Prosionek szorstki — szary, chropowaty równonóg na wilgotnej korze
Ilustracja AI (zamiennik zdjęcia)
🐚 Bezkręgowce

Prosionek szorstki

Porcellio scaber

Prosionek szorstki to jedna z najczęstszych stonóg w Polsce. To lądowy skorupiak, krewny krabów i krewetek. Żyje w wilgotnych miejscach: pod korą, kamieniami, w kompoście i w piwnicach.

W pigułce

Prosionek szorstki — podstawowe fakty

🏡
Gdzie mieszkaPod korą, kamieniami, deskami, w kompostownikach i piwnicach w całej Polsce
🍽️
Co jeOpadłe liście, próchniejące drewno, grzyby i resztki roślin
📏
Wielkość1–1,7 cm
⏳
Ile żyjeZwykle ok. 2 lat
Dla ciekawskich

Szybkie ciekawostki

  • To skorupiak, a nie owad.
  • Nie umie zwinąć się w kulkę.
  • Samica nosi jaja w torbie pod brzuchem.
  • Zrzuca pancerz w dwóch częściach.
Bliżej natury

Jak żyje prosionek?

Prosionki są aktywne nocą, gdy jest wilgotno. Zjadają opadłe liście i próchniejące drewno, dzięki czemu przerabiają resztki roślin na żyzną glebę. Za dnia chowają się w ciemnych, wilgotnych kryjówkach.

Samica nosi jaja, a potem młode w torbie lęgowej pod brzuchem, aż maluchy będą gotowe do samodzielnego życia.

Czy wiesz, że…?

prosionek zrzuca pancerz na raty? Najpierw zrzuca tylną połowę, a po dniu lub dwóch przednią — przez chwilę jest więc w połowie nowy, a w połowie stary.

Jak rozpoznać

Jak wygląda prosionek?

Prosionek ma owalne, spłaszczone ciało pokryte pancerzem z segmentów, siedem par nóg, dwie pary czułków (jedna bardzo mała) i dwa krótkie wyrostki na końcu ciała.

Jest szary lub szarobrązowy, czasem z jaśniejszymi plamkami, a grzbiet pokrywają drobne guzki, przez co jest chropowaty. Mierzy 1–1,7 cm.

Nie pomyl się

Prosionek szorstki a podobne zwierzęta

Kulanka jest bardziej wypukła i błyszcząca i potrafi zwinąć się w kulkę.

Krocionóg ma długie, walcowate ciało i bardzo wiele nóżek.

W sąsiedztwie człowieka

Prosionek szorstki a ludzie

Prosionki są niegroźne — nie gryzą, nie przenoszą chorób i nie niszczą zdrowych roślin. Pomagają w kompostowniku.

Gdy prosionki pojawiają się w domu, to znak, że jest gdzieś za wilgotno, np. w piwnicy lub łazience.

Ćwicz dalej z kartami pracy

Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.

Pierwsza strona: Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Owady i małe zwierzęta

Materiał PDF · sklep

Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Owady i małe zwierzęta

6 tekstów informacyjnych z pytaniami dla klas 2–3: „Owady i małe zwierzęta”.

5,90 zł

Pierwsza strona: Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Zwierzęta z zoo, 6 tekstów PDF

Materiał PDF · sklep

Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Zwierzęta z zoo, 6 tekstów PDF

6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.

5,90 zł

Pierwsza strona: Rośliny i zwierzęta — kartkówka, przyroda kl. 3

Kartkówka PDF · sklep

Rośliny i zwierzęta — kartkówka, przyroda kl. 3

Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.

3,90 zł

Wszystkie materiały z przyrody →

Pytania i odpowiedzi

Prosionek szorstki — częste pytania

Jak wygląda prosionek?

Prosionek to szary, chropowaty równonóg z owalnym ciałem i siedmioma parami nóg.

Dla dociekliwych
Mierzy 1–1,7 cm.
Co je prosionek?

Prosionek je opadłe liście, próchniejące drewno, grzyby i resztki roślin.

Dla dociekliwych
Pomaga tworzyć żyzną glebę.
Czy prosionek to owad?

Nie, prosionek to lądowy skorupiak.

Dla dociekliwych
Jest krewnym krabów i krewetek.
Skąd prosionki biorą się w domu?

Prosionki wchodzą do wilgotnych miejsc, np. piwnic i łazienek.

Dla dociekliwych
Ich obecność to znak, że w domu jest za wilgotno.
Czy prosionek jest groźny?

Prosionek jest zupełnie niegroźny.

Dla dociekliwych
Nie gryzie i nie przenosi chorób.
Jak jest „prosionek szorstki” po angielsku?

Prosionek szorstki po angielsku to common rough woodlouse (czyt. kamon raf łudlaus).

Dla dociekliwych
Prosionek to po angielsku woodlouse (czyt. łudlaus).
Poznaj też

Zobacz także bezkręgowce

Kategoria: BezkręgowceWróć do: Bezkręgowce
Wszystkie: bezkręgowce
Mateusz Będkowski — nauczyciel matematyki, autor serwisu Nie każ mu liczyć

Mateusz Będkowski

nauczyciel matematyki i pedagog

Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →

Ostatnia aktualizacja: 2026-11-12