Strona główna › Lektury szkolne › Klasa 5 › Alicja w Krainie Czarów
Powieść · klasy 4–6 · lektura do wyboru
„Alicja w Krainie Czarów” Lewisa Carrolla: plan wydarzeń, postacie i test
Znudzona Alicja siedzi z siostrą nad rzeką, gdy obok przebiega Biały Królik z zegarkiem. Alicja wskakuje za nim do króliczej nory i trafia do krainy, w której wszystko jest na opak: rośnie i maleje, rozmawia ze zwierzętami, gra w krokieta flamingiem, a na koniec staje przed sądem Królowej Kier. Poniżej masz plan wydarzeń rozdział po rozdziale, postacie i test.
- 12 rozdziałów
- lektura do wyboru w kl. 4–8
- tekst w Wolnych Lekturach
- Autor
- Lewis Carroll
- Gatunek
- powieść fantastyczna (baśniowa) dla dzieci
- Czas i miejsce akcji
- letnie popołudnie nad rzeką i sen Alicji o Krainie Czarów
- Bohaterka
- Alicja, ciekawa świata dziewczynka
- Budowa
- 12 rozdziałów
- Gdzie przeczytać
- Wolne Lektury, przekład Jarka Westermarka
O czym jest „Alicja w Krainie Czarów”
Alicja nudzi się nad książką siostry, w której nie ma „ani obrazków, ani rozmów”. Gdy widzi Białego Królika, który sprawdza godzinę na zegarku z kieszonki kamizelki, biegnie za nim i spada w głąb króliczej nory. W Krainie Czarów raz rośnie, raz maleje, płacze tak, że powstaje jezioro łez, i spotyka dziwne postacie: Gąsienicę na grzybie, Księżnę z niemowlęciem, które zamienia się w świnię, Kota z Cheshire, który znika, zostawiając uśmiech, oraz Kapelusznika i Marcowego Zająca przy niekończącym się podwieczorku. Na końcu trafia na proces Waleta Kier oskarżonego o kradzież ciastek. Gdy rośnie do swoich normalnych rozmiarów i mówi dworowi Królowej, że to „tylko talia kart”, budzi się nad rzeką. Wszystko było snem.
Plan wydarzeń
W głąb króliczej nory (rozdz. 1)
Alicja biegnie za Białym Królikiem i długo spada w głąb nory. Na dole znajduje małe drzwiczki do ogrodu. Buteleczka z napisem „WYPIJ MNIE” zmniejsza ją, a babeczka z napisem „ZJEDZ MNIE” powiększa.
Jezioro łez (rozdz. 2)
Alicja urosła tak bardzo, że nie mieści się w korytarzu, i płacze tak długo, że wokół niej powstaje jezioro łez. Gdy znowu się zmniejsza, wpada do niego i pływa razem z Myszą.
Wyścig szczurów (rozdz. 3)
Żeby wyschnąć, zwierzęta biorą udział w wyścigu, który zarządza Ptak Dodo: każdy biegnie, jak chce, i na koniec Dodo ogłasza: „Wygrali wszyscy, więc wszystkim należą się nagrody!”. Alicja płoszy towarzystwo opowieściami o swojej kotce Dinie.
W domu Królika (rozdz. 4)
Biały Królik bierze Alicję za swoją służącą i wysyła ją do domu. Tam Alicja pije z buteleczki i rośnie tak bardzo, że wypełnia cały dom. Zwierzęta próbują ją wyciągnąć, a przez komin wysyłają jaszczurkę Jasia.
Pan Gąsienica (rozdz. 5)
Na grzybie siedzi niebieska Gąsienica z fajką wodną. Wypytuje Alicję, kim jest, i radzi: „Jedna strona cię zwiększy, a druga zmniejszy”. Odtąd Alicja może zmieniać wzrost kawałkami grzyba.
Świnia z pieprzem (rozdz. 6)
W zadymionej kuchni Księżnej wszyscy kichają od pieprzu. Księżna oddaje Alicji niemowlę, które zamienia się w świnię. Na drzewie siedzi Kot z Cheshire. Mówi, że w okolicy wszyscy są stuknięci, i znika tak, że zostaje po nim sam uśmiech: „uśmiech bez kota?”.
Szalony podwieczorek (rozdz. 7)
Marcowy Zając, Kapelusznik i śpiący Suseł piją herbatę pod drzewem. Kapelusznik zadaje zagadki bez odpowiedzi i opowiada, że Królowa krzyknęła o nim: „Ściąć mu głowę!”. Od tamtej pory u nich zawsze jest pora podwieczorku.
Krokiet u Królowej (rozdz. 8)
Ogrodnicy-karty malują białe róże na czerwono. Królowa Kier zaprasza Alicję do gry w krokieta: młotkami są żywe flamingi, a piłkami żywe jeże. Królowa co chwilę woła „Ściąć jej głowę!”.
Opowieść Nibyżółwia i kadryl z homarami (rozdz. 9–10)
Gryf prowadzi Alicję do Nibyżółwia, który opowiada o swojej szkole na dnie morza. Razem tańczą i śpiewają kadryl z homarami.
Kto ukradł ciastka? (rozdz. 11)
Przed sądem Króla i Królowej Kier stoi Walet oskarżony o kradzież ciastek. Świadkami są Kapelusznik i kucharka Księżnej. Alicja zaczyna rosnąć.
Zeznanie Alicji (rozdz. 12)
Królowa chce, żeby najpierw wydano wyrok, a dopiero potem ustalono, czy Walet jest winny. Alicja woła: „Bzdury!”. Gdy rośnie do swoich zwykłych rozmiarów, mówi: „Jesteście przecież tylko talią kart!”. Karty rzucają się na nią, a ona budzi się nad rzeką z głową na kolanach siostry: „Och, miałam naprawdę przedziwny sen!”.
Postacie
| Postać | Kim jest | Co warto zapamiętać |
|---|---|---|
| Alicja | ciekawa świata dziewczynka | rozsądna, odważna; zadaje pytania i nie boi się dorosłych w krainie absurdu |
| Biały Królik | spóźniający się królik z zegarkiem | to za nim Alicja wchodzi do nory; na procesie jest heroldem |
| Gąsienica | „pan Gąsienica” na grzybie | radzi, jak zmieniać wzrost |
| Księżna | dama z kuchni pełnej pieprzu | jej niemowlę zamienia się w świnię |
| Kot z Cheshire | kot Księżnej | ciągle się uśmiecha i znika, zostawiając uśmiech |
| Kapelusznik i Marcowy Zając | gospodarze szalonego podwieczorku | u nich zawsze jest pora na herbatę |
| Suseł | ich towarzysz | ciągle zasypia |
| Królowa Kier | władczyni kart | woła „Ściąć mu głowę!” |
| Król Kier | jej mąż | sędzia na procesie |
| Walet Kier | karta | oskarżony o kradzież ciastek |
| Gryf i Nibyżółw | stworzenia z dna morza | opowiadają o szkole i tańczą kadryla z homarami |
Różne przekłady, różne nazwy
Książka ma wiele polskich przekładów i każdy inaczej oddaje angielskie gry słów, rymowanki i imiona. Na tej stronie używamy nazw z przekładu Jarka Westermarka z Wolnych Lektur (np. Nibyżółw, Suseł, wyścig szczurów, jaszczurka Jaś). Jeśli w Twoim wydaniu postać nazywa się inaczej, rozpoznasz ją po opisie w tabeli powyżej i po numerze rozdziału, bo układ 12 rozdziałów jest we wszystkich przekładach ten sam.
Test i inne lektury
Najczęstsze pytania
Jak Alicja trafiła do Krainy Czarów?
Pobiegła za Białym Królikiem z zegarkiem i wskoczyła za nim do króliczej nory, a potem bardzo długo spadała w dół (rozdz. 1).
Co znaczy „uśmiech bez kota”?
Kot z Cheshire znika stopniowo, aż zostaje po nim tylko uśmiech. Alicja myśli: „widziałam już wiele kotów bez uśmiechu, ale uśmiech bez kota?” (rozdz. 6).
Czym grano w krokieta u Królowej?
Młotkami były żywe flamingi, a piłkami żywe jeże (rozdz. 8).
Jak kończy się „Alicja w Krainie Czarów”?
Na procesie Alicja rośnie i mówi dworowi, że to „tylko talia kart”. Karty rzucają się na nią, a ona budzi się nad rzeką przy siostrze. Cała przygoda była snem (rozdz. 12).
Źródła i metoda. Tekst powieści w przekładzie Jarka Westermarka: wydanie Wolnych Lektur; szczegóły sprawdzone w tekście, w nawiasach numer rozdziału (12 rozdziałów, jak w oryginale). W innych przekładach, np. Macieja Słomczyńskiego, część nazw brzmi inaczej. Status według Dz.U. 2024 poz. 996 i Dz.U. 2026 poz. 378. Zasady redakcyjne · Zgłoś błąd
Stan prawny na 2026-10-10.