
„Latarnik”, lektura kl. 7–8 — 10 kart pracy PDF z kluczem
„Latarnik”, krótki utwór Sienkiewicza z listy egzaminacyjnej klas 7–8.
Strona główna › Lektury szkolne › Klasy 7–8 › Quo vadis
Powieść historyczna · klasy 7–8 · egzamin ósmoklasisty (fragmenty)
Rzymski patrycjusz zakochuje się w chrześcijance, a cesarz, który uważa się za wielkiego poetę, pali miasto i zrzuca winę na chrześcijan. „Quo vadis” to jedna z lektur, które najczęściej wracają w arkuszach egzaminu ósmoklasisty. Poniżej masz plan wydarzeń z numerami rozdziałów, bohaterów, wyjaśnienie tytułu i test.
Młody trybun Marek Winicjusz wraca do Rzymu z wojny i zakochuje się w Ligii, córce króla Ligów, wychowanej w domu Aulusa Plaucjusza i Pomponii Grecyny. Ligia jest chrześcijanką. Winicjusz chce ją zdobyć siłą i podstępem, ale z czasem poznaje naukę Chrystusa i sam się zmienia. W tle trwa panowanie Nerona: cesarz pali Rzym, oskarża o to chrześcijan i urządza krwawe igrzyska. Obok historii miłosnej powieść pokazuje zderzenie dwóch światów: upadającego, okrutnego Rzymu i rodzącego się chrześcijaństwa.
„Quo vadis, Domine?” to po łacinie „Dokąd idziesz, Panie?”. Pyta tak apostoł Piotr, który ucieka z Rzymu przed prześladowaniami, a na drodze Appijskiej widzi Chrystusa idącego w przeciwną stronę. Słyszy odpowiedź: „Gdy ty opuszczasz lud mój, do Rzymu idę, by mnie ukrzyżowano raz wtóry”. Piotr zawraca do miasta i ginie razem z innymi chrześcijanami (rozdz. LXX).
Winicjusz opowiada wujowi, Petroniuszowi, o dziewczynie poznanej w domu Aulusa Plaucjusza, gdzie leczył wybitą rękę. W ogrodzie Aulusów Ligia rysuje na piasku rybę, czyli znak chrześcijan.
Za radą Petroniusza cezar zabiera Ligię Aulusom jako zakładniczkę (rozdz. IV). W pałacu opiekuje się nią Akte, dawna ukochana Nerona. Na uczcie pijany Winicjusz napastuje Ligię, a odciąga go od niej olbrzymi Ursus, jej wierny sługa (rozdz. VII).
Cezar oddaje Ligię Winicjuszowi. W drodze do jego domu Ursus z chrześcijanami odbija dziewczynę z lektyki (rozdz. X). Wściekły Winicjusz zabija starego niewolnika Gulona, który go kiedyś wychował.
Winicjusz wynajmuje greckiego „filozofa” Chilona Chilonidesa. Ten rozpoznaje w rysunku ryby znak chrześcijan (rozdz. XIII) i dowiaduje się o nocnym zgromadzeniu w Ostrianum (rozdz. XVII). Winicjusz bierze do pomocy siłacza Krotona.
W Ostrianum Winicjusz słucha apostoła Piotra (rozdz. XX), a potem śledzi Ligię. Przy próbie porwania Ursus dusi Krotona, a Winicjusz zostaje ranny (rozdz. XXII).
Chrześcijanie opiekują się rannym Winicjuszem i przebaczają nawet Chilonowi. Winicjusz zaczyna rozumieć ich naukę. Piotr błogosławi jego miłości do Ligii (rozdz. XXXIII).
Dwór bawi w Ancjum, gdy przychodzi wieść o pożarze. Winicjusz pędzi do płonącego miasta szukać Ligii (rozdz. XLII). Nero ogląda pożar z wodociągu i śpiewa pieśń przy jego blasku (rozdz. XLVII).
Na dworze postanowiono zrzucić winę za pożar na chrześcijan (rozdz. LI). Ligia trafia do więzienia Mamertyńskiego. Chrześcijanie giną na arenie i jako żywe pochodnie w ogrodach cezara. Tam Chilon widzi płonącego Glauka, prosi go o przebaczenie i publicznie oskarża Nerona: „podpalaczem jest — ten!” (rozdz. LXII).
Na arenę wypada tur germański z Ligią przywiązaną do rogów. Ursus chwyta zwierzę za rogi i skręca mu kark. Lud domaga się łaski i Nero musi ją okazać.
Piotr opuszcza Rzym, ale na drodze Appijskiej spotyka Chrystusa i wraca. Wkrótce Piotr ginie na krzyżu, a Paweł z Tarsu zostaje stracony na drodze Ostyjskiej.
Winicjusz i Ligia żyją szczęśliwie na Sycylii. Petroniusz, wiedząc, że Nero chce go zgładzić, wydaje w Cumae ucztę, odczytuje gościom list wyśmiewający cezara i umiera z otwartymi żyłami razem z Eunice.
Senat skazuje Nerona. Cesarz ukrywa się w willi wyzwoleńca Faona i mówi: „Jakiż artysta ginie!”. Przykłada sobie nóż do szyi, ale brak mu odwagi, więc Epafrodyt popycha mu rękę.
| Postać | Kim jest | Co warto zapamiętać |
|---|---|---|
| Marek Winicjusz | młody patrycjusz i żołnierz | przechodzi przemianę od pysznego Rzymianina do chrześcijanina |
| Ligia (Kallina) | córka króla Ligów, zakładniczka | wychowana przez Aulusów, chrześcijanka, ukochana Winicjusza |
| Petroniusz | wuj Winicjusza, „arbiter elegancji” | dworzanin Nerona, do końca esteta i sceptyk |
| Neron | cesarz rzymski | okrutny władca, który uważa się za artystę |
| Ursus | sługa Ligii, Lig | siłacz: dusi Krotona, pokonuje tura na arenie |
| Chilon Chilonides | grecki „filozof” | szpieg i zdrajca, który na końcu żałuje i przyjmuje chrzest |
| Akte | wyzwolenica, dawna ukochana Nerona | opiekuje się Ligią w pałacu |
| Eunice | niewolnica, potem wyzwolenica Petroniusza | kocha go i umiera razem z nim |
| Aulus Plaucjusz i Pomponia Grecyna | opiekunowie Ligii | szlachetni Rzymianie; Pomponia wyznaje chrześcijaństwo |
| Piotr Apostoł | przywódca chrześcijan | naucza w Ostrianum, ginie na krzyżu |
| Paweł z Tarsu | apostoł | uczy Winicjusza i chrzci Chilona |
| Glaukos | lekarz, chrześcijanin | zdradzony przez Chilona, przebacza mu |
| Tygellinus | prefekt pretorianów | rywal Petroniusza, doradca w zbrodniach Nerona |

„Latarnik”, lektura kl. 7–8 — 10 kart pracy PDF z kluczem
„Latarnik”, krótki utwór Sienkiewicza z listy egzaminacyjnej klas 7–8.
To łacińskie „Dokąd idziesz?”. Pełne pytanie „Quo vadis, Domine?”, czyli „Dokąd idziesz, Panie?”, zadaje apostoł Piotr Chrystusowi na drodze Appijskiej (rozdz. LXX).
Winicjusz i Ligia zamieszkują na Sycylii (rozdz. LXXIII). Petroniusz popełnia samobójstwo razem z Eunice (rozdz. LXXIV), a w epilogu ginie Nero.
Ursus, jej wierny sługa. Skręcił kark turowi germańskiemu, do którego rogów przywiązano Ligię (rozdz. LXVI). Lud wymusił na Neronie łaskę.
74 rozdziały i epilog. Na egzaminie ósmoklasisty obowiązują fragmenty, ale zadania często dotyczą najważniejszych scen: uczty, pożaru Rzymu, areny i sceny „Quo vadis, Domine?”.
Źródła i metoda. Tekst powieści: wydanie Wolnych Lektur (domena publiczna); szczegóły sprawdzone w tekście, w nawiasach numer rozdziału. Status według Dz.U. 2024 poz. 996, Dz.U. 2026 poz. 378 i informatorów CKE. Zasady redakcyjne · Zgłoś błąd
Stan prawny na 2026-10-10.
Mateusz Będkowski
nauczyciel matematyki i pedagog
Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →
Ostatnia aktualizacja: 2026-10-10