
Materiał PDF · sklep
Czytanie ze zrozumieniem kl. 1: Zwierzęta domowe, 6 tekstów PDF
6 krótkich opowiadań z pytaniami dla klasy 1, pisanych dużą czcionką: „Zwierzęta domowe”.
5,90 zł

Suricata suricatta
Surykatka to mała, towarzyska mangusta z afrykańskich półpustyń, znana z zabawnej pozy na warcie. Staje wtedy słupka na tylnych łapkach i wypatruje zagrożeń.
Surykatki żyją w licznych grupach i wszystko robią razem — kopią nory, wychowują młode i pilnują się nawzajem. Zawsze jedna stoi na warcie i ostrzega resztę piskiem, gdy zauważy drapieżnika.
Grupa spędza noc w podziemnych korytarzach, a rano wychodzi się wygrzać i szukać jedzenia. Ciemne obwódki wokół oczu chronią surykatki przed oślepiającym słońcem, jak okulary przeciwsłoneczne.
w grupie surykatek zawsze ktoś stoi słupka na warcie i pilnuje nieba oraz okolicy — a gdy zauważy jastrzębia czy węża, ostrzega resztę specjalnym piskiem?
Surykatka jest smukła i wydłużona, z krótkimi nogami i wąską głową o spiczastym pysku. Futro jest piaskowoszare z ciemniejszymi, poprzecznymi pręgami na grzbiecie, a wokół oczu widnieją ciemne obwódki odcinające się od jasnej sierści.
Ogon jest cienki, zwężający się ku końcowi i zakończony ciemną plamą — zupełnie inny niż puszyste ogony wiewiórek czy lisów. Stojąca surykatka opiera się na nim jak na trzeciej nodze. Pazury przednich łap są długie i zakrzywione, przystosowane do kopania w twardej, spieczonej ziemi.
Surykatka bywa brana za gryzonia, zwłaszcza za pieska preriowego, bo oba zwierzęta stają słupka przy norach. To jednak zupełnie różne stworzenia: piesek preriowy jest gryzoniem, ma krępe ciało, krótki ogon i tępy pysk, a surykatka należy do drapieżnych mangustowatych i ma spiczasty pysk oraz długi, cienki ogon.
Wśród samych mangust surykatka wyróżnia się ciemnymi obwódkami wokół oczu i stałym staniem na dwóch nogach. Wiele innych mangust jest do niej podobnych z sylwetki, ale są jednolicie ubarwione i nie tworzą tak licznych, stale współpracujących grup.
Surykatka jest jednym z ulubieńców ogrodów zoologicznych i filmów przyrodniczych, a rozpoznawalności dodała jej rola w popularnej bajce. Ta sława ma jednak ciemną stronę: zwierzęta bywają sprowadzane i sprzedawane jako egzotyczni pupile.
To zły pomysł. Surykatka nie znosi samotności, bo w naturze funkcjonuje wyłącznie w grupie, znaczy teren wydzieliną o ostrym zapachu i rozkopuje wszystko, do czego się dobierze. W mieszkaniu staje się nerwowa i zaczyna gryźć. W swojej ojczyźnie, w południowej Afryce, gatunkowi na razie nic nie zagraża.
Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.

Materiał PDF · sklep
6 krótkich opowiadań z pytaniami dla klasy 1, pisanych dużą czcionką: „Zwierzęta domowe”.
5,90 zł

Materiał PDF · sklep
6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.
5,90 zł

Kartkówka PDF · sklep
Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.
3,90 zł
Surykatka waży zaledwie około 1 kg — jest mniejsza niż kot.
Surykatka jest smukła i wydłużona, z krótkimi nogami i wąską głową o spiczastym pysku.
Na wolności surykatka dożywa około 10 lat.
Surykatka jest wszystkożerna — je owady, pajęczaki i inne małe zwierzęta.
Surykatka mieszka na półpustyniach i suchych terenach południowej Afryki.
Spotkasz go m.in. w: południowej Afryce, m.in. na pustyni Kalahari.
To wartownik! Zawsze ktoś w grupie stoi na tylnych łapkach i pilnuje nieba oraz okolicy.
Surykatka po angielsku to meerkat (czyt. mirkat).
Tak. Należy do rodziny mangustowatych, czyli drapieżnych ssaków, a nie do gryzoni, za które bywa brana ze względu na stanie słupka przy norze.
Do ogrzewania się. Futro na brzuchu jest rzadkie, a skóra pod nim ciemna, więc surykatka wystawia brzuch do porannego słońca i szybko podnosi temperaturę ciała po chłodnej nocy w norze.
Nie. Potrzebuje grupy pobratymców, znaczy teren ostro pachnącą wydzieliną i musi kopać. Trzymana sama w mieszkaniu staje się nerwowa i agresywna.

Borsuk amerykański potrafi wykopać własną norę w suchej, twardej ziemi prerii w mniej niż 10 minut, dzięki ogromnym, silnym pazuro
Poznaj
Nory borsuka, zwane "zameczkami", mogą mieć dziesiątki wejść, kilometry korytarzy i być użytkowane przez wiele pokoleń borsuków pr
Poznaj
Fretka ma tak giętkie ciało, że potrafi przecisnąć się przez otwór niewiele szerszy od jej głowy — kiedyś wykorzystywano to nawet
Poznaj
Gepard rozpędza się szybciej niż samochód na starcie?
Poznaj
Mateusz Będkowski
nauczyciel matematyki i pedagog
Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →
Ostatnia aktualizacja: 2026-11-13
30 kart pracy, które uczą dziecko uważnego patrzenia i kończenia tego, co zaczęło. Cały PDF wrzucam za darmo do grupy na Facebooku — bez zapisów.
Odbieram książeczkę w grupie