Skolopendra — duży wij z wieloma parami nóg
Ilustracja AI (zamiennik zdjęcia)
🐚 Bezkręgowce

Skolopendra

Scolopendra (skolopendry)

Skolopendry to duże drapieżne wije z grupy pareczników. Mają płaskie ciało z wieloma parami nóg i jadowite szczękonóża, którymi chwytają ofiary.

W pigułce

Skolopendra — podstawowe fakty

🏡
Gdzie mieszkaCiepłe kraje: tropiki i południe Europy, np. Chorwacja; w Polsce nie żyje na wolności
🍽️
Co jeOwady, pająki i inne bezkręgowce; największe także myszy i jaszczurki
📏
WielkośćZwykle 10–15 cm, największe do ok. 30 cm
⏳
Ile żyjeDo ok. 10 lat
Dla ciekawskich

Szybkie ciekawostki

  • Ma jedną parę nóg na każdym segmencie.
  • Pierwsza para odnóży to jadowite szczypce.
  • Poluje głównie nocą.
  • Samica opiekuje się jajami, owijając się wokół nich.
Bliżej natury

Jak żyje skolopendra?

Za dnia skolopendra chowa się pod kamieniami, korą i w szczelinach. Nocą wychodzi na polowanie i bardzo szybko biega. Ofiarę chwyta szczękonóżami i wstrzykuje jad.

Samica składa jaja w ukryciu i owija się wokół nich, pilnując ich i czyszcząc, aż wylęgną się młode. Młode skolopendry kilka razy linieją, zanim dorosną.

Czy wiesz, że…?

największa skolopendra świata, skolopendra olbrzymia z Ameryki Południowej, poluje w jaskiniach nawet na nietoperze? Zwisa ze skały i łapie je w locie.

Jak rozpoznać

Jak wygląda skolopendra?

Skolopendra ma długie, spłaszczone ciało złożone z segmentów. Na każdym jest jedna para nóg — zwykle 21 par. Na głowie ma długie czułki, a pod nią mocne, zakrzywione szczękonóża.

Bywa czerwona, pomarańczowa, żółta, brązowa albo niebieskawa, często z paskami. Ostatnia para nóg jest dłuższa i skierowana do tyłu.

Nie pomyl się

Skolopendra a podobne zwierzęta

Krocionóg ma walcowate ciało i dwie pary nóg na segmencie. Porusza się powoli, je resztki roślin i nie gryzie.

Drewniak, wij żyjący w Polsce, jest mały, brązowy i ma tylko 15 par nóg.

W sąsiedztwie człowieka

Skolopendra a ludzie

Ugryzienie skolopendry bardzo boli i powoduje obrzęk, podobnie jak silne użądlenie osy. Dla zdrowego dorosłego zwykle nie jest groźne, ale dziecko, osoba z alergią albo ktoś z silnymi objawami powinien jak najszybciej iść do lekarza.

Na wakacjach w ciepłych krajach warto strzepywać buty i ręczniki przed założeniem. Niektórzy hodowcy trzymają skolopendry w terrariach — to zwierzęta tylko dla doświadczonych.

Ćwicz dalej z kartami pracy

Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.

Pierwsza strona: Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Owady i małe zwierzęta

Materiał PDF · sklep

Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Owady i małe zwierzęta

6 tekstów informacyjnych z pytaniami dla klas 2–3: „Owady i małe zwierzęta”.

5,90 zł

Pierwsza strona: Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Zwierzęta z zoo, 6 tekstów PDF

Materiał PDF · sklep

Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Zwierzęta z zoo, 6 tekstów PDF

6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.

5,90 zł

Pierwsza strona: Rośliny i zwierzęta — kartkówka, przyroda kl. 3

Kartkówka PDF · sklep

Rośliny i zwierzęta — kartkówka, przyroda kl. 3

Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.

3,90 zł

Wszystkie materiały z przyrody →

Pytania i odpowiedzi

Skolopendra — częste pytania

Jak wygląda skolopendra?

Skolopendra ma długie, płaskie ciało z segmentów i jedną parę nóg na każdym segmencie.

Dla dociekliwych
Często jest czerwona, pomarańczowa lub żółta.
Czy skolopendra jest groźna?

Ugryzienie skolopendry bardzo boli, ale dla zdrowego dorosłego rzadko jest groźne.

Dla dociekliwych
Dziecko albo osoba z alergią powinna iść do lekarza.
Co je skolopendra?

Skolopendra je owady, pająki i inne bezkręgowce.

Dla dociekliwych
Największe łapią też myszy, jaszczurki, a nawet nietoperze.
Czy skolopendra żyje w Polsce?

Nie, w Polsce skolopendry nie żyją na wolności.

Dla dociekliwych
Spotkać je można np. w Chorwacji i innych ciepłych krajach.
Ile nóg ma skolopendra?

Skolopendra ma zwykle 21 par nóg, czyli 42 nogi.

Dla dociekliwych
Na każdym segmencie ciała ma jedną parę.
Jak jest „skolopendra” po angielsku?

Skolopendra po angielsku to giant centipede (czyt. dżajant sentipid).

Dla dociekliwych
Skolopendra to po angielsku giant centipede (czyt. dżajant sentipid).
Poznaj też

Zobacz także bezkręgowce

Kategoria: BezkręgowceWróć do: Bezkręgowce
Wszystkie: bezkręgowce
Mateusz Będkowski — nauczyciel matematyki, autor serwisu Nie każ mu liczyć

Mateusz Będkowski

nauczyciel matematyki i pedagog

Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →

Ostatnia aktualizacja: 2026-11-12