Powieść · liceum i technikum · lektura obowiązkowa (zakres rozszerzony, matura)
„Mistrz i Małgorzata” Michaiła Bułhakowa: streszczenie, bohaterowie i test
Do Moskwy lat 30. przyjeżdża tajemniczy profesor Woland ze swoją świtą: Korowiowem, olbrzymim kotem Behemotem, Azazellem i Hellą. To szatan, który obnaża głupotę, chciwość i tchórzostwo mieszkańców sowieckiej stolicy. Równolegle toczy się historia Mistrza, pisarza zniszczonego przez krytyków za powieść o Poncjuszu Piłacie, i Małgorzaty, która dla ukochanego zgadza się zostać królową balu u szatana. Trzeci wątek to powieść Mistrza: spotkanie Piłata z Jeszuą Ha-Nocri. Poniżej masz streszczenie wszystkich wątków, bohaterów i test.
Wątek moskiewski. Na Patriarszych Prudach redaktor Michał Berlioz i poeta Iwan Bezdomny rozmawiają o tym, że Jezus nigdy nie istniał. Przysiada się do nich cudzoziemiec, profesor Woland, i zapowiada Berliozowi, że zginie, bo ktoś rozlał olej. Chwilę później Berlioz poślizguje się i ginie pod kołami tramwaju. Iwan goni Wolanda po mieście i trafia do kliniki psychiatrycznej. Woland ze świtą zajmuje mieszkanie Berlioza i robi zamieszanie w całej Moskwie. W Teatrze Varietes daje seans czarnej magii: z sufitu sypią się pieniądze, kobiety dostają piękne suknie, które potem znikają. W ten sposób obnaża chciwość i próżność widzów. Kolejni urzędnicy, oszuści i karierowicze dostają nauczkę.
Wątek Mistrza i Małgorzaty. W klinice Iwan poznaje Mistrza, pisarza, który napisał powieść o Poncjuszu Piłacie. Krytycy zniszczyli go za nią, więc spalił rękopis i trafił do szpitala. Jego ukochana Małgorzata, nieszczęśliwa żona bogatego męża, szuka go. Azazello daje jej krem, po którym staje się czarownicą. Małgorzata zgadza się być królową wielkiego balu u szatana. W nagrodę prosi najpierw o ulżenie cierpieniu jednej z grzesznic, Friedy, a potem odzyskuje Mistrza i spalony rękopis. Na końcu zakochani odchodzą razem z Wolandem i dostają spokój.
Wątek biblijny. Powieść Mistrza opowiada o Poncjuszu Piłacie, który przesłuchuje wędrownego filozofa Jeszuę Ha-Nocri. Piłat czuje, że Jeszua jest niewinny i mądry, ale ze strachu przed oskarżeniem o zdradę cesarza zatwierdza wyrok śmierci. Potem każe zabić zdrajcę Judę z Kiriatu. Przez wieki Piłat cierpi z powodu tchórzostwa. Na końcu powieści Mistrz uwalnia go i Piłat może iść do Jeszui.
Krótkie streszczenia wszystkich opracowanych lektur zebraliśmy na jednej stronie: streszczenia lektur.
Plan wydarzeń
Rozmowa na Patriarszych Prudach
Woland przepowiada śmierć Berliozowi. Berlioz ginie pod tramwajem.
Iwan w klinice
Iwan Bezdomny goni Wolanda, a potem trafia do kliniki psychiatrycznej, gdzie poznaje Mistrza.
Seans w Teatrze Varietes
Woland i jego świta obnażają chciwość i próżność moskwian.
Historia Mistrza
Mistrz opowiada o powieści o Piłacie, o nagonce krytyków i o miłości do Małgorzaty.
Małgorzata czarownicą
Azazello daje Małgorzacie krem. Ona leci nad Moskwą i mści się na krytyku, który zniszczył Mistrza.
Bal u szatana
Małgorzata jest królową balu. W nagrodę odzyskuje Mistrza i rękopis.
Piłat i Jeszua
Piłat skazuje Jeszuę na śmierć, choć wie, że ten jest niewinny. Przez wieki gryzie go sumienie.
Odejście
Mistrz i Małgorzata odchodzą z Wolandem. Dostają spokój, a Piłat zostaje uwolniony.
Bohaterowie
Postać
Kim jest
Cechy i rola
Woland
szatan podający się za profesora czarnej magii
sprawiedliwy, ironiczny; karze zło i nagradza wierność
Korowiow (Fagot), Behemot, Azazello, Hella
świta Wolanda
psotnicy i wykonawcy kar; Behemot to ogromny gadający kot
Mistrz
pisarz, autor powieści o Piłacie
zgaszony, zrezygnowany artysta zniszczony przez system
Małgorzata
ukochana Mistrza
wierna, odważna; dla miłości gotowa na wszystko
Iwan Bezdomny
młody poeta
po spotkaniu z Wolandem i Mistrzem przechodzi przemianę
Michał Berlioz
redaktor, przewodniczący związku literatów
ateista i karierowicz; ginie pod tramwajem
Poncjusz Piłat
prokurator Judei
tchórz, który skazał niewinnego
Jeszua Ha-Nocri
wędrowny filozof
uosobienie dobra i prawdy, wierzy, że wszyscy ludzie są dobrzy
Problematyka
Dobro i zło. Woland jest szatanem, ale w Moskwie to on karze ludzkie zło. Dobro i zło są ze sobą powiązane.
Tchórzostwo. Piłat uważa je za najgorszą wadę. To ono sprawia, że skazuje niewinnego.
Miłość i wierność. Małgorzata ratuje Mistrza dzięki miłości i odwadze.
Artysta i władza. Mistrz zostaje zniszczony przez krytyków i system, który nie znosi wolnej sztuki.
Satyra na ZSRR. Bułhakow ośmiesza biurokrację, donosicielstwo, chciwość i ateizm narzucany przez władzę.
Kompozycja. Powieść w powieści: historia Piłata odbija się w historii Mistrza.
Sprawdź się na kartce
Wszystko na tej stronie zostaje darmowe. Gotowe kartkówki i sprawdziany z polskiego PDF z kluczami: grupa A za darmo, pozostałe grupy w sklepie.
Sprawdzian PDF · sklep
Współczesność — sprawdzian z epoki — sprawdzian, polski LO kl. 4
Sprawdzian z języka polskiego dla uczniów klasy IV liceum i technikum: Dżuma, Rok 1984, Tango, poezja i proza po 1945 roku…
Szatanem, który przybywa do Moskwy jako profesor czarnej magii. Ze swoją świtą karze ludzkie wady i nagradza Mistrza i Małgorzatę.
Jakie wątki ma „Mistrz i Małgorzata”?
Trzy: moskiewski (przygody Wolanda i jego świty), miłosny (Mistrz i Małgorzata) i biblijny (Poncjusz Piłat i Jeszua w powieści Mistrza).
Dlaczego Mistrz spalił swoją powieść?
Bo krytycy zniszczyli go za powieść o Piłacie. Załamany i przerażony, spalił rękopis i trafił do kliniki.
Co zrobiła Małgorzata, by odzyskać Mistrza?
Została czarownicą i królową balu u szatana. W nagrodę Woland zwrócił jej ukochanego i jego rękopis.
Jak kończy się powieść?
Mistrz i Małgorzata odchodzą z Wolandem i dostają wieczny spokój, a Mistrz uwalnia Piłata, który może wreszcie spotkać się z Jeszuą.
Źródła i metoda. Opracowanie własne redakcji. Polskie przekłady powieści są chronione prawem autorskim, dlatego nie cytujemy tekstu. Imiona podajemy w najczęściej używanym brzmieniu. Status według Dz.U. 2024 poz. 1019. Zasady redakcyjne · Zgłoś błąd
Stan prawny na 2026-10-11.
Mateusz Będkowski
nauczyciel matematyki i pedagog
Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →