Materiał PDF · sklep
Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Owady i małe zwierzęta
6 tekstów informacyjnych z pytaniami dla klas 2–3: „Owady i małe zwierzęta”.
5,90 zł
Ilustracja AI (zamiennik zdjęcia)
🐚 Bezkręgowce
Rak szlachetny
Astacus astacus (rak szlachetny)
Rak szlachetny to największy rodzimy rak w Polsce. Mieszka w czystych rzekach i jeziorach. Kiedyś był bardzo pospolity, ale dziś jest rzadki, bo wyparły go raki sprowadzone z Ameryki.
W pigułce
Rak szlachetny — podstawowe fakty
🏡
Gdzie mieszkaCzyste rzeki, strumienie i jeziora w Polsce i Europie🍽️
Co jeRośliny wodne, ślimaki, larwy owadów, padlina, małe ryby📏
WielkośćZwykle 12–15 cm, samce do ok. 18 cm⏳
Ile żyjeNawet ok. 20 latDla ciekawskich
Szybkie ciekawostki
- Ma dziesięć odnóży, w tym duże szczypce.
- Chodzi do przodu, a ucieka do tyłu.
- Po ugotowaniu robi się czerwony.
- Co jakiś czas zrzuca pancerz.
Bliżej natury
Jak żyje rak?
Raki są aktywne nocą. Spacerują po dnie na czterech parach odnóży krocznych i zbierają jedzenie szczypcami. Gdy coś je wystraszy, gwałtownie podwijają ogon i odskakują do tyłu.
Za dnia chowają się pod kamieniami, korzeniami i w norach wykopanych w brzegu. Kilka razy w roku młode raki zrzucają pancerz i przez parę dni są miękkie i bezbronne.
Czy wiesz, że…?
powiedzenie „rak chodzi do tyłu” nie jest do końca prawdziwe? Rak zwykle chodzi do przodu, a do tyłu tylko ucieka, strzelając ogonem.
Jak rozpoznać
Jak wygląda rak?
Rak szlachetny ma wydłużone ciało w twardym pancerzu, dwa duże szczypce, cztery pary cienkich odnóży krocznych, długie czułki i szeroki ogon zakończony wachlarzem.
Jest brązowy, oliwkowy lub ciemnozielony, a od spodu szczypce mają rdzawoczerwony kolor. Mierzy zwykle 12–15 cm.
Nie pomyl się
Rak szlachetny a podobne zwierzęta
Rak pręgowany z Ameryki jest mniejszy, ma rdzawe pręgi na odwłoku i jest gatunkiem inwazyjnym.
Homar żyje w morzu i jest dużo większy.
W sąsiedztwie człowieka
Rak szlachetny a ludzie
Raki amerykańskie przyniosły do Europy chorobę zwaną dżumą raczą. Same są na nią odporne, ale rodzime raki szlachetne masowo na nią giną.
Połowy raka szlachetnego są w Polsce ograniczone, a w wielu wodach prowadzi się jego odbudowę. Raki potrzebują czystej wody.
Ćwicz dalej z kartami pracy
Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.
Materiał PDF · sklep
Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Zwierzęta z zoo, 6 tekstów PDF
6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.
5,90 zł
Kartkówka PDF · sklep
Rośliny i zwierzęta — kartkówka, przyroda kl. 3
Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.
3,90 zł
Pytania i odpowiedzi
Rak szlachetny — częste pytania
Jak wygląda rak?
Rak szlachetny ma brązowy pancerz, duże szczypce, długie czułki i szeroki ogon.
Dla dociekliwych
Od spodu szczypce są rdzawoczerwone.
Co je rak?
Rak je rośliny wodne, ślimaki, larwy owadów, padlinę i małe ryby.
Dla dociekliwych
Żeruje nocą.
Czy rak chodzi do tyłu?
Rak zwykle chodzi do przodu.
Dla dociekliwych
Do tyłu ucieka, gwałtownie podwijając ogon.
Dlaczego rak po ugotowaniu jest czerwony?
W pancerzu raka jest czerwony barwnik, który za życia jest ukryty.
Dla dociekliwych
Gotowanie go uwalnia.
Gdzie żyje rak szlachetny?
Rak szlachetny żyje w czystych rzekach, strumieniach i jeziorach.
Dla dociekliwych
Dziś jest w Polsce rzadki.
Jak jest „rak szlachetny” po angielsku?
Rak szlachetny po angielsku to noble crayfish (czyt. noubl krejfisz).
Dla dociekliwych
Rak to po angielsku crayfish (czyt. krejfisz).
Poznaj też
Zobacz także bezkręgowce
Ameba
Ameba nie ma ust, żołądka ani nóg, a mimo to je, trawi i chodzi? Wszystko robi jedna komórka, która „obejmuje” jedzenie całym ciałem.
Poznaj
Krewetka
Na rafach koralowych są krewetki czyściciele? Ryby podpływają do ich „stacji” i otwierają pyszczki, a krewetki wyjadają im z zębów i skóry pasożyty i resztki jedzenia.
Poznaj
Ostryga
Ostrygi mogą zmieniać płeć? Większość młodych ostryg to samce, a później wiele z nich staje się samicami.
Poznaj
Skolopendra
Największa skolopendra świata, skolopendra olbrzymia z Ameryki Południowej, poluje w jaskiniach nawet na nietoperze? Zwisa ze skały i łapie je w locie.
Poznaj