Lama
Ilustracja AI (zamiennik zdjęcia)
🦊 Ssaki

Lama

Lama glama

Lama to udomowione zwierzę gór Ameryki Południowej, spokrewnione z wielbłądem. Od wieków pomaga ludziom Andów, nosząc ładunki po stromych ścieżkach.

W pigułce

Lama — podstawowe fakty

🏡
Gdzie mieszkaGóry Andy w Ameryce Południowej; hodowana na całym świecie
🍽️
Co jeTrawa i górskie rośliny (roślinożerca)
📏
WielkośćDo 130–200 kg
Ile żyje15–25 lat
Dla ciekawskich

Szybkie ciekawostki

  • To górski krewny wielbłąda, ale bez garbów.
  • Od wieków nosi ładunki po Andach.
  • Zdenerwowana potrafi celnie napluć.
  • Z jej wełny robi się ciepłe ubrania.
Bliżej natury

Jak żyje lama?

Lamy świetnie radzą sobie wysoko w górach, gdzie powietrza jest mało. Są wytrzymałe i spokojne, dlatego od dawna dźwigają towary po górskich szlakach.

Gdy lama jest zaniepokojona lub zdenerwowana, potrafi... napluć! To jej sposób na pokazanie, że ktoś podszedł za blisko lub ją zdenerwował. Żywi się trawą i górskimi roślinami.

Czy wiesz, że…?

lama, gdy ktoś ją zdenerwuje lub podejdzie za blisko, potrafi celnie napluć — to jej grzeczny (choć nieprzyjemny) sposób na powiedzenie: daj mi spokój?

Jak rozpoznać

Jak wygląda lama?

Lama jest największym z południowoamerykańskich wielbłądowatych: ma długą szyję, wysokie nogi i wyraźnie wydłużony pysk. Uszy są długie, wąskie i lekko wygięte do wewnątrz, przez co z przodu przypominają banany — to najprostsza cecha odróżniająca ją od krewniaków.

Wełna jest gruba i szorstka, o bardzo różnej barwie: białej, brązowej, czarnej albo łaciatej. Na głowie i nogach włos jest krótki, więc pysk pozostaje odsłonięty. Stopa, jak u wszystkich wielbłądowatych, opiera się na dwóch palcach z miękką poduszką, a nie na kopycie.

Nie pomyl się

Lama a podobne zwierzęta

Alpaka jest wyraźnie mniejsza, ma krótszy pysk gęsto zarośnięty wełną oraz krótkie, proste uszy. Lama jest wyższa, ma odsłonięty pysk i długie, wygięte uszy. Różni je też przeznaczenie: lamę hoduje się do noszenia ciężarów, alpakę dla wełny.

Guanako to dziki przodek lamy — smuklejszy, zawsze płowobrunatny z białym spodem i szarą głową, bez łaciatych ubarwień spotykanych u zwierząt hodowlanych. Wikunia jest najmniejsza z całej czwórki i ma najdelikatniejszą wełnę.

W sąsiedztwie człowieka

Lama a ludzie

Lama była jedynym dużym zwierzęciem jucznym przedkolumbijskiej Ameryki Południowej i to na niej opierał się transport w państwie Inków. Nie nadaje się jednak do jazdy ani do ciągnięcia pługa — dźwiga umiarkowany ciężar i po prostu kładzie się, gdy uzna, że jest przeciążona.

Plucie, z którego lamy słyną, jest przede wszystkim sposobem porozumiewania się między zwierzętami — rozstrzygania sporów o pokarm i pozycję w stadzie. W stronę człowieka lama pluje rzadko i zwykle dopiero po wcześniejszych ostrzeżeniach: przyciśnięciu uszu, uniesieniu głowy i pomrukiwaniu.

Dziś lamy bywają wykorzystywane w nietypowej roli: jako strażnicy stad owiec i alpak. Lama trzymana w stadzie reaguje na psy i lisy alarmem oraz atakiem, a że dobrze znosi te same warunki co owce, sprawdza się tam, gdzie pies pasterski byłby kłopotliwy.

Pytania i odpowiedzi

Lama — częste pytania

Ile waży lama?

Lama waży do 130–200 kg — jest większa i silniejsza od alpaki.

Dla dociekliwych
Ma długą szyję, wysokie nogi i mocne ciało, dzięki czemu udźwignie na grzbiecie ciężkie juki.
Ile żyje lama?

Lama dożywa 15–25 lat.

Dla dociekliwych
Żyje w stadach i jest inteligentnym, spokojnym zwierzęciem — o ile nikt jej nie zdenerwuje.
Co je lama?

Lama jest roślinożerna — je trawę i górskie rośliny.

Dla dociekliwych
Radzi sobie nawet na ubogich, wysokogórskich pastwiskach, gdzie rośnie niewiele.
Gdzie żyje lama?

Lama pochodzi z gór Andy w Ameryce Południowej, a dziś hoduje się ją na całym świecie.

AfrykaAmeryka Płn.🌍 Ameryka Płd.EuropaAzjaAustraliaAntarktyda

Spotkasz go m.in. w: górach Andy — w Peru i Boliwii.

Dla dociekliwych
W Andach od tysięcy lat służy ludziom jako zwierzę juczne, przenosząc towary po stromych górskich ścieżkach.
Dlaczego lama pluje?

Gdy ktoś ją zdenerwuje albo podejdzie za blisko, lama potrafi celnie napluć — to jej sposób na powiedzenie „odejdź".

Dla dociekliwych
Zwykle najpierw ostrzega: kładzie uszy po sobie i prycha. Dopiero gdy to nie pomoże, sięga po plucie. Najczęściej robi to jednak wobec innych lam, nie ludzi.
Do czego używa się lam?

Lamy od wieków noszą ładunki po górach — są cierpliwe, pewnie stąpają i udźwigną ciężkie juki tam, gdzie nie dojedzie żaden pojazd.

Dla dociekliwych
Dają też wełnę i mleko. W Andach lama była dla ludzi tak ważna jak koń w innych częściach świata.
Jak jest „lama" po angielsku?

Lama po angielsku to llama (czyt. lama).

Dla dociekliwych
Juk (ładunek) to pack, a góry to mountains.
Czym lama różni się od alpaki?

Wielkością i uszami. Lama jest wyraźnie większa, ma odsłonięty pysk i długie, wygięte uszy, a alpaka jest mniejsza, ma krótkie proste uszy i pysk zarośnięty wełną.

Dla dociekliwych
Różni je też przeznaczenie hodowli: lamę trzyma się głównie do noszenia ciężarów, a alpakę dla wełny.
Czy na lamie można jeździć?

Nie. Lama uniesie umiarkowany ciężar na grzbiecie, ale nie jest przystosowana do dźwigania człowieka i przeciążona po prostu kładzie się i odmawia dalszej drogi.

Dla dociekliwych
W państwie Inków lamy służyły wyłącznie jako zwierzęta juczne. Nie znano tam ani jazdy wierzchem, ani zaprzęgu.
Po co lamy pilnują stad owiec?

Bo reagują alarmem i atakiem na psy oraz lisy podchodzące do stada. Znoszą przy tym te same warunki co owce, więc nie wymagają osobnej opieki.

Dla dociekliwych
Do takiej roli wybiera się zwykle pojedyncze zwierzę, bo lamy trzymane parami skupiają się na sobie nawzajem zamiast na pilnowanym stadzie.
Poznaj też

Zobacz także kopytne

Kategoria: SsakiWróć do: Kopytne
Wszystkie: kopytne