Test z lektury „O poprawie Rzeczypospolitej” — 12 pytań 0 / 12
1 W jakim języku Modrzewski napisał traktat?A Po włoskuB Po łacinieC Po niemieckuD Po polsku
Traktat powstał po łacinie, a w szkole czyta się staropolski przekład Cypriana Bazylika.
2 Do czego autor porównuje Rzeczpospolitą?A Do statku na morzuB Do ula pełnego pszczółC Do ciała, w którym żaden członek nie służy sam sobieD Do domu z wieloma pokojami
„Rzeczpospolita jest jakoby jedno zupełne zwierzęcia któregokolwiek ciało, którego żaden członek sam sobie nie służy”.
3 Kim według autora byłby człowiek, który żyje zupełnie sam, bez społeczności?A PustelnikiemB Albo zwierzęciem, albo bogiemC MędrcemD Królem
Taki ktoś „nie za obywatela ludzkiego, ale albo za bestię, albo za jakiego boga ma być rozumian”.
4 Jakie trzy rzeczy zachowują państwo w całości?A Uczciwe obyczaje, surowe sądy i biegłość w sprawach wojennychB Bogactwo, wojsko i zamkiC Król, senat i szlachtaD Handel, rolnictwo i rzemiosło
Trzeba „uczciwych obyczajów albo zwyczajów, srogości sądu, a biegłości w rzeczach wojennych”.
5 Jak w Polsce zostaje się królem według Modrzewskiego?A Wystarczy urodzić się synem królaB Trzeba zostać wybranymC Króla wybiera sam senat bez szlachtyD Króla wyznacza papież
„U Polaków nie dosyć jest urodzić się synem królewskim; trzeba, aby był obran”.
6 Jaką wadę autor uważa za wrodzoną wszystkim ludziom, a najgroźniejszą u władców?A SkąpstwoB LenistwoC GniewD Upodobanie w pochlebcach
„Wszystkim ludziom ta wada zda się być wrodzona, iż się kochają w pochlebcach”.
7 Dla kogo według autora pisze się prawa?A Tylko dla urzędnikówB Dla złych, bo dobrzy są posłuszni z obyczajuC Dla ludzi dobrychD Tylko dla chłopów
„Ustaw nie piszą ludziom dobrym, którzy z skromności a z obyczaju, nie z bojaźni posłuszni są poczciwości”.
8 Jak Modrzewski ocenia wolność szlachty i położenie chłopów?A Szlachta jest uciskana przez królaB Chłopi są nadmiernie uciskani, a szlachta ma zbyt wiele swobodyC Chłopi mają za dużo wolnościD Obie grupy są traktowane sprawiedliwie
„U nas pospolity człowiek niewolstwem nad miarę jest uciężon, a szlachta zasię nazbyt z wielkiej wolności buja”.
9 Ile płacił szlachcic według ówczesnego prawa za zabicie chłopa?A Dziesięć grzywienB Sto grzywienC NicD Tracił majątek
Prawo ustawiło, by „głowa chłopska tylko dziesięcią grzywien pieniędzy naszych od szlachcica płacona była”.
10 Czego domaga się autor w sprawie kar?A Łagodniejszych kar dla szlachtyB Jednakowej kary za to samo przestępstwo bez względu na stanC Zniesienia wszystkich karD Wyższych grzywien dla chłopów
„Jednymiż prawy rzeczpospolita ma być rządzona, wtedy też jednakim karaniem występni mają być karani”.
11 Kiedy według autora można sięgnąć po broń?A Zawsze, gdy król tak zdecydujeB Gdy chce się zdobyć sławęC Gdy chce się poszerzyć państwoD Gdy zawiodą wszystkie inne sposoby
„Mądremu pierwej wszego przystoi skosztować, Niźli się mieć do broni a hufy szykować”.
12 Jak Modrzewski ocenia pożytek ze szkół?A Szkoły to zbędny wydatekB Szkoły powinny utrzymywać same sięC Szkoły są potrzebne tylko duchownymD Nie ma większego pożytku dla wiary i państwa
„Nie masz nad ten większego, który z szkół przychodzi do religiej i do rzeczypospolitej”.
Quiz działa po włączeniu JavaScriptu. Ten sam test z kluczem odpowiedzi i wyjaśnieniami pobierzesz w PDF (link pod testem).