Jenot azjatycki
Zdjęcie: Доктор рукиноги · CC BY-SA 3.0
🦊 Ssaki

Jenot azjatycki

Nyctereutes procyonoides

Jenot azjatycki, mimo że wyglądem futra przypomina szopa pracza, jest w rzeczywistości psowatym — jednym z niewielu przedstawicieli tej rodziny, który zapada w prawdziwy, głęboki sen zimowy, podobny do hibernacji niedźwiedzi.

W pigułce

Jenot azjatycki — podstawowe fakty

🏡
Gdzie mieszkaLasy Azji Wschodniej; introdukowany też w Europie
🍽️
Co jeWszystkożerny — gryzonie, owady, owoce, padlina
📏
Wielkość50-70 cm długości ciała, 4-10 kg
Ile żyje6-8 lat na wolności
Dla ciekawskich

Szybkie ciekawostki

  • Wygląda jak szop, ale to bliski krewny lisa i psa.
  • Jako jedyny pies zapada zimą w sen podobny do drzemki zimowej.
  • Na pysku ma ciemną „maskę”.
  • Pochodzi z Azji, ale dziś żyje też w Polsce.
Bliżej natury

Jak żyje jenot azjatycki?

Jenot to niepozorny drapieżnik z rodziny psowatych, przypominający z wyglądu szopa. Ma krępe ciało, krótkie nogi i charakterystyczną ciemną maskę wokół oczu.

Jest wszystkożerny i mało wybredny. To jedyny przedstawiciel psów, który w chłodne zimy zapada w sen — nie tak głęboki jak u niedźwiedzia, ale pozwalający przetrwać najtrudniejszy czas.

Czy wiesz, że…?

jenot azjatycki jest jedynym psowatym na świecie, który zapada w prawdziwą hibernację zimową? Większość innych przedstawicieli rodziny psowatych (wilki, lisy) pozostaje aktywna przez cały rok, podczas gdy jenot w najzimniejszych miesiącach znacznie spowalnia metabolizm i śpi w norze.

Jak rozpoznać

Jak wygląda jenot?

Jenot jest krępy i niski, o krótkich nogach i długim, kudłatym futrze, które zimą sterczy na wszystkie strony i sprawia, że zwierzę wygląda na znacznie większe, niż jest w rzeczywistości. Po bokach pyska ma gęste, jasne bokobrody.

Ciemna maska obejmuje oczy i schodzi na policzki, ale ogon jest jednolicie ciemny i krótki — bez żadnych obrączek. To najprostsza cecha odróżniająca go od zwierzęcia, z którym myli się go najczęściej.

Nie pomyl się

Jenot azjatycki a podobne zwierzęta

Szop pracz ma maskę bardzo podobną, ale jego ogon jest długi i wyraźnie pierścieniowany w jasne i ciemne obrączki. Szop ma też chwytne przednie łapy o długich, ruchliwych palcach, którymi obmacuje przedmioty, oraz zwyczaj wspinania się — jenot jest zwierzęciem naziemnym.

Z borsukiem łączy jenota krępa sylwetka i nocny tryb życia. Borsuk ma jednak siwiejący grzbiet i dwa czarne pasy biegnące podłużnie przez całą głowę, a nie poprzeczną maskę. Jest też wyraźnie większy i ma długie, jasne pazury do kopania.

W sąsiedztwie człowieka

Jenot azjatycki a ludzie

Jenot nie jest w Europie zwierzęciem rodzimym. Pochodzi ze wschodniej Azji, a w pierwszej połowie XX wieku wypuszczono go w europejskiej części Rosji, licząc na pozyskiwanie futer. Stamtąd rozprzestrzenił się na zachód i w latach pięćdziesiątych dotarł do Polski, a dziś spotyka się go w większości kraju.

W Polsce jest uznany za obcy gatunek inwazyjny i może być pozyskiwany przez cały rok. Zarzuca mu się przede wszystkim plądrowanie lęgów ptaków gniazdujących na ziemi, zwłaszcza na terenach podmokłych, oraz konkurowanie o pokarm z lisem i borsukiem.

Jenot bierze też udział w rozprzestrzenianiu chorób, w tym wścieklizny oraz pasożytów groźnych dla ludzi. Z tego powodu, podobnie jak lisy, jest obejmowany akcjami szczepienia przynętami rozrzucanymi nad lasami. Zwierzęcia nie należy dotykać ani zabierać znalezionych młodych.

Pytania i odpowiedzi

Jenot azjatycki — częste pytania

Jak duży jest jenot?

Jenot ma 50–70 cm długości ciała i waży 4–10 kg.

Dla dociekliwych
Wygląda jak szop pracz — ma ciemną „maskę" na pysku i gęste, puszyste futro — ale to zupełnie inne zwierzę.
Ile żyje jenot?

Na wolności jenot dożywa 6–8 lat.

Dla dociekliwych
Żyje w parach, które razem wychowują liczne młode.
Co je jenot?

Jenot jest wszystkożerny — je gryzonie, owady, owoce i padlinę.

Dla dociekliwych
Zjada niemal wszystko, co znajdzie, dzięki czemu łatwo przystosowuje się do nowych miejsc.
Gdzie żyje jenot?

Jenot pochodzi z lasów wschodniej Azji, ale został zawleczony także do Europy, gdzie dziś żyje dziko.

AfrykaAmeryka Płn.Ameryka Płd.Europa🌍 AzjaAustraliaAntarktyda

Spotkasz go m.in. w: wschodniej Azji, a dziś także w Europie.

Dla dociekliwych
W Polsce jest obcym gatunkiem, który przybył z daleka i rozprzestrzenił się na własną rękę.
Czy jenot to szop pracz?

Nie — choć jenot bardzo przypomina szopa, jest z rodziny psowatych, jak lis i wilk.

Dla dociekliwych
To ciekawy przykład, jak dwa niespokrewnione zwierzęta mogą wyglądać podobnie, bo żyją podobnie. Po angielsku jenota nazywa się nawet „psem-szopem".
Czy jenot zapada w sen zimowy?

Tak — i to jako jedyny psowaty na świecie! Zimą jenot zapada w prawdziwą hibernację.

Dla dociekliwych
Inne psowate, jak wilk czy lis, są aktywne całą zimę. Jenot jest pod tym względem wyjątkiem w swojej rodzinie.
Jak jest „jenot" po angielsku?

Jenot po angielsku to raccoon dog — dosłownie „pies-szop".

Dla dociekliwych
Sen zimowy to hibernation, a maska na pysku to mask.
Jak odróżnić jenota od szopa pracza?

Po ogonie. Jenot ma go krótki i jednolicie ciemny, a szop długi i wyraźnie pierścieniowany w jasne oraz ciemne obrączki.

Dla dociekliwych
Szop ma też ruchliwe, chwytne przednie łapy i wspina się na drzewa, a jenot jest zwierzęciem naziemnym o zwykłych, psich łapach.
Skąd jenot wziął się w Polsce?

Przywędrował z zachodu Rosji, gdzie w pierwszej połowie XX wieku wypuszczono sprowadzone z Azji zwierzęta dla pozyskiwania futer. Do Polski dotarł w latach pięćdziesiątych.

Dla dociekliwych
Rozprzestrzenił się bardzo szybko, bo jest wszystkożerny, płodny i dobrze znosi sąsiedztwo człowieka.
Czy jenot to gatunek obcy?

Tak. W Polsce jest uznany za obcy gatunek inwazyjny, sprowadzony przez ludzi, i może być pozyskiwany przez cały rok.

Dla dociekliwych
Zarzuca mu się głównie niszczenie lęgów ptaków gniazdujących na ziemi oraz udział w rozprzestrzenianiu chorób i pasożytów.
Poznaj też

Zobacz także drapieżniki

Kategoria: SsakiWróć do: Drapieżniki
Wszystkie: drapieżniki