyklejone do łodyg — pod tarczką ukrywają się owady.

W sąsiedztwie człowieka

Mszyca a ludzie

Mszyce osłabiają rośliny, zwijają liście i przenoszą choroby wirusowe roślin, dlatego są szkodnikami w ogrodach i na polach. Zamiast chemii można je spłukiwać wodą, przyciągać do ogrodu biedronki i złotooki albo opryskiwać rośliny wywarem z pokrzywy.

W przyrodzie mszyce są pożywieniem dla biedronek, larw złotooków i bzygów, a także dla wróbli i sikor, które karmią nimi pisklęta.

Ćwicz dalej z kartami pracy

Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.

Pierwsza strona: Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Owady i małe zwierzęta

Materiał PDF · sklep

Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Owady i małe zwierzęta

6 tekstów informacyjnych z pytaniami dla klas 2–3: „Owady i małe zwierzęta”.

5,90 zł

Pierwsza strona: Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Zwierzęta z zoo, 6 tekstów PDF

Materiał PDF · sklep

Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Zwierzęta z zoo, 6 tekstów PDF

6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.

5,90 zł

Pierwsza strona: Rośliny i zwierzęta — kartkówka, przyroda kl. 3

Kartkówka PDF · sklep

Rośliny i zwierzęta — kartkówka, przyroda kl. 3

Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.

3,90 zł

Wszystkie materiały z przyrody →

Pytania i odpowiedzi

Mszyca — częste pytania

Jak wygląda mszyca?

Mszyca to malutki, miękki owad długości 1–4 mm, najczęściej zielony lub czarny, z długimi czułkami.

Dla dociekliwych
Na końcu odwłoka ma dwa wyrostki, a niektóre mszyce mają skrzydełka.
Co je mszyca?

Mszyca pije soki roślin, przebijając liście i pędy cienkim ryjkiem.

Dla dociekliwych
Najchętniej siada na młodych, soczystych pędach i pąkach.
Skąd biorą się mszyce?

Mszyce wylęgają się wiosną z jaj złożonych jesienią na roślinach, a potem bardzo szybko się rozmnażają.

Dla dociekliwych
Uskrzydlone mszyce przenoszą się z wiatrem na nowe rośliny.
Kto zjada mszyce?

Mszyce zjadają biedronki i ich larwy, larwy złotooków i bzygów oraz wiele ptaków.

Dla dociekliwych
Dlatego biedronki są tak cenione przez ogrodników.
Ile żyje mszyca?

Jedna mszyca żyje zwykle kilka tygodni.

Dla dociekliwych
W tym czasie może urodzić kilkadziesiąt młodych.
Jak jest „mszyca” po angielsku?

Mszyca po angielsku to aphid (czyt. ejfid).

Dla dociekliwych
Mszyce po angielsku nazywa się czasem greenfly albo blackfly — od koloru.
Poznaj też

Zobacz także inne owady

Kategoria: OwadyWróć do: Owady
Wszystkie: owady
Mateusz Będkowski — nauczyciel matematyki, autor serwisu Nie każ mu liczyć

Mateusz Będkowski

nauczyciel matematyki i pedagog

Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →

Ostatnia aktualizacja: 2026-11-12