Kret
Ilustracja AI (zamiennik zdjęcia)
🦊 Ssaki

Kret

Talpa europaea

Kret to mały ssak, który niemal całe życie spędza pod ziemią. Ma aksamitne futro, potężne łapy-łopaty i drąży w glebie długie korytarze w poszukiwaniu dżdżownic.

W pigułce

Kret — podstawowe fakty

🏡
Gdzie mieszkaPod ziemią, na łąkach i w ogrodach Europy
🍽️
Co jeDżdżownice, larwy i owady
📏
WielkośćDo 120 g, około 15 cm
Ile żyje3–5 lat
Dla ciekawskich

Szybkie ciekawostki

  • Ma łapy jak łopaty i całe życie kopie pod ziemią.
  • Gromadzi zapasy dżdżownic w podziemnej spiżarni.
  • Prawie nie widzi, ale ma znakomity węch i dotyk.
  • Kretowiska to ziemia wypchnięta z tuneli.
Bliżej natury

Jak żyje kret?

Kret jest urodzonym kopaczem — szerokimi, silnymi łapami odgarnia ziemię niczym łopatami, a jej nadmiar wypycha na powierzchnię, tworząc znane wszystkim kretowiska. Pod ziemią porusza się równie sprawnie do przodu, jak i do tyłu.

Prawie nie widzi, bo pod ziemią wzrok jest zbędny — za to ma znakomity węch i dotyk. Poluje głównie na dżdżownice, które gromadzi w podziemnych spiżarniach.

Czy wiesz, że…?

kret gromadzi pod ziemią zapasy dżdżownic w specjalnej spiżarni? Potrafi je nawet lekko unieruchomić, żeby nie uciekły, zanim zgłodnieje.

Jak rozpoznać

Jak wygląda kret?

Kret ma cylindryczne, aksamitne ciało bez wyraźnej szyi oraz ogromne, łopatowate przednie łapy skierowane na zewnątrz, z dłońmi ustawionymi jakby wywinięte — idealne do przegarniania ziemi na boki. Futro jest krótkie, gęste i rośnie prostopadle do skóry, dzięki czemu układa się jednakowo dobrze w obie strony podczas ruchu przodem i tyłem w wąskim korytarzu.

Oczy są maleńkie, częściowo zasłonięte skórą i futrem, a zewnętrznych małżowin usznych w ogóle nie ma — otwory słuchowe są ukryte pod sierścią. Nos jest różowy, ruchliwy i pokryty gęstą siecią czujników dotykowych, znacznie ważniejszych dla kreta niż wzrok.

Nie pomyl się

Kret a podobne zwierzęta

Ryjówka bywa mylona z kretem, choć jest znacznie mniejsza, ma smukłe ciało i normalne, niepowiększone łapy przystosowane do biegania po powierzchni, a nie do kopania. Kret spędza niemal całe życie pod ziemią, a ryjówka porusza się głównie w ściółce i na powierzchni.

Kretowiny bywają mylone z kopczykami nornic i myszoskoczków, ale te gryzonie kopią płytsze, bardziej rozgałęzione systemy i nie tworzą tak regularnych, stożkowatych kopczyków jak kret, który wyrzuca ziemię pionowym kominem na powierzchnię.

W sąsiedztwie człowieka

Kret a ludzie

Kretowiska bywają utrapieniem dla właścicieli ogrodów i trawników, choć sam kret nie żywi się roślinami — kopie wyłącznie w poszukiwaniu dżdżownic i innych bezkręgowców, a uszkodzone korzenie są efektem ubocznym, a nie celem jego działania.

Kret jest w Polsce objęty częściową ochroną gatunkową, mimo że wciąż bywa tępiony jako szkodnik trawników. Skuteczniejsze i zgodne z prawem metody odstraszania opierają się na wibracjach i zapachach, a nie na chwytaniu czy zabijaniu zwierzęcia.

System korytarzy jednego kreta bywa zaskakująco rozległy — pojedyncze zwierzę może utrzymywać sieć tuneli o długości kilkuset metrów, patrolowaną regularnie w poszukiwaniu dżdżownic, które wpadły do korytarza i nie zdążyły z niego uciec.

Pytania i odpowiedzi

Kret — częste pytania

Ile waży kret?

Kret waży zaledwie do 120 gramów i mierzy około 15 cm.

Dla dociekliwych
Mimo małych rozmiarów to niestrudzony kopacz — potrafi wykopać dziesiątki metrów tuneli.
Ile żyje kret?

Na wolności kret dożywa 3–5 lat.

Dla dociekliwych
Całe życie spędza pod ziemią, we własnej sieci korytarzy.
Co je kret?

Kret jest owadożerny — je dżdżownice, larwy i owady, które znajdzie w ziemi.

Dla dociekliwych
Ma bardzo szybki metabolizm i musi jeść dużo, inaczej szybko osłabnie.
Gdzie żyje kret?

Kret mieszka pod ziemią — na łąkach, polach i w ogrodach Europy.

AfrykaAmeryka Płn.Ameryka Płd.🌍 EuropaAzjaAustraliaAntarktyda

Spotkasz go m.in. w: całej Europie, w tym w Polsce.

Dla dociekliwych
Kopczyki ziemi na trawniku (kretowiska) to znak, że pod spodem kret drąży swoje tunele.
Dlaczego kret ma łapy jak łopaty?

Jego przednie łapy są szerokie i mocne — idealne do rozgarniania ziemi i kopania tuneli.

Dla dociekliwych
Kret „pływa" w ziemi, odgarniając ją łapami na boki, jakby wiosłował.
Czy kret widzi?

Bardzo słabo — pod ziemią wzrok jest niepotrzebny, więc kret orientuje się dotykiem i węchem.

Dla dociekliwych
Za to świetnie wyczuwa drgania gleby, dzięki czemu poznaje, że w pobliżu porusza się dżdżownica.
Po co kretowi spiżarnia dżdżownic?

Kret gromadzi zapas dżdżownic pod ziemią, żeby mieć co jeść, gdy zgłodnieje.

Dla dociekliwych
Potrafi je nawet lekko nadgryźć, żeby się nie rozpełzły, zanim po nie wróci.
Jak jest „kret" po angielsku?

Kret po angielsku to mole (czyt. moul).

Dla dociekliwych
Tunel to tunnel, a kretowisko to molehill.
Czy kret niszczy rośliny w ogrodzie?

Nie bezpośrednio — kret żywi się wyłącznie dżdżownicami i innymi bezkręgowcami, a nie roślinami. Uszkodzenia korzeni są efektem ubocznym kopania, a nie celowym działaniem.

Dla dociekliwych
Mimo to bywa tępiony jako szkodnik trawników, choć skuteczniejsze i zgodne z prawem są metody odstraszające oparte na wibracjach i zapachach.
Jak kret patroluje swoje terytorium?

Regularnie obchodzi całą sieć wykopanych wcześniej korytarzy, sprawdzając, czy nie wpadły do nich dżdżownice, które nie zdążyły uciec.

Dla dociekliwych
Pojedyncze zwierzę utrzymuje w ten sposób sieć tuneli o długości nawet kilkuset metrów, wykorzystywaną i naprawianą przez wiele lat.
Czym różni się kretowina od kopczyka gryzonia?

Kretowina jest bardziej regularna i stożkowata, bo ziemia jest wyrzucana pionowym kominem na powierzchnię. Gryzonie kopią płytsze, bardziej rozgałęzione i mniej symetryczne systemy.

Dla dociekliwych
To dość prosty sposób na wstępne rozpoznanie, czy w ogrodzie mamy do czynienia z kretem, czy raczej z nornicą albo myszoskoczkiem.
Poznaj też

Zobacz także inne

Kategoria: SsakiWróć do: Inne
Wszystkie: inne