Zadanie 20 · struktura zatrudnienia
Jak powiązać zmiany zatrudnienia z przemianami po 1989 roku?
Udział pracujących w rolnictwie spadł z 28,6% w 1989 r. do 8,1% w 2023 r., a udział usług wzrósł z 35,7% do 63,9%. Jeden argument może wskazać mechanizację i wzrost wydajności rolnictwa, które ograniczyły zapotrzebowanie na pracę. Drugi może wyjaśnić, że gospodarka rynkowa i rosnący popyt rozwijały usługi.
Za 2 punkty CKE wymaga dwóch poprawnych argumentów odnoszących się do przemian gospodarki po 1989 r.; samo wskazanie dwóch trendów jest warte mniej.
Zadanie 21 · urodzenia i urbanizacja
Dlaczego rozkład urodzeń różni się między Śląskiem a Podkarpaciem?
W województwie śląskim liczba urodzeń jest większa, bo liczba mieszkańców jest większa. Przewaga urodzeń w miastach wiąże się z wysokim poziomem urbanizacji. W podkarpackim urodzenia miejskie i wiejskie są bardziej zbliżone, co odpowiada niższemu poziomowi urbanizacji. To dwie odrębne zależności: wielkość populacji wyjaśnia liczbę urodzeń, a urbanizacja ich podział.
W odpowiedzi na 2 punkty uwzględnij oba województwa oraz oba czynniki. Dane graficzne obejrzyj w arkuszu CKE.
Zadanie 22 · województwa
Jak rozpoznać Podkarpacie i Śląsk w tabeli?
Opis klastra lotniczego wskazuje województwo podkarpackie, które w tabeli oznaczono literą C. Wysoki udział w PKB oraz specjalizacja w górnictwie, hutnictwie i energetyce wskazują województwo śląskie, oznaczone literą A. Każdą nazwę trzeba połączyć z właściwą literą; sama znajomość regionu nie wypełnia tabeli.
Klucz CKE: podkarpackie – C, śląskie – A. Dwa pełne wiersze dają 2 punkty.