
Materiał PDF · sklep
Budowa atomu i układ okresowy, chemia klasa 7 — 10 kart PDF z kluczem
10 kart pracy z chemii dla klasy 7: protony, neutrony i elektrony, powłoki elektronowe, grupa i okres, izotopy, masa atomowa.
7,90 zł
Zobacz w sklepie →Flerow (Fl, łac. Flerovium) to pierwiastek o liczbie atomowej 114, leżący w 7 okresie układu okresowego i 14 grupie. Należy do kategorii: O nieustalonych właściwościach.
pierwiastek promieniotwórczy · otrzymany sztucznie
Pierwiastek leży w siódmym okresie, czyli w siódmym poziomym rzędzie tablicy — to oznacza, że jego elektrony rozmieszczone są na 7 powłokach. Znajduje się w 14 grupie (blok p — elektrony walencyjne zapełniają podpowłokę p). W tej samej grupie stoją: Węgiel, Krzem, German, Cyna, Ołów — pierwiastki z jednej grupy mają podobną liczbę elektronów walencyjnych, dlatego zachowują się chemicznie podobnie.
| Symbol chemiczny | Fl |
|---|---|
| Liczba atomowa (Z) | 114 |
| Masa atomowa | 289 u |
| Liczba masowa | 289 |
| Grupa | 14 |
| Okres | 7 |
| Blok | p |
| Kategoria | O nieustalonych właściwościach |
| Konfiguracja elektronowa | [Rn] 5f¹⁴ 6d¹⁰ 7s² 7p² |
| Wartościowość | II |
| Stopnie utlenienia | +2 |
| Elektroujemność (Pauling) | nie zmierzono |
| Energia jonizacji | nie zmierzono |
| Temperatura topnienia | nie zmierzono |
| Temperatura wrzenia | nie zmierzono |
| Gęstość | nie zmierzono |
| Promień atomowy | nie zmierzono |
| Zawartość w skorupie ziemskiej | 0 mg/kg |
| Nazwa łacińska | Flerovium |
| Rok odkrycia | 1999 |
| Odkrywca | Dubna i Livermore |
Miał być stabilny jak metal, a zachowuje się raczej jak gaz szlachetny.
Właściwości flerowu są prawie nieznane: nie zmierzono ani temperatury topnienia, ani gęstości, bo nigdy nie istniało więcej niż kilka atomów naraz. Doświadczenia polegały na sprawdzaniu, czy pojedyncze atomy osadzają się na złotej powierzchni; okazały się znacznie mniej chętne do wiązania, niż wypadałoby metalowi z tej grupy, i przypominały raczej lotny, mało aktywny pierwiastek. Flerow jest silnie promieniotwórczy. Przyczyną tego zachowania są prawdopodobnie efekty relatywistyczne: elektrony w tak ciężkim atomie poruszają się na tyle szybko, że zmieniają się ich energie i trudniej im uczestniczyć w wiązaniach.
Flerow nie ma żadnych zastosowań i mieć nie będzie. Powstaje w akceleratorach po jednym atomie, a najtrwalszy znany izotop, flerow-289, rozpada się po około dwóch sekundach. Wszystkie eksperymenty służą badaniom podstawowym: sprawdzeniu, czy w tym rejonie tablicy leży przewidywana wyspa stabilności, w której superciężkie jądra żyłyby znacznie dłużej, oraz zbadaniu, jak bardzo efekty relatywistyczne zmieniają chemię najcięższych pierwiastków. Każdy taki pomiar wymaga tygodni pracy akceleratora. Flerow bada się także po to, żeby sprawdzić, czy układ okresowy nadal poprawnie opisuje pierwiastki o tak dużych jądrach — a to już pytanie o granice samej chemii.
Nie otrzymano dotąd żadnego związku flerowu i w dającej się przewidzieć przyszłości to się nie zmieni — atomy rozpadają się szybciej, niż zdążyłaby zajść typowa reakcja chemiczna. Przewiduje się dla niego stopień utlenienia +2. Wszystko, co wiadomo o jego chemii, pochodzi z obserwacji, jak pojedyncze atomy przywierają do powierzchni metali w chłodzonych kolumnach detektorów. Nawet ta obserwacja wymagała porównania z zachowaniem ołowiu i rtęci badanych w tych samych warunkach.
Flerow ma liczbę atomową 114 i leży w czternastej grupie, pod ołowiem, w siódmym okresie. W szkole wystarczy umieć wskazać go w tablicy i wiedzieć, że pierwiastki o tak dużych liczbach atomowych są sztuczne, promieniotwórcze i bardzo krótko żyjące. Częsty błąd to sądzić, że nazwa pochodzi od miejscowości — upamiętnia nazwisko fizyka. Warto też zapamiętać kolejność czternastej grupy: węgiel, krzem, german, cyna, ołów, flerow. Zapamiętaj też, że im dalej w siódmym okresie, tym krócej żyją jądra — to ogólna prawidłowość, nie przypadek.
Flerow otrzymano w 1999 roku w ośrodku w Dubnej, we współpracy z amerykańskim laboratorium w Livermore, bombardując tarczę z plutonu jonami wapnia-48. Wcześniej przez lata sprawdzano tam kolejne kombinacje tarcz i pocisków. Potwierdzenie odkrycia i oficjalne uznanie nazwy zajęły kilkanaście lat. Nazwa upamiętnia Georgija Florowa, fizyka, który założył w Dubnej laboratorium reakcji jądrowych. Pierwsze doniesienie opierało się na obserwacji pojedynczych rozpadów, więc czekano na niezależne powtórzenie doświadczenia w innym ośrodku. Dopiero potem nazwa weszła do tablic.
od Georgija Florowa
flerow-289 najtrwalszy (około 2 sekund)
Silnie radiotoksyczny.
Wszystko na tej stronie zostaje darmowe. Gotowe materiały PDF do druku z kluczem odpowiedzi znajdziesz w sklepie.

Materiał PDF · sklep
10 kart pracy z chemii dla klasy 7: protony, neutrony i elektrony, powłoki elektronowe, grupa i okres, izotopy, masa atomowa.
7,90 zł
Zobacz w sklepie →
Materiał PDF · sklep
9 kart pracy z chemii do matury rozszerzonej: liczby kwantowe, konfiguracje pełne, konfiguracje skrócone i jony, położenie w…
9,90 zł
Zobacz w sklepie →
Materiał PDF · sklep
10 kart pracy z chemii dla klasy 7: wartościowość, wzory i nazwy tlenków, masa cząsteczkowa, wiązania kowalencyjne i jonowe.
7,90 zł
Zobacz w sklepie →Symbol chemiczny to Fl. Nazwa łacińska brzmi Flerovium.
Liczba atomowa (Z) wynosi 114, czyli w jądrze atomu jest 114 protonów. Masa atomowa to 289 u.
Typowa wartościowość to II. Spotykane stopnie utlenienia: +2.
Konfiguracja skrócona to [Rn] 5f¹⁴ 6d¹⁰ 7s² 7p². Pierwiastek należy do bloku p.
Najczęściej: badania podstawowe.
← Wróć do układu okresowego · Zobacz wszystkie: O nieustalonych właściwościach · Układ okresowy do druku
Mateusz Będkowski
nauczyciel matematyki i pedagog
Uczę matematyki od 13 lat, w tym 7 lat w szkole. Magister pedagogiki ze specjalnością terapia pedagogiczna, po studiach podyplomowych z matematyki. Wszystkie materiały na tej stronie przygotowuję sam. Poznaj moje podejście →
Ostatnia aktualizacja: 2026-08-25
30 kart pracy, które uczą dziecko uważnego patrzenia i kończenia tego, co zaczęło. Cały PDF wrzucam za darmo do grupy na Facebooku — bez zapisów.
Odbieram książeczkę w grupie