
Materiał PDF · sklep
Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Owady i małe zwierzęta
6 tekstów informacyjnych z pytaniami dla klas 2–3: „Owady i małe zwierzęta”.
5,90 zł

Oniscidea (równonogi lądowe)
Stonoga to mały, szary skorupiak, który żyje na lądzie — pod kamieniami, deskami, w liściach i piwnicach. Mimo nazwy nie ma stu nóg, tylko czternaście, i jest krewną krabów i raków.
Stonogi są aktywne nocą i w wilgotną pogodę, a w dzień chowają się w ciemnych, wilgotnych kryjówkach. Wysychają łatwo, bo ich pancerz nie chroni przed utratą wody tak dobrze jak u owadów. Często zbierają się w grupach, żeby zatrzymać wilgoć.
Żywią się martwymi liśćmi, próchniejącym drewnem i resztkami roślin, a przez to przyspieszają powstawanie żyznej gleby. Samica nosi jaja i młode w specjalnej kieszeni pod brzuchem, wypełnionej płynem — jak w małym akwarium.
stonoga jest skorupiakiem i jej najbliższymi krewnymi są kraby, raki i krewetki, a nie owady? Jej przodkowie żyli w morzu, a stonogi to jedne z nielicznych skorupiaków, które przeniosły się całkowicie na ląd.
Stonoga ma owalne, wypukłe i lekko spłaszczone ciało, pokryte szarym lub brązowym pancerzem złożonym z ruchomych płytek. Z przodu ma dwie pary czułków (jedna jest malutka), a pod spodem siedem par krótkich nóg.
Najczęściej mierzy 1–2 cm. Prosionek szorstki jest szarobrązowy i chropowaty, a kulanka (zwijka) potrafi zwinąć się w idealną kulkę jak pancernik.
Krocionóg ma dużo dłuższe, walcowate ciało z wieloma segmentami i dwiema parami nóg na każdym segmencie. Skolopendra i inne pareczniki są płaskie, szybkie i mają jadowe szczękonóża.
Skorek to owad z sześcioma nogami i szczypcami na końcu odwłoka, a nie skorupiak.
Stonogi są niegroźne — nie gryzą, nie żądlą i nie przenoszą chorób. W ogrodzie i kompostowniku pomagają rozkładać liście i tworzyć próchnicę. W domu pojawiają się tam, gdzie jest wilgotno, np. w piwnicy lub łazience.
Dzieci chętnie obserwują stonogi pod kamieniami czy deskami. Po obejrzeniu warto odłożyć kamień tak, jak leżał, żeby stonogi nie wyschły.
Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.

Materiał PDF · sklep
6 tekstów informacyjnych z pytaniami dla klas 2–3: „Owady i małe zwierzęta”.
5,90 zł

Materiał PDF · sklep
6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.
5,90 zł

Kartkówka PDF · sklep
Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.
3,90 zł
Stonoga ma 14 nóg, czyli siedem par.
Stonoga ma owalne, wypukłe i lekko spłaszczone ciało, pokryte szarym lub brązowym pancerzem złożonym z ruchomych płytek. Z przodu ma dwie pary czułków (jedna jest malutka), a pod spodem siedem par krótkich nóg.
Stonoga je martwe liście, gnijące drewno i resztki roślin.
Nie — stonoga jest skorupiakiem, krewną krabów i raków.
Nie — stonoga jest dla ludzi całkowicie niegroźna.
Stonoga żyje w wilgotnych miejscach: pod kamieniami, korą, w liściach, kompostowniku i piwnicach.
Stonoga po angielsku to woodlouse (czyt. łudlaus).

Glista ludzka należy do najbardziej rozpowszechnionych pasożytów świata — szacuje się, że może mieć ją nawet kilkaset milionów ludzi? Dlatego mycie rąk, czysta woda…
Poznaj
Kraby chodzą bokiem, bo tak zginają się ich nogi? Stawy w nogach kraba poruszają się najsprawniej na boki, więc chodząc bokiem, krab jest szybszy i może łatwo uciec…
Poznaj
Ośmiornica ma trzy serca i niebieską krew? Dwa serca pompują krew przez skrzela, a trzecie rozprowadza ją po całym ciele. Niebieski kolor nadaje krwi białko z…
Poznaj
Jaja owsików są tak małe, że nie widać ich gołym okiem, a mogą przetrwać na pościeli i zabawkach nawet 2–3 tygodnie? Dlatego przy leczeniu owsicy pierze się pościel…
Poznaj
Mateusz Będkowski
nauczyciel matematyki i pedagog
Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →
Ostatnia aktualizacja: 2026-11-12
30 kart pracy, które uczą dziecko uważnego patrzenia i kończenia tego, co zaczęło. Cały PDF wrzucam za darmo do grupy na Facebooku — bez zapisów.
Odbieram książeczkę w grupie