Przegrzebek — małż z żebrowaną muszlą w kształcie wachlarza
Ilustracja AI (zamiennik zdjęcia)
🐚 Bezkręgowce

Przegrzebek

Pectinidae (przegrzebkowate)

Przegrzebek to morski małż z charakterystyczną muszlą w kształcie wachlarza. W przeciwieństwie do większości małży potrafi pływać, gwałtownie zamykając i otwierając skorupy.

W pigułce

Przegrzebek — podstawowe fakty

🏡
Gdzie mieszkaDno mórz i oceanów na całym świecie
🍽️
Co jePlankton i drobne cząstki organiczne odcedzane z wody
📏
WielkośćZwykle 5–15 cm, niektóre do 20 cm
⏳
Ile żyjeZwykle 5–20 lat
Dla ciekawskich

Szybkie ciekawostki

  • Ma nawet 200 małych oczu na brzegu płaszcza.
  • Pływa, klaszcząc skorupkami.
  • Jego muszla jest symbolem pielgrzymów do Santiago de Compostela.
  • Kształt jego muszli ma logo znanej firmy paliwowej.
Bliżej natury

Jak żyje przegrzebek?

Przegrzebki leżą na dnie lekko uchylone i filtrują wodę, wyłapując plankton. Gdy zbliża się drapieżnik, np. rozgwiazda, gwałtownie zatrzaskują skorupy i wypychają wodę, odskakując zrywami.

Krawędź płaszcza przegrzebka obsadzona jest rzędem małych, niebieskich oczu, które wychwytują ruch i cienie. Niektóre gatunki przyczepiają się do podłoża nitkami bisiorowymi.

Czy wiesz, że…?

przegrzebek ma nawet 200 małych oczu na brzegu muszli? Każde oko ma lusterko z kryształków, które odbija światło — dzięki temu przegrzebek dostrzega ruch drapieżnika.

Jak rozpoznać

Jak wygląda przegrzebek?

Przegrzebek ma dwie muszle w kształcie wachlarza, pokryte promienistymi żebrami, z małymi „uszkami” przy zawiasie. Jedna muszla bywa płaska, a druga wypukła.

Muszle mogą być białe, różowe, czerwone, pomarańczowe, żółte albo brązowe. Między skorupami widać płaszcz z rzędem niebieskich oczek. Mierzy zwykle 5–15 cm.

Nie pomyl się

Przegrzebek a podobne zwierzęta

Omułek ma wydłużoną, ciemnogranatową muszlę bez żeber. Ostryga ma nieregularną, chropowatą muszlę i nie pływa.

Sercówka ma żebrowaną, wypukłą muszlę w kształcie serca, ale bez uszek.

W sąsiedztwie człowieka

Przegrzebek a ludzie

Przegrzebki są przysmakiem w wielu kuchniach świata, zwłaszcza we Francji i Japonii. Hoduje się je w morskich farmach.

Muszla przegrzebka od średniowiecza jest znakiem pielgrzymów wędrujących do Santiago de Compostela w Hiszpanii.

Ćwicz dalej z kartami pracy

Encyklopedia zostaje darmowa. Jeśli dziecko chce poćwiczyć dalej, w sklepie czekają gotowe karty pracy PDF do druku, z kluczem odpowiedzi.

Pierwsza strona: Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Owady i małe zwierzęta

Materiał PDF · sklep

Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Owady i małe zwierzęta

6 tekstów informacyjnych z pytaniami dla klas 2–3: „Owady i małe zwierzęta”.

5,90 zł

Pierwsza strona: Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Zwierzęta z zoo, 6 tekstów PDF

Materiał PDF · sklep

Czytanie ze zrozumieniem kl. 2–3: Zwierzęta z zoo, 6 tekstów PDF

6 tekstów z pytaniami dla klas 2–3: „Zwierzęta z zoo”.

5,90 zł

Pierwsza strona: Rośliny i zwierzęta — kartkówka, przyroda kl. 3

Kartkówka PDF · sklep

Rośliny i zwierzęta — kartkówka, przyroda kl. 3

Kartkówka z przyrody dla klasy 3: rośliny i zwierzęta lasu, łąki, pola i wody. Pięć grup, 5 zadań, 15 minut.

3,90 zł

Wszystkie materiały z przyrody →

Pytania i odpowiedzi

Przegrzebek — częste pytania

Jak wygląda przegrzebek?

Przegrzebek ma dwie żebrowane muszle w kształcie wachlarza z małymi uszkami przy zawiasie.

Dla dociekliwych
Między muszlami ma rząd niebieskich oczek.
Co je przegrzebek?

Przegrzebek je plankton i drobne cząstki, które odcedza z wody.

Dla dociekliwych
Jest filtratorem, jak większość małży.
Czy przegrzebek umie pływać?

Tak — przegrzebek pływa, gwałtownie zamykając muszle i wypychając wodę.

Dla dociekliwych
Porusza się zrywami, uciekając przed drapieżnikami.
Ile oczu ma przegrzebek?

Przegrzebek może mieć nawet około 200 małych oczu.

Dla dociekliwych
Znajdują się na brzegu płaszcza, między muszlami.
Ile żyje przegrzebek?

Przegrzebek żyje zwykle 5–20 lat, zależnie od gatunku.

Dla dociekliwych
Wiek można odczytać z przyrostów na muszli.
Jak jest „przegrzebek” po angielsku?

Przegrzebek po angielsku to scallop (czyt. skalop).

Dla dociekliwych
Przegrzebek to po angielsku scallop, a muszla — shell.
Poznaj też

Zobacz także bezkręgowce

Kategoria: BezkręgowceWróć do: Bezkręgowce
Wszystkie: bezkręgowce
Mateusz Będkowski — nauczyciel matematyki, autor serwisu Nie każ mu liczyć

Mateusz Będkowski

nauczyciel matematyki i pedagog

Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →

Ostatnia aktualizacja: 2026-11-12