Strona główna › Lektury szkolne › Liceum i technikum › Mistrz i Małgorzata

Powieść · liceum i technikum · lektura obowiązkowa (zakres rozszerzony, matura)

„Mistrz i Małgorzata” Michaiła Bułhakowa: streszczenie, bohaterowie i test

Do Moskwy lat 30. przyjeżdża tajemniczy profesor Woland ze swoją świtą: Korowiowem, olbrzymim kotem Behemotem, Azazellem i Hellą. To szatan, który obnaża głupotę, chciwość i tchórzostwo mieszkańców sowieckiej stolicy. Równolegle toczy się historia Mistrza, pisarza zniszczonego przez krytyków za powieść o Poncjuszu Piłacie, i Małgorzaty, która dla ukochanego zgadza się zostać królową balu u szatana. Trzeci wątek to powieść Mistrza: spotkanie Piłata z Jeszuą Ha-Nocri. Poniżej masz streszczenie wszystkich wątków, bohaterów i test.

  • powieść
  • groteska i fantastyka
  • lektura z matury rozszerzonej
Autor
Michaił Bułhakow (1891–1940), pisarz rosyjski
Powstanie
lata 1928–1940; wydanie w ZSRR dopiero w latach 1966–1967, w okrojonej wersji
Gatunek
powieść łącząca fantastykę, satyrę, romans i opowieść filozoficzną (powieść w powieści)
Miejsce i czas akcji
Moskwa lat 30. XX wieku oraz Jerozolima (Jeruszalaim) w czasach Piłata
Wątki
moskiewski (Woland i jego świta), miłosny (Mistrz i Małgorzata), biblijny (Piłat i Jeszua)
Najważniejsi bohaterowie
Woland, Mistrz, Małgorzata, Iwan Bezdomny, Berlioz, Poncjusz Piłat, Jeszua Ha-Nocri

Streszczenie: o czym jest „Mistrz i Małgorzata”

Wątek moskiewski. Na Patriarszych Prudach redaktor Michał Berlioz i poeta Iwan Bezdomny rozmawiają o tym, że Jezus nigdy nie istniał. Przysiada się do nich cudzoziemiec, profesor Woland, i zapowiada Berliozowi, że zginie, bo ktoś rozlał olej. Chwilę później Berlioz poślizguje się i ginie pod kołami tramwaju. Iwan goni Wolanda po mieście i trafia do kliniki psychiatrycznej. Woland ze świtą zajmuje mieszkanie Berlioza i robi zamieszanie w całej Moskwie. W Teatrze Varietes daje seans czarnej magii: z sufitu sypią się pieniądze, kobiety dostają piękne suknie, które potem znikają. W ten sposób obnaża chciwość i próżność widzów. Kolejni urzędnicy, oszuści i karierowicze dostają nauczkę.

Wątek Mistrza i Małgorzaty. W klinice Iwan poznaje Mistrza, pisarza, który napisał powieść o Poncjuszu Piłacie. Krytycy zniszczyli go za nią, więc spalił rękopis i trafił do szpitala. Jego ukochana Małgorzata, nieszczęśliwa żona bogatego męża, szuka go. Azazello daje jej krem, po którym staje się czarownicą. Małgorzata zgadza się być królową wielkiego balu u szatana. W nagrodę prosi najpierw o ulżenie cierpieniu jednej z grzesznic, Friedy, a potem odzyskuje Mistrza i spalony rękopis. Na końcu zakochani odchodzą razem z Wolandem i dostają spokój.

Wątek biblijny. Powieść Mistrza opowiada o Poncjuszu Piłacie, który przesłuchuje wędrownego filozofa Jeszuę Ha-Nocri. Piłat czuje, że Jeszua jest niewinny i mądry, ale ze strachu przed oskarżeniem o zdradę cesarza zatwierdza wyrok śmierci. Potem każe zabić zdrajcę Judę z Kiriatu. Przez wieki Piłat cierpi z powodu tchórzostwa. Na końcu powieści Mistrz uwalnia go i Piłat może iść do Jeszui.

Krótkie streszczenia wszystkich opracowanych lektur zebraliśmy na jednej stronie: streszczenia lektur.

Plan wydarzeń

  1. Rozmowa na Patriarszych Prudach

    Woland przepowiada śmierć Berliozowi. Berlioz ginie pod tramwajem.

  2. Iwan w klinice

    Iwan Bezdomny goni Wolanda, a potem trafia do kliniki psychiatrycznej, gdzie poznaje Mistrza.

  3. Seans w Teatrze Varietes

    Woland i jego świta obnażają chciwość i próżność moskwian.

  4. Historia Mistrza

    Mistrz opowiada o powieści o Piłacie, o nagonce krytyków i o miłości do Małgorzaty.

  5. Małgorzata czarownicą

    Azazello daje Małgorzacie krem. Ona leci nad Moskwą i mści się na krytyku, który zniszczył Mistrza.

  6. Bal u szatana

    Małgorzata jest królową balu. W nagrodę odzyskuje Mistrza i rękopis.

  7. Piłat i Jeszua

    Piłat skazuje Jeszuę na śmierć, choć wie, że ten jest niewinny. Przez wieki gryzie go sumienie.

  8. Odejście

    Mistrz i Małgorzata odchodzą z Wolandem. Dostają spokój, a Piłat zostaje uwolniony.

Bohaterowie

PostaćKim jestCechy i rola
Wolandszatan podający się za profesora czarnej magiisprawiedliwy, ironiczny; karze zło i nagradza wierność
Korowiow (Fagot), Behemot, Azazello, Hellaświta Wolandapsotnicy i wykonawcy kar; Behemot to ogromny gadający kot
Mistrzpisarz, autor powieści o Piłaciezgaszony, zrezygnowany artysta zniszczony przez system
Małgorzataukochana Mistrzawierna, odważna; dla miłości gotowa na wszystko
Iwan Bezdomnymłody poetapo spotkaniu z Wolandem i Mistrzem przechodzi przemianę
Michał Berliozredaktor, przewodniczący związku literatówateista i karierowicz; ginie pod tramwajem
Poncjusz Piłatprokurator Judeitchórz, który skazał niewinnego
Jeszua Ha-Nocriwędrowny filozofuosobienie dobra i prawdy, wierzy, że wszyscy ludzie są dobrzy

Problematyka

Sprawdź się na kartce

Wszystko na tej stronie zostaje darmowe. Gotowe kartkówki i sprawdziany z polskiego PDF z kluczami: grupa A za darmo, pozostałe grupy w sklepie.

Pierwsza strona: Współczesność — sprawdzian z epoki — sprawdzian, polski LO kl. 4

Sprawdzian PDF · sklep

Współczesność — sprawdzian z epoki — sprawdzian, polski LO kl. 4

Sprawdzian z języka polskiego dla uczniów klasy IV liceum i technikum: Dżuma, Rok 1984, Tango, poezja i proza po 1945 roku…

2,90 zł (grupy B, C, D i E)

Grupa A za darmo, bez logowania →Zobacz w sklepie →
Pierwsza strona: Polski, liceum klasa 4 — wszystkie sprawdziany i kartkówki

Pakiet PDF · sklep

Polski, liceum klasa 4 — wszystkie sprawdziany i kartkówki

7 pakietów sprawdzianów i kartkówek z języka polskiego (liceum, klasa 4): literatura po 1945 roku: „Dżuma”, „Rok 1984”, „Tango”…

13,90 zł

Zobacz w sklepie →
Pierwsza strona: Lektury obowiązkowe na maturze — sprawdzian, polski matura

Sprawdzian PDF · sklep

Lektury obowiązkowe na maturze — sprawdzian, polski matura

Sprawdzian z języka polskiego dla maturzystów (liceum i technikum): zakres podstawowy: bohaterowie, autorzy, miejsca akcji…

2,90 zł (grupy B, C, D i E)

Grupa A za darmo, bez logowania →Zobacz w sklepie →

Wszystkie sprawdziany i kartkówki z polskiego →

Test i inne lektury

Najczęstsze pytania

Kim jest Woland?

Szatanem, który przybywa do Moskwy jako profesor czarnej magii. Ze swoją świtą karze ludzkie wady i nagradza Mistrza i Małgorzatę.

Jakie wątki ma „Mistrz i Małgorzata”?

Trzy: moskiewski (przygody Wolanda i jego świty), miłosny (Mistrz i Małgorzata) i biblijny (Poncjusz Piłat i Jeszua w powieści Mistrza).

Dlaczego Mistrz spalił swoją powieść?

Bo krytycy zniszczyli go za powieść o Piłacie. Załamany i przerażony, spalił rękopis i trafił do kliniki.

Co zrobiła Małgorzata, by odzyskać Mistrza?

Została czarownicą i królową balu u szatana. W nagrodę Woland zwrócił jej ukochanego i jego rękopis.

Jak kończy się powieść?

Mistrz i Małgorzata odchodzą z Wolandem i dostają wieczny spokój, a Mistrz uwalnia Piłata, który może wreszcie spotkać się z Jeszuą.

Źródła i metoda. Opracowanie własne redakcji. Polskie przekłady powieści są chronione prawem autorskim, dlatego nie cytujemy tekstu. Imiona podajemy w najczęściej używanym brzmieniu. Status według Dz.U. 2024 poz. 1019. Zasady redakcyjne · Zgłoś błąd

Stan prawny na 2026-10-11.

Mateusz Będkowski — nauczyciel matematyki, autor serwisu Nie każ mu liczyć

Mateusz Będkowski

nauczyciel matematyki i pedagog

Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →

Ostatnia aktualizacja: 2026-10-11