1. Dziedzictwo
Dlaczego podmiot mówi, że nie zostawia dziedzica dla lutni i imienia? Co oznacza lutnia?
Przykładowa odpowiedź
Odczuwając brak uznania i następców, obawia się zapomnienia. Lutnia jest symbolem jego poezji, czyli dziedzictwa niematerialnego.
2. Okręt
Wyjaśnij metaforę walczącego i tonącego okrętu.
Przykładowa odpowiedź
Okręt oznacza zagrożoną ojczyznę. Trwanie poety na maszcie i pójście pod wodę obrazują wierność wspólnocie również w klęsce.
3. Do żywych
Jakie dwa zadania podmiot powierza następnemu pokoleniu?
Przykładowa odpowiedź
Ma zachować nadzieję i nieść narodowi oświatę, a gdy będzie to konieczne, być gotowym do ofiary w obronie wspólnoty.
4. „Siła fatalna”
Dlaczego „fatalna” nie znaczy tutaj po prostu „zła”?
Przykładowa odpowiedź
Chodzi o siłę nieuchronną, związaną z przeznaczeniem. Podmiot wierzy, że poezja może po jego śmierci przemieniać odbiorców.
5. Miniodpowiedź
W 60–90 sekund przedstaw trzy warstwy utworu: osobistą, narodową i poetycką. W każdej wskaż jeden konkretny obraz.
Źródła: CKE, informator o maturze z języka polskiego; Juliusz Słowacki, „Testament mój”, Wolne Lektury; ZPE, powtórka z romantyzmu.