Nocek w locie wysyła bardzo wysokie dźwięki, których człowiek nie słyszy. Gdy odbiją się one od owada, wracają do niego jak echo — a nietoperz z tego echa dowiaduje się, gdzie jest zdobycz, jak jest duża i jak szybko się porusza. Dzięki temu poluje nawet w zupełnej ciemności.

W dzień nocki śpią, zwisając głową w dół w kryjówkach: na strychach, w jaskiniach i dziuplach. Na zimę zapadają w sen zimowy, przesypiając chłodne miesiące, gdy nie ma owadów. Są bardzo pożyteczne, bo zjadają mnóstwo komarów i innych owadów.

Nocek ma smukłe ciało, długie, wąskie skrzydła i wydłużony, prosty pysk, wyraźnie różny od krótkiego, zaokrąglonego pyska karlika. Uszy są średniej wielkości, ruchliwe, skierowane lekko do przodu, dobrze wyłapujące echo odbite od zdobyczy.

Futro bywa u różnych gatunków nocka od jasnoszarego po ciemnobrunatne, a u niektórych, jak nocek duży, jedno z ważniejszych narzędzi rozpoznawania to długość i kształt tak zwanego tragusa — wyrostka wewnątrz małżowiny usznej, różniącego się kształtem między gatunkami.

Sam rodzaj nocek obejmuje kilkanaście bardzo podobnych do siebie gatunków w Polsce, rozróżnianych przez specjalistów głównie po szczegółach uzębienia, kształcie tragusa oraz częstotliwości dźwięków echolokacyjnych.

Karlik jest wyraźnie mniejszy od większości nocków i ma krótszy, bardziej zaokrąglony pysk oraz inny, bardziej szarpany styl lotu, podczas gdy nocek lata spokojniej i płynniej.

Niektóre gatunki nocka, na przykład nocek duży, tworzą ogromne kolonie rozrodcze liczące setki, a czasem tysiące samic w jednym strychu lub na poddaszu, co czyni takie budynki ważnymi z punktu widzenia ochrony przyrody, mimo że dla właścicieli bywają uciążliwe.

Nocki są w Polsce objęte ścisłą ochroną gatunkową, a strychy i inne miejsca z potwierdzonymi koloniami rozrodczymi wymagają specjalnych zezwoleń przed jakimikolwiek pracami remontowymi mogącymi zniszczyć schronienie. Straty w takich koloniach odbudowują się bardzo powoli, bo samica rodzi zwykle tylko jedno młode rocznie.

Populacje wielu gatunków nocka ucierpiały w Ameryce Północnej z powodu grzybiczej choroby zwanej syndromem białego nosa, atakującej nietoperze podczas hibernacji. W Europie choroba ta również występuje, ale miejscowe gatunki wykazują na nią większą odporność niż ich amerykańscy krewniacy, prawdopodobnie dzięki dłuższej wspólnej historii ewolucyjnej z tym grzybem.